Кіріспе

Норвегиядағы қала

Лейрвик – Норвегияның Вестланд округіндегі Сторд муниципалитетінің әкімшілік орталығы және қаласы. Қала үлкен Сторд аралының оңтүстік жағалауында, Хардангерфьорден бойында орналасқан. 1997 жылы қалаға "қала мәртебесі" берілді. Қала құрамына ірі Кværner Stord өнеркәсіптік аймағы орналасқан Элдьян түбегі кіреді. Лейрвик – Саннхордландтың дәстүрлі аймағының аймақтық орталығы, онда Саннхордланд аудандық соты және Саннхордланд мұражайы сияқты көптеген мемлекеттік қызметтер мен кеңселер, сондай-ақ көптеген дүкендер мен мейрамханалар бар. Сторд шіркеуі және Сторд жоғары орта мектебі, Батыс Норвегия қолданбалы ғылымдар университеті сияқты бірнеше мектептер де қалада орналасқан. Муниципалитеттің барлық халқы шамамен 18 700 адамды құрайды (2019 жылғы мәліметтер), сондықтан Лейрвикте муниципалитет халқының шамамен 75% тұрады. Лейрвик – нюнорск тілі басым қолданылатын муниципалитеттегі ең ірі қалалық аймақ.

Көлік

Қала Еуропалық E39 тас жолы бойында, Сторд көпірінің шығысында орналасқан. Бұл көпір "Үшбұрыш байланысының" бөлігі болып табылады, ол бірнеше аралдарды жол көпірлері мен теңіз асты туннелі арқылы материкке қосып байланыстырады. Қаланың батыс бөлігіндегі Скьерсхолманеде паром терминалы бар, ол Халснёя, Фьелбергёя және Боргундёя аралдарына үнемі паром қатынасын ұсынады, бұл аралдар Хардангер-фьордта шығысқа қарай орналасқан. Лейрвикке солтүстік жақтан жақын орналасқан Джектавик терминалынан Хугло аралына да тұрақты паром қатынасы бар. Лейрвиктің негізгі портынан Халснёй, Фьелбергёй және Боргундёй аралдарына, сондай-ақ Хуснесс, Сканневик және Ёлен ауылдарына, әрі Берген облыстық орталығына күнделікті экспресс қайықтар жөнелтіледі. Сторд әуежайы Лейрвик орталығынан батысқа қарай, Сагвог ауылының жанында шамамен 12 километр қашықтықта орналасқан. Лейрвиктің негізгі автобус терминалынан жергілікті автобустармен қатар, солтүстікке Бергенге және оңтүстікке Ставангерге бағытталған аймақтық экспресс автобустар да жүреді.

Медиа

Лейрвик қаласында Sunnhordland газеті және Stord24 онлайн газеті жарияланады. NRK-ның да Лейрвиктегі жергілікті кеңсесі бар.

Атауы

1997 жылы Сторд муниципалитеті Лейрвикті қала деп жариялағанда, қалаға "Сторд" деп атауға шешім қабылдады, ал Лейрвик ауылы қаланың орталық бөлігі болды. Бұл Норвегия үкіметінің, елді мекенді қала деп атау үшін кемінде 5000 тұрғыны болуын талап етуіне байланысты жасалды. Лейрвикке ғана қарағанда, айналасындағы аумақтар да есепке алынбаса, тұрғындар жеткіліксіз болды, сондықтан "Сторд" атауы бүкіл аймақты білдіретін болды. Бұл ресми атау болғанымен, халық арасында оның қабылдануы аз және даулы, ал қалалық қауымдастықтың атауы "Лейрвик" деп сақталып қалды. Лейрвик (Leirvík) атауы "балшық шығанағы" деп аударылады. "Leire" сөзі "балшық", ал "vik" сөзі "шығанақ" деген мағынаны білдіреді. Атау жердегі балшықтың көп болуына байланысты қойылған. Жергілікті тұрғындар Лейрвикті "Лейрвик" емес, жергілікті диалектте "шығанақ" дегенді білдіретін "Викжо" деп әдетте атайды.