Кіріспе
Орта ғасырларда дін қызметкерлерімен бөлісілген, ауыл шаруашылығына пайдаланылған жерлер.
Монастырь қожалықтары – монастырларға тиесілі, феодалдық жүйеден тәуелсіз болатын алыс жатқан жерлер еді. Алғашқы қожалықтар цистерциандықтарға тиесілі болды, кейін басқа ордендер де осындай қожалықтар ашты. Бай монастырлардың көптеген қожалықтары болды, олардың көпшілігі негізінен ауыл шаруашылығымен айналысып, монастырь қауымына тағамдық өнімдермен қамтамасыз етті. Қожалықтар монастырьға жақын орналасуы мүмкін, бірақ кейбіреулері монастырь жерлері бар жерде, тіпті қашықтықта да құрылды. Кейбір қожалықтарда орденге кіретін дұғагерлер жұмыс істесе, ал басқаларында жалданып жұмыс істейтін адамдар еңбек етті. Қожалықтар мынадай алты түрге бөлінді: егіншілік; қой шаруашылығы; мал өсіру және жерлер; жылқы шаруашылығы; балық шаруашылығы; өнеркәсіптік кешендер. Өнеркәсіптік қожалықтар ортағасырлық өнеркәсіптің, әсіресе темір өңдеудің дамуында маңызды рөл атқарды.
Сипаттама
Гранждар – азық-түлік өндіруге арналған, ферма және шаруашылық ғимараттарынан, сондай-ақ мүмкін болса, диірмен немесе ондық қоймасы бар жер иеліктері. "Гранж" сөзі француз тіліндегі "граундж" сөзі арқылы латын тіліндегі "granica" – астық сақтау қоймасы деген мағынаны білдіреді. Гранждар кейде қашықтықта орналасуы мүмкін. Оларда мал өсіріліп, егіс егілген, немесе шаруашылық жұмыстары жүргізілген. Арнайы дақылдарға алма, хмелі немесе жүзім кіріп, олардан сусындар дайындалған. Кейбір гранждарда монастырьға жұма күнгі тамақ үшін балық өсірілетін тоғандар болған. Өнім монахтарды қамтамасыз ететін немесе пайда табу үшін сатылатын. Монастырь басқаруында гранждарды басқарушы басқарса, ал жұмыстарды жергілікті шаруалар немесе, мүмкін, дін қызметкерлері атқарған.
Англия
Монастырлар таратылған кезде, Генрих VIII барлық монастырлық жерлерді тартып алды. Бұл жерлер Генрихтің қолдаушыларына сатылды немесе сыйланды. Гранждар көбінесе өз аттарын сақтап қалды және көптегені бүгінге дейін Ұлыбритания ландшафтында табылады.