Кіріспе
Oswald Boelcke PlM (19 мамыр 1891 – 28 қазан 1916) – Бірінші дүниежүзілік соғыстағы Германияның кәсіби әскери қызметкері және 40 әуе жеңісіне ие болған, авиацияның дамуына үлкен үлес қоскан ұшқыш. Ол Германияның жауынгерлік авиациясының және жалпы әуе шайқасының әкесі деп есептеледі. 1915 және 1916 жылдардағы әуе шайқасының алғашқы жылдарында ол өте ықпалды оқытушы, жасақ командирі және тактик болды. Боэльке 1911 жылдың 15 наурызында Императорлық неміс армиясына қосылып, әскери мансап арманын орындады. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталғанда авиацияға қызығушылық танытып, ұшуды үйренді. 1914 жылы әуедегі бақылаушы болып қызмет еткеннен кейін, 1915 жылдың ортасында алғашқы жауынгер ұшқыштардың бірі болды. Боэльке, Макс Иммельман және тағы бірнеше дағыстан ұшқыштар жаудың ұшақтарын атып түсіруді бастады. Боэльке мен Иммельман Пруссияның ең жоғары наградасы – Pour le Mérite орденін алған алғашқы неміс ұшқыштары болды. Неміс жоғарғы басшылығы Боэлькені 19-шы жеңісінен кейін басқа қызметке ауыстырды. Штабтағы міндетті үзілісі кезінде ол Die Fliegertruppe (Ұшқыштар әскері) әуе күштерін Luftstreitkräfte (Әуе күштері) құрамына енгізуге көмектесті. Оның инновациялық ойлау қабілеті жауынгерлік тәжірибесін әуе күштеріне таратылған алғашқы жауынгерлік тактикалық нұсқаулыққа, Dicta Boelcke түсірді. Dicta жеке ұшқыштардың табысы үшін аксиомаларды жариялады, сондай-ақ жасақтың басшысы басқаратын ұжымдық жұмыстың қажеттілігін анықтады. Қазіргі тактикалық нұсқаулықтар Dicta-дан бастау алады. Османдық нысандарды тексеру сапарынан кейін Боэльке Германияның алғашқы жауынгерлік эскадрильяларының бірі – Jagdstaffel 2 (Жауынгерлік эскадрилья 2) басшысы болып тағайындалды. Оның ұшқыштарын Боэльке өзі таңдап, Dicta бойынша жан-жақты оқытып, дағдыландырды. 1916 жылдың қыркүйек және қазан айларында Боэльке Jagdstaffel 2 басшысы ретінде тағы 21 жеңіске жетіп, әлемдегі ең көп жеңіс тіркеген ұшқыш ретіндегі позициясын сақтап қалды. Ол 1916 жылдың 28 қазанында өзінің жақын досы Эрвин Бёмемен әуеде соқтығысып қаза тапты. Соғыс аяқталған кезде Jagdstaffel 2 (кейіннен Jasta Boelcke деп аталды) құрамында 25 дағыстан ұшқыш болды; олардың көптегені басқа эскадрильяларды басқаруға таңдалды, ал төрт мүшесі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде генерал атанды. Боэльке әсері бүгінгі күнге дейін сақталып келеді, оған Германияның әуе күштерінің Норвених әуе базасында және Германияның барлық аймақтарында құрмет көрсетілуде.
Oswald Boelcke PlM (; 19 May 1891 – 28 October 1916) was a World War I German professional soldier and pioneering flying ace credited with 40 aerial victories. Boelcke is honored as the father of the German fighter air force, and of air combat as a whole. He was a highly influential mentor, patrol leader, and tactician in the first years of air combat, 1915 and 1916. Boelcke fulfilled his childhood dream of a military career by joining the Imperial German Army on 15 March 1911. He pursued an early interest in aviation, learning to fly as World War I began. After duty as an aerial observer during 1914, he became one of the original fighter pilots during mid 1915. Flying the first true fighters, Boelcke, Max Immelmann, and several other early aces began shooting down enemy airplanes. Boelcke and Immelmann were the first German fighter pilots awarded Prussia's highest honor, the Pour le Mérite. The German high command reassigned Boelcke after his 19th victory. During his forced grounding on staff duty, he helped transform Die Fliegertruppe (Flying Troop) air arm into the Luftstreitkräfte (Air Force). His innovative turn of mind codified his combat experiences into the first manual of fighter tactics distributed to an air force, the Dicta Boelcke. The Dicta promulgated axioms for individual pilot success, as well as a requirement for teamwork directed by a formation's leader. Modern tactics manuals stem from the Dicta. After an enforced holiday leave spent on a military inspection tour of Ottoman facilities, Boelcke was picked to lead one of Germany's first fighter squadrons, Jagdstaffel 2 (Fighter Squadron 2). Its pilots were hand picked by Boelcke and indoctrinated in his Dicta through extensive training. During September and October 1916, Boelcke scored 21 more victories while commanding Jagdstaffel 2, maintaining his position as the world's highest scoring ace. He was killed in a mid air collision with his best friend, Erwin Böhme, on 28 October 1916. By the end of the war, Jagdstaffel 2 (renamed Jasta Boelcke) had 25 aces in its ranks; many of them were selected to lead other squadrons and four of its members became generals during World War II. Boelcke's influence extends to the present, with extensive tributes to him at the German Air Force's Nörvenich Air Base and throughout Germany.
Алғашқы жылдар
Мектеп мұғалімінің ұлы Освальд Боэльке 1891 жылғы 19 мамырда Гейбихенштейнде (1900 жылдан бері Галле қаласының ауданы), Саксония провинциясында дүниеге келді. Боэлькелер отбасы Освальд туғанға алты ай бұрын Аргентинадан Германия империясына оралған еді. Оның отбасылық аты бастапқыда Bölcke деп жазылған, бірақ Освальд пен оның үлкен ағасы Вильгельм (1886–1954) үлпаны (umlaut) жойып, немісше жазу орнына латын әрпін қолданды. Екі жазудың да айтылуы бірдей. Освальд үш жасында көк жөтелге шалдығып, өмір бойына астмамен ауырады. Төрт жасында әкесі отбасын Юнкерс зауытының жанындағы Дессау қаласына көшіріп, мансаптық өрлеуді көздеді. Боэльке алғаш рет әуе кемесін жоғарыдан ұшып өтетін жағдайларда көрді. Боэльке өсе келе астмасына қарамастан, жеңіл атлетикамен айналысты. Кейінірек оның бойы шамамен 2 метрге жуық, кең иықты, дене бітімі жақсы, епті және күшті екені айтылды. Ол футбол, теннис ойнады, коньки теуіп, би биледі және мектептегі ең жақсы гимнаст саналды. Ол қайық жүргізуші, жүзу және суға секіруден жүлдегер болды. 17 жасқа келгенде, ол әкесі мен ағасынан биікке шыға алатын альпинист болды. Оның спорттық қабілеті мектептегі ойын алаңшасында оны танымал көшбасшы етті. Ол мектепте әрі оқушылармен, әрі мұғалімдермен жақсы қарым-қатынаста болды. Оның ашық және мейірімді мінезі, сары шашы және жарық көк көзі оны естен шығармайтын еді. Бір дереккөз Освальд Боэлькені спортпен қатар зейін қойып оқитын, математика мен физика пәндерінде өте жақсы оқыған деседі. Боэлькелердің отбасы консервативті болды. Олар ұлының әскери мансап арқылы әлеуметтік сатыда жоғары көтеріле алатынын түсінді. Осы ықпалмен, он жасар Боэльке үшінші немесе төртінші сыныпта оқып жүргенде, император Вильгельмге әскери мектепке қабылдану туралы өтінішпен жеке хат жазды. Оның тілегі 13 жасында орындалды, бірақ ата-анасы кешіккен жауап хаты арқылы мүмкіндік туралы білгеннен кейін қарсылық білдірді және ол кадет мектебіне түспеді. Ол білімін үзудің орнына Герцог Фридрих гимназиясына (Герцог Фридрихтің жоғары мектебі) оқуға түсті. Боэльке әскери мансапқа деген қызығушылығын жоғалтпады. Мектепте оқыған кезінде оның сүйікті жазушысы – ұлтшыл жазушы Генрих фон Трейчке болды. Боэльке сонымен қатар неміс бас штабының жарияланымдарын оқыды. 17 жасында ол сөз сөйлеу сабағы үшін үш тақырыпты таңдады: генерал Герхард фон Шарнхорсттың әскери реформалары, граф Фердинанд фон Цеппелиннің аэронавтикалық тәжірибелерге дейінгі өмірі және алғашқы дирижабльдердің ұшулары. Мұғалімнің стипендиясына қатысты күмәніне қарамастан, 1911 жылғы 11 ақпанда Боэлькеге Abitur құрметті диплом берілді.
Әскери қызметке түсу
Мектепті бітіргеннен кейін Боэльке 1911 жылғы 15 наурызда Кобленцтегі телеграф батальонына фахненюнкер (офицер-кадет) болып қосылды. Әскери міндеттерін үйренген сайын ол көбірек ұшақтарды көрді. 1912 жылдың қаңтарында ол Мецтегі Kriegsschule (Wehrmacht) (Әскери академия) оқу орнына түсті. Көктемнің келуімен күн ұзарғанда, ол ерте сабақтан босатылып, қалған уақытын жақын жердегі әуежайда ұшақтарды қарап өткізді. Маусым айында ол соңғы емтихандарын тапсырды. Жазбаша жұмыстары "қанағаттанарлық" деп бағаланды, ал ауызша емтихандары "жақсы" немесе "өте жақсы" болды, ал басшылық қабілеттері "көреген" деп танылды. 1912 жылғы шілдеде ол бітіріп, прапорщик атағын алды. Боэльке Абитурды алғандықтан, оның қызметі 1910 жылғы 23 тамызға дейін кері есептелді, бұл оны батальонындағы басқа жаңа прапорщиктерден жоғарырақ деңгейге қойды. Көп ұзамай лейтенант атағына ие болды. Ол жаңадан келген телеграфшыларды оқытумен айналысып, белсенді әлеуметтік өмірге қатысты. 1913 жылы Боэльке Мецке уақытша жіберілген кезде 3-ші әуе батальонымен бірнеше ұшуға мүмкіндік алды. Сол жылдың қазан айында ол Дармштадтқа ауыстырылды. Франкфуртқа сапар барысында ол француз авиаторы Адольф Пегудтың әуедегі тәжрибелі көрсетілісін көрді. 1914 жылдың ақпан айында офицерлердің мүшеқатыстығымен өткен пентальонда үшінші орынды алып, 1916 жылы Берлинде өтетін Олимпиадаға қатысуға жолдама алды.
1914 жыл
Отбасына хабарламай, Боэльке авиациялық қызметке ауысуға өтініш берді. 1914 жылдың 29 мамырында ол ұшқышқа оқуға қабылданды. 2 маусымда ол алты апталық оқу курсын бастады. 15 тамызда ол соңғы ұшқыш емтиханын сәтті тапсырды. Оның алғашқы міндеті – "Авиатик B.I" ұшағымен 50 жаңадан бастаған ұшқышты даярлау болды. Бірінші дүниежүзілік соғыс басталған соң, Боэльке әрекетке қатысуға құштар болды. 31 тамызда ол ағасы Вильгельммен бірге Фельдфлигер Абатильюнг 13 (Field Flyer Detachment 13) құрамына қосылуға жол тапты. 1 қыркүйекте Боэлькелердің экипажы бірлесіп көптеген миссиялардың алғашқысын орындады. 8 қыркүйекте француз әуежайын барлау кезінде Вильгельм француз ұшақтарынан қауіптеніп, олардың бортында пулеметтер болуы мүмкін деп ойлап, кездесуден жалтарды. Арада көп уақыт өтпей, бауырластар бөлімдегі басқа экипаждарға қарағанда жиірек және ұзағырақ миссияларды орындады, бұл бөлім ішінде наразылық тудырды. Екі Боэльке де ауа райы нашарлаған сайын, ал қарсыластардың әрекеттері қазба соғысына ұласқанда ұшуын жалғастырды. Жыл соңына қарай, бөлімге соңғы болып қосылған Освальд майдан шебінен 42 рет, ал Вильгельм 61 рет ұшып өтті. Ең белсенді екінші ұшқыш 27 рет миссия орындаған.
Іс-қимылға катализатор
1915 жылдың басында жердегі шайқастар аз болды және әуеден қолдау қажеттілігі де болмады. Освальд астмамен ауруханаға түсті, ал екі бауырлас та үйлеріне демалысқа кетті. Боэлькелердің жаңа командирі оларды бөліп орналастыруды қалады. Наурыздың соңында мәселе шиеленісіп, бауырластар жеке-жеке ұшудан бас тарды және шағымдану үшін командирлік сатыдан тысқары арыз білдірді, бірақ сәуір айында олар ажыратылды. Вильгельм Германияға қайтқанда, Освальд 25 сәуірде Францияның Дуай қаласындағы Ла Брайельде орналасқан Feldflieger Abteilung 62 (Жауынгер ұшқыштар отряды 62) бөліміне жіберілді. Ол жақын арада Kampfeinsitzerkommando Douai (Жеке ұшқыштармен күрес командасы Дуай) құрамына ауыстырылды, 19 мамырда келді. Ол бөлімдегі ең тәжірибелі ұшқыш еді. Жаңа міндеттемесі оған Макс Иммельманмен достық қарым-қатынас орнатуға мүмкіндік берді, ол Пруссияның Саксония провинциясынан шыққан және сол бөлімде қызмет ететін азамат еді. Боэльке мен Иммельманның FFA 62-ге тағайындалуы маңызды оқиға болды, өйткені олар Fokker Scourge кезінде бөлімнің Fokker Eindeckers ұшақтарымен ұшатын болды.
Синхронды қарудың пайда болуы
Роланд Гаррос, Эжен Жильбер және Адольф Пегуд әуедегі алғашқы жеңістерді бағындырған кезде, олар халықтың қиялын қоздырды. Француз газеттері Пегуды "ас" деп мақтап жазды. Зор әскерлер мен географиялық жағдайдың күрделілігімен жүрген соғысқа қаныққан көрерменге жалғыз батыр туралы қарапайым әңгімелер қатты ұнады. Неміс үгітшілері осы мүмкіндікті пайдаланып, газеттер мен журналдарға баспасөз хабарламаларын жіберіп, открытка басып шығаруға және танымал ұшқыштардың суретін түсіруге шақырып, ынталандырды. Екі рет жеңіліске ұшырағаннан кейін, Боэльке 1915 жылдың 4 шілдесінде 30 минут бойы маневр жасап, бақылаушысына атыс позициясын ұсынып, алғашқы ресми жеңісін тойлады. Содан кейін Боэльке екі орынды ұшақтан әлемдегі алғашқы, арнайы жасалған истребительге ауысты. Fokker E. I Eindecker (моноплан) француз ұшқыштарының әуедегі алғашқы жеңісіне немістердің асығыс жауабы болды. Ұшақтың өзі ерекше көзге түспеді, басқаруы қиын, ал қозғалтқышының қуаты жеткіліксіз болды, бірақ оның қару жүйесі жоқ емес еді. Eindecker ұшақтарының алғы бөлігіне алға қарай атып, ауамен салқындатылатын Parabellum пулеметі орнатылған, ол ұшқышпен синхронизацияланған, осылайша пернелер оқ жолында болғанда оқ атудан алдын алатын. Ұшақты бағыттау пулеметті бағыттады, бұл басқа ұшақтарға шабуыл жасауды едәуір жеңілдетті. Eindecker пулеметтерінде оқ-дәрілердің жүздеген патрондары бар белдеулер болды. Қолданыстағы аздаған британдық Льюис пулеметтерін ұшақтың пернесінің айналасын айналып бағыттау қажет болды және оқ-дәрі барабанындағы 47 оқ атылғаннан кейін ол қиындықпен қайта зарядталды. Fokker ұшақтары жеке немесе жұптап операциялық бөлімдерге берілді. Eindecker ұшақтары ұшқыштар екі орынды ұшақтарындағы барлау тапсырмаларын орындамайтын кезде ұшырылатын. Неміс бас штабы өз шекарасының үстінде қорғаныс "кедергі" патрульдерін ұйымдастырудан тұратын әуе стратегиясын қабылдады. Жаңа ұшақтар тым революциялық деп есептелді, сондықтан оларды жау шебінде қолға түсіп қалудан қорқып, жау территориясына ұшыруға батыл болмады. Бірақ бұл шектеу Боэльке және басқа Fokker ұшқыштарының наразылық білдіруімен тез жойылды.
Ертедегі ұшақ соғысы
17 маусымда Гилберт француз жағында өзінің бесінші неміс ұшағын атып түсірді. 21 маусымда одақтастардың жағынан ұшқан британдық ұшқыш Лану Хокер алғашқы жеңісін одіс етті. 1915 жылдың шілдесінде Боэльке, Иммельман, Паршау және Винтгенс Эйндекер ұшақтарымен ұрысқа қатыса бастады. Германияның бір орындықты ұшқыштары үшінші өлшемде соғыс бастағанда, оларға сілтеме беруге тактикалық білім болмады. 1916 жылдың шілдесінде Боэльке өзінің тәжірибесін жазғанға дейін тактикалық нұсқаулық жоқ еді. 1 шілдеде Винтгенс Фокерде алғашқы жеңіске жетті, бірақ француз ұшағы өз жағына түсіп, соғыс аяқталғанға дейін расталмады. 4 шілдеде Винтгенс тағы бір жеңіске ие болды – бұл жеңіс соғыстан кейін ғана расталды. Сол күні Боэльке және оның бақылаушысы ұзақ соққан шайқаста жаудың екі орындықты ұшағын құлатты. Бұл Боэльке үшін алғашқы жеңіс болды және ол екі орындықта одіс еткен жалғыз жеңісі еді, содан кейін ол Эйндекерге ауысты. Шілде айының соңына қарай Винтгенс тағы екі жеңіске жетті, екеуі де расталды. 1 тамызда Иммельман өзінің алғашқы ұшағын атып түсірді. Осы кезде Эйндекер ұшқыштары ресми хабарламаларда айтылып, журналдар мен газеттерде мақтанышпен көрсетілді. Боэльке үйге хат жазып, әкесіне журналистермен сөйлескенде қарапайым болуға кеңес берді. Боэльке мен Иммельманн көбінесе бірге ұшатын. Боэльке 19 тамыз 1915 жылы өзінің алғашқы жеке әуе шайқасында британдық ұшақты құлатып жеңіске жетті. 31 тамызда Пегуд алты жеңістен кейін атып түсіріліп қаза тапты. Ол кезде Хокер жеті жеңісінің алтауын одіс еткен, бірақ ол көп назарға ілінбеді. Неміс жұртшылығының назарында Винтгенс бес, Боэльке екі, ал Иммельман бір құрбан болды деп хабарланды.
Аспап жарысы басталды
1915 жылдың қыркүйегінде "Эйндекердің" жетілдірілген үлгілері майданға жеткізілді. Қозғалтқыштың қуаты артты, Fokker E. IV моделінде қозғалтқыштың үстінде екі пулемет орнатылды. Сол айда Боэльке мен Иммельман әрқайсысы екі жеңіске жетті. 22 қыркүйекте Боэльке француз шабуылына қарсы тұру үшін құпия "Брифтаубен Абтайлунг Метц" (Пошталық көгершіндер отряды Метц) құрамына қосылды. 1 қарашада, алтыншы жеңісінен кейін Боэльке Корольдік үйдің Хоэнцоллерн орденімен марапатталды. Иммельман алты күннен кейін осы жетістікті қайталап, алты жеңіске жетіп, сол орденмен марапатталды. Осы кезде жаңа ұшақтың әуе соғысына тигізер тиімді әсері британ және француз халқы арасында "Фокердің азабы" деп атала бастады. Боэльке 12 желтоқсанда 62-ші майдандық ұшқыштар бөліміне қайта оралды. Ол келген кезде тамыз айының соңында көрсеткен ерлігі үшін Пруссияның өмір сақтап қалғандығы үшін медалімен марапатталды. Француз азаматтарының каналға салынған биік пирстен балық аулап жатқанын бақылап отырғанда, Боэльке бір жасөспірім баланың суға құлап, батып кеткенін көрді. Боэльке суға секіріп, баланы құтқарып алды. Француз жандары оның ерлігін мадақтағанда, Боэльке форма киген күйінде суға мал болғанына ұялған. 1915 жылдың соңына қарай Иммельман жеті жеңіске, Боэльке алты жеңіске, Винтгенс бес жеңіске (оның ішінде екеуі расталмаған), ал Ханс Йоахим Буддекке төрт жеңіске (оның ішінде біреуі расталмаған) жетті. Қызметте 86 Fokker және 21 Pfalz Eindecker ұшағы болды. Ресми мәліметтер бойынша, "Фокердің азабы" деп аталған тоғыз ұшқыш 28 жау ұшағын атып түсірді.
Аспаптар жарысы жалғасуда
1916 жылдың 5 қаңтарында қысқы ауа райы ұшуға жеткілікті жақсарды, және Боэльке британдық BE.2 ұшағын атып түсірді. Ұшақ құлаған жерге қонған ол, неміс тілінде сөйлейтін ұшқыштың өзін танитынын білді. Кейін Боэльке бақылаушыны ауруханада барып көріп, оқуға арналған материалдар әкелді. Осы кезде Боэльке осыншалықты танымал болғандықтан, оқиға газет беттерінде жарияланды. 12 қаңтарда Буддекке тоғызыншы жеңісі туралы мәлімдеді, бірақ төртеуі расталмады. Сол күні Боэльке мен Иммельман сегізінші құрбандарын атып түсірді. Екеуіне де бірден Германияның ең жоғары наградасы – «Pour le Mérite» ордені табысталды. Бұл жаңалық американдық және британдық баспасөз бен неміс ақпарат құралдарында кеңінен жарияланды. Боэльке халықаралық деңгейде танымал болғандықтан, Германия көшелерінде еркін жүріп, операға баруға да қиындық көріп, барлық жерде құрметпен қарсы алынды. Жас лейтенанттың айтуынша, генералдар мен ақсүйектер де оның серігі болуға тырысты. 21 қаңтарда Боэльке қайтадан жасырын түрде Брифтаубен Абтайлунг Метцке жіберілді, Верден шайқасына дайындалу мақсатында. Ауа райының нашар болуына байланысты ұшу мүмкін болмады, ол жанкүйерлерден келген хаттарға жауап беруге мәжбүр болғанын айтты. Ақпан айының соңында ол ішек ауруымен ауруханаға түсті. Шамамен бір аптадан кейін ол емделуден қашып, қызметіне оралды. Жаметцте майданнан тым алыс орналасқанына шағымданып, Сивридегі әуежайды тек майдан сыртында ғана пайдалануға рұқсат алды. 11 наурызда оған жаңа Fliegerabteilung Sivry (Flying Detachment Sivry) бөліміне басшылық ету тапсырылды. Бұл алты истребитель ұшқышынан тұратын бөлім, неміс истребитель эскадрильяларының алғашқысы болды. Боэльке Сиври әуежайын алдыңғы қатардағы бақылау бекетімен байланыстырып, бірінші тактикалық әуе бағыт-бағдарлау орталығын құрды. Жаңа истребитель бөлімі Стенэй қаласының жанында орналасқан, ол Пруссияның тәж мұрагері Вильгельмнің штабы еді. Мұрагер ханзада мен ұшқыш арасында достық қарым-қатынас орнады. 1916 жылдың 3 наурызында Боэльке жаңа Эйндекер прототипін бағалауға жіберілді: оның баяндамасында қарудың дұрыс орнатылмауы және роторлық қозғалтқыштың шектеулері сияқты кемшіліктер көрсетілді. Сондай-ақ, ол Германияның әуе күштерін пайдалануын «нашар» деп сынаған меморандум ұсынды. Боэльке 12 наурызда 10 жеңіске жеткен алғашқы ұшқыш атанды. Келесі күні Боэльке тағы бір жеңіске жеткенде, Иммельман соғыстағы алғашқы екі жеңіске қол жеткізіп, екеуінің көрсеткіштерін 11-ке теңестірді. Бұл теңдік бір аптаға созылды. 19 наурызда Боэльке өзінің 12-ші жеңісі үшін әдеттегі тактикасын қолданды. Осы кезде ескірген Fokker E. III ұшақтары жаңа Halberstadt D. II және екі қаруы бар Albatros D. I истребительдерімен алмастырылды, екеуі де синхронды қарулармен жабдықталған. Француздардың Fokker-ге қарсы шарасы – жаңа Nieuport 11 ұшағы болды. Британдықтар Airco DH.2 истребитерін пайдаланды, ол синхронды механизмсіз оқ атып түсіре алатын. Боэльке истребитель тактикасын дамытуға, ұшақтарды топтап ұшуға және ұрыста қаруды дәл пайдалануға баса назар аударды. «Ас шабуылдары» жалғасты, бірақ Буддекке Түркиядағы жеңістерін растау қиындықтарына байланысты бәсекеден шығып қалды. Енді бұл Иммельманның Боэлькеге жете алуы үшін күресіне айналды, олардың көрсеткіштері өсіп келе жатқанда. 1916 жылдың 21 мамырында Боэльке екі жау ұшағын атып түсіргенде, император 30 жасқа дейін капитандыққа көтерілуге тыйым салатын әскер ережелерін ескермеді. Ол 25 жасқа толғаннан кейін он күн өткен соң капитандыққа көтеріліп, неміс армиясының ең жас капитаны болды.
Аспап жарысы аяқталды
Иммельманн 1916 жылғы 18 маусымда 17 жеңісінен кейін қаза тапты. Ол кезде 18 жеңіске жеткен Боэльке соғыстың ең үздік асабы болып қалды. Боэльке Иммельманның жерлеуінен оралғаннан кейін, император Вильгельм II Боэльке Иммельманнан кейін көп ұзамай шайқаста жоғалтудан сақтау үшін бір айға ұшудан шеттетуді бұйырды. Ол неміс халқы үшін маңызды кейіпкерге айналды, сондай-ақ әуе соғысы саласындағы авторитетке ие болды, сондықтан оны тәуекелге салуға болмады. Боэльке 27 маусымда штабқа бару алдында 19-шы құрбанын атып түсірді. Ол жерде наразы ұшқыш өзінің тәжірибесін Германия әскери авиациясының басшысы Герман фон дер Лит Томсенмен бөлісуге міндеттелді, ол Германия әуе күштерін Fliegertruppe (Ұшқыштар әскері) -дан Luftstreitkräfte (Әуе күштері) -ға қайта ұйымдастыруды жоспарлап отырды. Пруссия әскері жауынгерлік офицердің қай тактиканың табысқа жететінін жақсы білетініне сенді. Осы сенімге сәйкес, Боэльке өзінің сәтті миссиялық тактикасын «Дикта Боэльке» деп аталатын жинаққа енгізді. Оның сегіз қағидасы өзінен-өзі түсінікті болғанымен, Боэльке оларды бірінші болып анықтады. Алғашқы алты ережесінде шайқаста басымдыққа ие болу жолдары көрсетілген. Жетіншісі кері шегінуді ұсынды, ал сегізіншісі эскадрильяның (топтың) бірлескен жұмысын талап етті. Бұл ережелер Luftstreitkräfte-да кеңінен таралған, ұшқыштар тактикасы бойынша алғашқы оқу құралы ретінде памфлет түрінде жарияланды. Британдықтар 1 шілдеде Сомма шабуылын бастады. Олардың әуе күштері 185 ұшақтан тұрды. Француздар тағы 201 ұшақ қосты. Неміс әскері 129 ұшақтан, оның ішінде 19 истребительден (жойғыш ұшақ) құралды. Британдықтардың күшінде жеке 76 истребитель болды. Одақтас бомбалаушылар неміс ұшақтарын әуежайларда жою науқанын бастады.
Шығысқа саяхат
1916 жылдың 10 шілдесінде Боэльке Балқанға сапар шекті. Ол Австрия-Венгрия арқылы Осман империясына барып қайтты. Күнделік жазбаларынан көрініп тұрғандай, сапар әскери мекемелерді тексеру, танымал тұлғалармен кездесу және демалыспен ұштастырылған. Ол ресми шараларға қатысуды мүмкіндігінше шектеді, бірақ Энвер-паша және Отто Лиман фон Сандерс сияқты маңызды шақырушыларды қабылдауға мәжбүр болды. Неміс әскери миссиясының қолдауымен жұмыс істейтін түрік авиациялық бөлімдерін аралап жүргенде, Боэльке досы Ханс Йоахим Буддеккемен қайта кездесті. Смирнада үш күндік демалыстан кейін Боэльке 30 шілдеде Галлиполи майданына жетті. Константинопольге оралған соң, ол француз және британдық әуешілдерінің Батыс майданында немістерден әуе үстемдігін тартып алғанын естіді. Жылдам қайтып келе жатып, Боэльке Болгария мен Ресей майданына тоқтады. Ағасы Вильгельмді Ковельдегі бөлімінде көріп тұрғанда, Лиет Томсеннен телеграмма келді: "Сомма майданында Jagdstaffel 2 (Жауынгерлік эскадрилья 2) ұйымдастырып, басқару үшін мүмкіндігінше тез Батыс майданына оралыңыз".
Құрылысы
Бас басқармадан келген хабарлама Боэльке бауырластарға жеткенде, оларға ерекше рұқсат берілді. Алты Kampfeinsitzerkommandos (жауынгерлік бір орындық командалар) 10 тамыздағы бұйрық бойынша Jagdstaffeln (жауынгерлік эскадрильялар) болып кеңейтілді. Жетінші эскадрильяның құрылуы жоспарланған. Бұл эскадрилья, Jagdstaffel 2 (Fighter Squadron 2), Боэлькеге құрамын қалыптастыру және басқаруға берілді. Бұл оған жаңа бөлімшесі үшін жауынгер ұшқыштарын еркін таңдау мүмкіндігін берді. Вильгельмнің ұсынысымен Освальд Вильгельмнің бөлімінен екі ұшқышты шақырды, оларды бұрын танысқан. Бірі – Манфред фон Рихтхофен, жас кавалерия офицері. Екіншісі – 37 жастағы Эрвин Бёме, алты жыл Африкада болғаннан кейін әскери қызметке қайта оралған инженер-құрылысшы. Боэльке тағы үш ұшқышты таңдағаннан кейін, эскадрильясын ұйымдастыру үшін Францияға қайтты. Боэльке Vélu орманындағы Feldflieger Abteilung 32 (Field Flyer Detachment 32) бөлімі тастап кеткен төрт бос ғимараттан бастады. Оның жаңа эскадрильясына 14 ұшақ, оларды ұшқыштар және техникалық қызметкерлер берілді. 27 тамызда жаңадан құрылған эскадрильяда үш офицер мен 64 қатарлы әскер болды, бірақ ұшақтар жоқ еді. 8 қыркүйекке қарай эскадрильяда Рихтхофен мен Бёме де бар, сегіз ұшқыш болды. Үш күннен кейін Бёме өзінің ескі Халберштадтын пайдалануға рұқсат сұрады, сол кезде эскадрильяда төрт ұшақ болды. Боэльке эскадрильясын құруға күш салып бақытсыздыққа ұшырағанда, ол жеке ұрысқа шығып, қайтып келгенде ұшқыштары шаттықпен қарсы алды. 2 қыркүйекте ол капитан Р. Э. Уилсонды атып түсіріп, 20-шы жеңісін тойлады. Келесі күні Боэльке Уилсонды эскадрильяның мәзірханасында күтіп алып, кейін британдық ұшқышты тұтқындыққа қайтарды. Жаңа қызметкерлер келіп жатқанда, жаңа ғимараттар салынды және ұшқыштар оқудан өтті. Олар жердегі автоматтарымен атып, оларды жөндеуді үйренді. Сонымен қатар, Боэлькеден қарсылас ұшақтарды тану және олардың күшті және әлсіз жақтары туралы терең лекциялар тыңдады. Олар әуеге көтерілу алдында Халберштадттарымен жақсы танысты. Боэльке: «Егер сіз адамдармен табиғи түрде қарым-қатынас жасап, жоғары тұрғандай болып көрсетпесеңіз, олардың сенімін жеңе аласыз» деп сенді. Боэльке ұшқыштарына ұшу кезінде өзінің тактикасын үйретті. Олар жетекші және қанатты ұшқыш ретінде жұптасып, соқтығысудан сақтану үшін 60 метр қашықтықта ұшты. Олар шабуылға дайындық үшін күшін жинады. Шабуыл жасағанда екеуге бөлінді, бірақ Боэльке ұшқыштардың қарсыласқа жеке шабуыл жасауын кеңес берді. Осы уақыт аралығында Боэльке эскадрильяны ұрысқа жібермей, жеке ұшуларын жалғастырды. 8 және 9 қыркүйекте ол бір-бір ұшақты атып түсірді, ал 14 және 15 қыркүйекте екі мәрте жеңіске жетті. Боэльке базаға оралғанда, жағында оқтан қараңғы іздер болды. Олар оның тағы бір жау ұшағын атып түсіргенін білді. Боэльке оларға: «Мен қарсыласымның шлеміндегі көзілдірік тізгішін көргенде ғана атам» деді.
Жарысқа аттан
Жаңа жауынгерлер 16 қыркүйекте келді. Олардың арасында Боэлькеге арналған Albatros D. II прототипі және оның бес пилотымен бөлісетін бес Albatros D. I ұшағы болды. Жаңа ұшақтар бұрынғы неміс үлгілерінен, сондай-ақ жауларынан да жоғары болды. Күшті қозғалтқыштарының арқасында, жаңадан келгендер жылдамырақ болды, биікке тез көтерілді және бір емес, екі синхронды минометпен жабдықталды. Осы жаңа ұшақтармен Jagdstaffel 2 17 қыркүйекте алғашқы эскадрильялық миссияларын орындады. Боэльке 27-ші жауын атып түсірді, ал оның пилоттары тағы төрт ұшақты құлатты. Бастапқы табыстарға қарамастан, эскадрильяның жаттығулары жалғасты. Боэльке ұшуды алдын ала талқылап, пилоттарының пікірін тыңдап, содан кейін миссияға бұйрық берді. Ұшудан кейін ол пилоттарынан есеп алды. 22 қыркүйекте жаңбырлы ауа райы Боэльке асмасын күшейте түсірді, ол ұша алмады. Ол ауруханаға барудан бас тартты, бірақ командалық міндетін оберлейтенант Гюнтер Вихвегерге жүктеді. Сол түні Jagdstaffel 2 британдық артиллерия әуежайын бомбалай бастағандықтан Бертинкурдан Лагникуртқа көшті. Келесі күні үйге жазған хатында Боэльке пилоттарына команда ретінде күресудің маңыздылығын түсіндіруге тырысып жатқанын атап өтті. Дегенмен, сол күні эскадрилья оның қатысусыз алты рет ұшып, үш жау ұшағын құлатты. Боэльке 27-сі ұшуға және командалыққа қайта оралды. Боэльке жазған эскадрильяның қыркүйек айындағы есебінде 186 ұшу орындалғаны, оның 69-ы ұрысқа ұшырағаны көрсетілді. Ол 10 жеңіске жетті, ал тағы 15 жеңіс пилоттарымен бірлесіп тіркелді. Jagdstaffel 2 төрт пилотын жоғалтты. 1 қазанға дейін эскадрильяда он пилот болды; Боэлькеден басқа, бесеуі жау ұшақтарын атып түсірді. Боэльке өзінің 30-шы жеңісін одда, бірақ эскадрилья зениттік оқтан пилотты жоғалтты. Келесі күні жаңбырлы ауа райы басталды, ол 7-сіне дейін ұшуға кедергі келтірді. 8 қазанда генерал Эрих Людендорф Флигертруппені Luftstreitkräfte құрамына қайта ұйымдастырды және генерал-лейтенант Эрнст фон Хоппнерді жаңадан құрылған Әуе күштерінің басшысы етіп тағайындады. Хоппнер дереу "Боэльке Диктасын" жаңа әуе күштерінде таратты. 10 қазанда ашық ауа райы ұшуды қайта бастауға мүмкіндік берді. Jagdstaffel 2 31 рет ұшып, оның 18-і ұрысқа ұшырады және бес жеңіске жетті, оның ішінде Боэльке үшін 33-ші жеңіс болды. 16-сы күні тағы да әуе шайқастары болды; эскадрильяның төрт жеңісінің арасында Боэльке тағы екеуін жеңді. Ол қазан айында 11 жеңіске жетті, ал 40-шы жеңісі 26 қазанда тіркелді. Бұл көрсеткіш оны соғыстағы ең табысты ұшқыш етті; оның көрсеткіші 1917 жылдың 13 сәуірінде Рихтгофен одан асып түскенше сақталды. Ол қайтыс болған кезде оның жеңістері фон Рихтгофеннің 4 жеңісінен 36 есе көп болды. Бұл оның болашақтағы 80 жеңіске жеткен ұшқыштан қаншалықты озық екенін көрсетті. Осы кезде Корольдік әуе корпусының әуедегі басымдығы жоғалғаны анық болды. Jagdstaffel 2 50 жеңіске жетті – оның 26-сы қазан айында тіркелді, ал тек алты пилот қаза тапты. Германияның әуе күштері қыркүйек айының ортасынан қазан айының ортасына дейін 39 пилотты жоғалтты және 211 жау ұшағын құлатты.
Соңғы тапсырма
27 қазан күні кешке, күйзеліске түсіп, шаршаған Боэльке эскадрильяның тамақханасын ерте тастап, өз бөлмесіне қайтты. Ол тамақханадағы шуыл туралы жеке күзетшісіне шағымданды, содан кейін отқа қадалып отырды. Бёме де оған қосылып, тамақхана тым шулы екенін айтты. Олар ұзақ сөйлесіп, тіпті қарауылшы ұйықтауға шақырғанда ғана тоқтасты. Келесі күні тұманды, бұлтты болды, бірақ эскадрилья таңертең төрт рет, ал күні бойы тағы бір рет ұшты. Алтыншы миссияда Боэльке мен оның бес ұшқышы 24-эскадрильяның екі британдық ұшағына шабуыл жасады. Боэльке мен Бёме капитан Артур Найттың Airco DH.2 ұшағын қуды, ал Рихтгофен капитан Альфред Маккей басқарған екінші DH.2 ұшағын қуды. Маккей Рихтгофеннен қашып, Найттың артына өтіп, Боэльке мен Бёмеге жолды кесті. Екеуі де Маккеймен соқтығысудан сақтану үшін ұшақтарын жоғары көтерді, бірақ әрқайсысы екіншісінің қайда екенін білмеді. Бёме екінші ұшақтың төменнен көтеріліп келе жатқанын байқағанда, Боэлькенің сол жақ қанатының үстіңгі бөлігі Бёме ұшағының шассисіне тиді. Бұл соққы Боэльке альбатросының қанатындағы матаны жыртып жіберді. Мата жыртылған соң қанат көтергіштігін жоғалтып, ұшақ спираль тәрізді төмен түсіп, Бапум маңындағы неміс артиллериялық батареясының жанына құлады. Апаттан аман қалуға мүмкіндік болғанымен, Боэльке қауіпсіздік шлемін кимеген және қауіпсіздік белбеуін де байлаған жоқ. Ол бас сүйегінің сынуынан көз жұмды. Бёме базаға оралғанда қону кезінде аударылып, апатты есте сақтамай, қайғысына берілді. Ол: "Тағдыр көбінесе таңдауларында зұлымдықпен ақымақтық жасайды", - деп айтты, бірақ тергеу оны кінәсіз деп тапты.
Еске алу
Жагдстаффель 2-ші бөлімінің ұшқыштары Боэльке әлі тірі деп үміттеніп, оның құлаған жеріне, артиллерия позициясына асықты. Оларға оның денесін қарушылар тапсырды. Боэльке протестант болғанына қарамастан, оның қоштасу рәсімі 31 қазанда католиктік Камбрей соборында өтті. Көптеген гүл шоғының арасында капитан Уилсон мен оның үш әріптес тұтқынынан келген гүл шоғы да болды; оның лентасында "Біз зор құрметпен бағалаған қарсыласымызға" деп жазылған. Тағы бір британдық гүл шоғы Корольдік әуе күштерімен әуеден жіберілді; онда "Капитан Боэльке, біздің батыл және ақкөңіл қарсыласымызға" деген сөздер жазылған. Баварияның тәждік ханзадасы Руппрехт салтанатқа қатысты, ал екі генерал сөз сөйледі. Рихтгофен собордан шығарда Боэлькеге берілген ордендерін көрсетті. Табытты зеңбірек платформасына қойғанда күн сәулесі бұлттарды жарып шықты. Құрмет көрсету үшін ұшақтар аспанда маневр жасады. Пойызға дейінгі жол құрмет сақшыларының қатысуымен, мылтықпен салюттеу және әнмен өтті. Пойыз Магдебург пен Халберштадт арқылы Дессауға бет алды. Пойыз Дессауға жеткенде Боэльке оның үй шіркеуіне, Сент-Джонға апарылды және құрбандық алдында, орденді сержант-ұшқыштардан құралған құрмет сақшыларының бақылауында жатты. Еуропаның патшаларынан көңіл айтулар, ордендер мен құрметтер келіп түсті. 2 қарашада өткен жерлеу рәсіміне патшалар, генералдар мен ақсүйектер көптеп жиналды. Генерал Мориц фон Линкер Боэлькеге арнап сөз сөйледі, одан кейін Лит Томсен сөз алды. Боэльке Ехренфридхофқа (Құрметті бейіттерге) жерленді.
Мұра
Оның танымал шәкірті Манфред фон Рихтгофеннің айтуынша, "Бойлькеде жеке жауы болған жоқ. Ол барлығына бірдей сыпайылықпен қарады, ешкімді кемсітпеді". Бойльке әуедегі ұрыс тактикасының, истребитель эскадрильясын ұйымдастырудың, ерте ескерту жүйелерінің және Германия әуе күштерінің негізін қалады. Ол алғашқы жеңістерінен бастап, табысы туралы жаңалықтар әріптес ұшқыштар мен неміс халқын оқытып, жігерлендірді. Ол өзінің әуе тактикасын үйрету үшін Императорлық Германия Әуе қызметі Jastaschule (Истребитель мектебін) құрды. "Дикта Бойльке" атты еңбегін жариялап, неміс истребитель күштерінің тактикасын қалыптастырды. Истребительдерді эскадрильяларға шоғырландыру Германияға Батыс майданында әуе басымдығын берді және соғыстағы табыстарының негізі болды. Jagdstaffel 2 Jagdstaffel Boelcke деп қайта аталды және Бойльке қайтыс болғаннан кейін Германияның ең үздік истребитель эскадрильяларының бірі болып қалды, бір ғана Jagdstaffel-ден басқа барлығын жеңіп шықты. "Ягдштаффель Бойльке" соғыс кезінде 336 жеңіске жетті, бірақ 44 жауынгерін жоғалтты. Бойльке таңдаған алғашқы 15 ұшқыштың сегізінен жетісі эскадрилья құрамында болды. Олардың үшеуі әр түрлі уақытта эскадрильяға басшылық етті. Соғыс аяқталған кезде эскадрильяда 25 аса қаһарман қызмет етті және олардың 90 пайызы жеңіске жетті. Оның төрт асасы Екінші дүниежүзілік соғыста генерал болды: Герхард Бассенге, Эрнст Борман, Герман Фроммерц және Отто Хёне. Бойлькенің алғашқы ұшқыштар тізіміндегі ең танымал тұлға Рихтгофен болды. "Қызыл барон" Рихтгофен Диктасында Бойлькенің ықпалын мойындады; оның қанатты операциялар жөніндегі тактикалық нұсқаулығының алғашқы сөйлемінде Бойльке туралы айтылған. Рихтгофен Диктасының "Бірге-бір ұрыс" бөлімінде Бойлькеден цитата келтірілген. "Дикта Бойльке" сияқты, Рихтгофен Диктасы да Германияның Жоғарғы Бас қолбасшылығымен кеңінен таралды. Бойльке – бірінші дүниежүзілік соғыста нацистік идеологиямен байланысы жоқ немiс батырларының бірі. Дегенмен, нацистік Германия Kampfgeschwader 27 (Бомбалаушылық эскадрилья 27) атауын Бойлькеге арнады, ал Бойльке казармасы, Люфтваффе казармасы, кейіннен Миттельбау-Дора концлагерінің қосалқы лагеріне айналды. Берлинде Бойльке көшесі (Boelcke Straße); Кобленцте Бойльке казармасы (Boelcke Kaserne), тағы бір Бойльке көшесінде орналасқан; ал тағы бір Бойльке көшесі Керпеннен солтүстік-батысқа қарай созылып, екі Бойльке казармасына жетеді. Сондай-ақ, әскери базадағы солтүстік Бойльке казармасының жанында Бойлькеге арналған офицерлер клубы бар. Бойльке есімі қазіргі Германия Әуе күштерінің истребитель-бомбалаушылық қанаты Taktisches Luftwaffengeschwader 31 (Тактикалық Әуе күштері қанаты 31) гербінде бейнеленген. Қанат Бойлькенің қайтыс болған күнінде оның қабіріне саяхат жасап, құрмет көрсетеді. Ол сондай-ақ Норвенич әуе базасындағы қанаттың үй әуежайында кеңінен еске алынады. Оның есімі базалық ғимараттардың қабырғаларындағы суреттерде, залдардағы портреттерде және штаб-пәтер кіреберісіндегі бюстте бейнеленген. База журналы оның құрметіне аталған. Статикалық дисплейдегі ұшақ құйрығының бөлігінде оның аты және оның Fokker суреті бейнеленген.