Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Гарри Мартинсон (6 мамыр 1904 – 11 ақпан 1978) – швед жазушысы, ақын және бұрынғы теңізші. 1949 жылы ол Швед академиясының мүшесі болып сайланды. 1974 жылы ол швед жазушысы Эйвинд Джонсонмен бірге «тамшыны ұстап, ғаламды көрсететін» шығармалары үшін Әдебиет бойынша Нобель сыйлығымен марапатталды. Мартинсон мен Джонсон академия мүшелері болғандықтан, бұл шешім дау тудырды. Ол «20 ғасыр швед поэзиясының ұлы реформаторы, «пролетариат» деп аталған жазушылардың ең түпнұсқасы» деп есептеледі.
Swedish writer
Harry Martinson (6May 190411February 1978) was a Swedish writer, poet and former sailor. In 1949 he was elected into the Swedish Academy. He was awarded a joint Nobel Prize in Literature in 1974 together with fellow Swede Eyvind Johnson "for writings that catch the dewdrop and reflect the cosmos". The choice was controversial, as both Martinson and Johnson were members of the academy. He has been called "the great reformer of 20th century Swedish poetry, the most original of the writers called 'proletarian'."
Өмір
Мартинсон Швецияның оңтүстік-шығысындағы Блекинге округінің Ямшёг қаласында дүниеге келген. Кішкентай кезінде ол екі ата-анасынан айырылды, әкесі 1910 жылы туберкулезден қайтыс болды, ал бір жылдан кейін анасы балаларын қалдырып, Портленд, Орегонға эмиграциялады, содан кейін Мартинсон швед ауылдық жерінде асыраушы бала (Kommunalbarn) ретінде орналастырылды. Ол тұрақты жұмыссыз, кейде ауыл жолдарында көшпенді өмір сүрді. 1929 жылы ол ақын ретінде тұңғыш рет өлеңдерін жариялады. Артур Лундквист, Густав Сандгрен, Эрик Асклунд және Йозеф Кьелгренмен бірге ол шведтік модернизмді таныстырған «Fem unga» («Бес жас») антологиясын жазды. Оның поэзиясы, тілдік жаңашылдықпен және жиі қолданылатын метафоралармен сипатталатын, табиғатты терең сезіну және оны сүюмен қатар, терең гуманизмді біріктірді. Оның романшы ретінде үлкен жетістігі 1935 жылы жартылай автобиографиялық «Nässlorna blomma» («Гүлдейтін қызылжапырақ») романы болды, ол ауылдағы жас баланың басынан өткен қиындықтарды суреттейді. Ол содан бері отыздан астам тілге аударылған. «Vägen till Klockrike» («Клокрикке жолы», 1948) романы да үлкен сәттілікке ие болды, ал 1949 жылы Мартинсон Швед академиясының мүшесі болып сайланған алғашқы пролетариат жазушысы атанды. Бұл цикл «адамның осалдығы мен ақымақтығының эпикалық суреті» деп сипатталған. 1929 жылдан 1940 жылға дейін ол феминист және пролетариат жазушысы ретінде танымал Моа Мартинсонға үйленді, онымен Стокгольмдегі анархист газеті «Brand» арқылы танысқан.
Martinson was born in Jämshög, Blekinge County in south eastern Sweden. At a young age he lost both his parents, his father died of tuberculosis in 1910 and a year later his mother emigrated to Portland, Oregon leaving behind her children, whereafter Martinson was placed as a foster child (Kommunalbarn) in the Swedish countryside. where he travelled around without a steady employment, at times living as a vagabond on country roads. In 1929, he debuted as a poet. Together with Artur Lundkvist, Gustav Sandgren, Erik Asklund and Josef Kjellgren he authored the anthology Fem unga (Five Youths), which introduced Swedish modernism. His poetry, characterized by linguistic innovation and a frequent use of metaphors, combined an acute eye for, and love of nature, with a deeply felt humanism. His popular success as a novelist came with the semi autobiographical Nässlorna blomma (Flowering Nettle) in 1935, about hardships encountered by a young boy in the countryside. It has since been translated into more than thirty languages. The novel Vägen till Klockrike (The Road to Klockrike, 1948) was another huge success, and in 1949 Martinson became the first proletarian writer to be elected a member of the Swedish Academy. The cycle has been described as "an epic story of man's fragility and folly". From 1929 to 1940, he was married to novelist Moa Martinson, prominent as a feminist and proletarian author, whom he met through a Stockholm anarchist newspaper, Brand.
Мұра
Мартинсон Август Стриндбергтен кейінгі Швецияның ең ұлы жазушысы деп кеңінен мойындалады. Осы жылдан бастап "Цикада" сыйлығы Гарри Мартинсонның құрметіне беріледі. Гарри Мартинсон қоғамы 1984 жылы құрылып, Гарри Мартинсонның рухын дамытумен айналысатын жеке тұлғалар мен ұйымдарға Гарри Мартинсон сыйлығын тағайындайды. Швед академиясы Гарри Мартинсонның есімімен швед тілінде жазатын авторларға стипендия тағайындайды.
Martinson is widely regarded as the greatest Swedish author since August Strindberg. The Cikada Prize is awarded in memory of Harry Martinson since that year. The Harry Martinson Society was founded in 1984 and awards the Harry Martinson Prize to individuals or organisations working in the spirit of Harry Martinson. The Swedish Academy awards a scholarship in memory of Harry Martinson to an author writing in Swedish.