Кіріспе

Vicus Tuscus ("Этрус көшесі" немесе "Тускан көшесі") – Рим қаласындағы ежелгі көше. Ол Рим форумынан оңтүстік-батысқа қарай, Юлия базиликасы мен Кастор мен Поллюкс ғибадатханасы арасынан басталып, Палатин төбесінің батыс жағы мен Велабрум арқылы Боарий форумы мен Максимус циркіне дейін созылған.

Тарих

Викус-Тускус атауы этрусктардың Римге қоныс аударуынан туындаған деп саналады. Ежелгі авторлар бұл атауға екі ерекше тарихи оқиға себеп болғанын айтады. Тацит бойынша, бұл атау римдіктерге Титус Татий деген сабин билеушісіне қарсы көмекке келген этрусктардан шыққан. Бұл билеуші шамамен б.з.д. 750 жылы римдіктер сабин әйелдерін ұрлағаннан кейін Римге шабуыл жасаған. Кейін олар Рим форумының маңында қоныстанды. Ал Ливийдің айтуынша, бұл атау б.з.д. 508 жылы Клузиум мен Ариция арасындағы соғыстан кейін осы аймаққа қоныстанған Клузиум армиясының қалдықтарынан пайда болған. Бір қызығы, бұл қоныстың құрамында Римде Юпитер Оптимус Максимус ғибадатханасын салуға міндеттелген жұмысшылар болған деседі.

Өмірбаян

Бастапқыда бай отбасылардың тұрғын ауданы болғанмен, республикалық дәуірде Викус Тускус римдік сауданың орталығына айналды, екі жағында кітап сатушылар сияқты көптеген дүкендер (хорреа) орналасқан. Ең беделді саудагерлер құнды заттар мен хош иіссулар (латынше turarii) саудасымен айналысып, көшенің екінші атына – Vicus Turarius – себеп болды.

Функция

Викус Тускус Рим форумы мен Боарий форумы және Максимус циркі арасындағы маңызды коммуникация жолы ретінде жиі қолданылған. Рим ойындары (Ludi Romani) кезінде Викус Тускус процессиялар өтетін бағыт болды. Капитолий төбесінен Максимус циркіне дейін құдайлардың мүсіндері арбаларда осы жер арқылы әкелінетін. Плаут (Куркулион, IV 482) б.з.д. 193 шамасында Римде осы жерде еркектердің жыныстық қызмет көрсету орындары болғанын айтады.