Кіріспе

Бұрынғы британдық монета

Үшінші фартинг – фунттың 1/2880 бөлігіне, шиллингтің 1/144 бөлігіне немесе пеннидің 1/12 бөлігіне тең болатын британдық монета. Ол 1827, 1835 және 1844 жылдары мыстан, ал 1866 мен 1913 жылдар аралығында қоладан соғылған. Үшінші фартингтер Мальтаның тәждік колониясында ғана қолданылуға рұқсат етілгенімен, британдық валютаның бөлшектері болғандықтан британдық монеталар тізіміне енгізілген, ал Мальта фунт стерлингтің стандартты монеталарын пайдаланған.

Тарих

Мальта 1800 жылы британдық протекторатқа айналғанда, жергілікті ақша стандарты 18 ғасырда госпитальерлер ордені шығарған Мальта скудосы болды, бірақ шетелдік валюталар да қолданыста болды. Бір скудо 240 гранға бөлінетін, кішкентай қола монеталарға тең болатын. Мальталықтар бір гранды (кейін үшінші фартингті) «ħabba» деп атаған, бұл мальта тілінде «дән» деген сөз. 1825 жылы британдық билік британдық монеталарды Мальтаның ақша стандарты етіп белгіледі. 1827 жылғы 3 қарашада британдық мыс монеталары колонияның жалғыз заңды мыс валютасы деп жарияланды. Корольдік монетахана ескі грандардың орнына 1 440 000 үшінші фартинг немесе «британдық дән» шығарды. Мальта губернаторы монеталарға «» деген жазуды салуды сұраған, бірақ монетахана қызметкерлері Уильям Вионның жасаған IV Уильям мен королева Викторияның портреттерін пайдаланды. 1866 жылы үшінші фартинг мыстан емес, қоладан шығарыла бастады, сонымен қатар патшалық тәж де бейнеленді. Екі жағын да Леонард Чарльз Вион жобалаған, және бұл суреттер 1868, 1876, 1878, 1881, 1884 және 1885 жылдарғы Виктория монеталарында пайда болды. Олар Джордж Уильям де Соуллстің аверсін және Л.К. Вионның тәж және емен бұтағынан жасалған, жаңартылған реверсін қамтыды. Аверсі Бертрам Маккенналдың еңбегі болса, реверсі 1902 жылғы шығарылымдағы императорлық тәжді қайта пайдаланды. 1930 жылдарға қарай үшінші фартинг айналыстан мүлдем жойылған сияқты. 2015 жылы Мальтаның Орталық банкі үшінші фартингті құрметтеп, 2500 дана €5 номиналды алтын құйма ескерткіш монеталарын шығарды. Монетаның алдыңғы жағында дата және Мальтаның елтаңбасы бейнеленген. Артыңқы жағы Уильям Вионның 1827, 1835 және 1844 жылдарғы шығарылымдарындағы отырған Британия суретінен шабыттандырылды.