Кіріспе

Анджело да Кларено (1247/1248 – 15 маусым 1337), сондай-ақ Анджело Кларено деп те аталады, 14 ғасырдың басында Фратичеллилердің біріккен тобының негізін қалаушы және басшысы болды.

Өмір

Бастапқыда Пьетро да Фоссомброне деп аталған ол шамамен 1248 жылы дүниеге келді және 1270 жылдары Францискан орденіне кірді. Әйгілі Францисктің ережесі Серафик Әкесінің ниеті мен рухына сәйкес сақталмайды және түсіндірілмейді деп сеніп, ол бірнеше серіктерімен бірге шөлге шегініп, «Кларени» деп аталатын орденнің жаңа тармағын құрды. Калабриялық аббат Флорис Иоахимнің жазбаларының Анджело мен оның ізбасарларына, тіпті 13 ғасырдың «рухани» ағымына тигізген әсерін бағалауға болмайды. Папа Сикст IV-нің «Dominus Noster Jesus Christus» деген аталымымен шыққан бұйрығымен «Кларенилерге» Францискан орденінің негізгі бөлігіне қосылу және Бас Министрге бағыну бұйырылды. Бірақ Анджелоның ізбасарларының саны аз болды, ал оның реформасының өзі және «Кларенилер» жалпы алғанда, Францисктің ережесін Анджело қабылдаған радикалды түсіндіруді қабылдауға дайын болмаған Кіші Бауырлардың күдікті наразылығына ұшырады. Провинциал Министр Анджело мен бірнеше «көңілді» көшбасшыларын Римде еретиктер және діннен шығушылар деп тұтқындады. Олар тоғыз жыл түрмеде отырды, бірақ 1289 жылы жаңа Провинциал Реймонд Гауфреди оларды босатуға бұйырды. Анкона аймағында оларды бос қалдыру олардың қудалауға ұшырауы мүмкін екенін сезіп, Гауфреди оларды Кіші Арменияға (Киликияға) жіберді, онда король халыққа нұсқау беру үшін монахтардың қызметін Пападан сұраған еді. Анджеломен бірге Томазо да Толентино, Марко да Монтелупоне және Пьетро да Мацерата жіберілді. Олардың жетістіктеріне қарамастан, немесе мүмкін соның салдарынан, Сирия провинциясындағы монахтар «көңілділерге» қызғанып, оларға қарсы наразылық білдірді, олар 1293 жылдың соңында Армениядан қуылды. Аккрадағы монастырьдың басшысы Анджело мен Мацераталық Петрді король мен сарай алдында Анджелоның атын ақтап сөйлеу үшін Кипрге шақырды. Бірақ Никосияның басшысы оларды қауымнан шығарылғандар ретінде ұстап алды. Армениядағы жұмыстарына кедергі келтірілгендіктен, олар Италияға қайтуға шешім қабылдады. Бірақ Марке аймағының провинциалдық викарі оларды қабылдамайтынын хабарлады, сондықтан Гауфреди және басқалар, олардың ішінде Офидалық Конрад, оларға жаңа Папа Целестин V-ге жүгінуге кеңес берді. 1307 жылы Либерато қайтыс болғаннан кейін Анджело басшы болды. 1311 жылы ол өзіне қарсы қойылған ересь айыбына жауап беру үшін Авиньонға келді. Соңында, ол ұзақ және мұқият тексеруден кейін ақталды. 1334 жылы Иоанн XXII Римдегі Ара Коэли монастырының басшысына Анджелоны ұстап алуға бұйрық берді. Бірақ аббат Бартоломей оны тапсырудан бас тартты. Анджело Субиакодан Неаполь Корольдігіне қарай жол тартты, онда королева Сансияның сарайында Майоркалық Филипп және Провансальдық және Каталониялық руханилардың болуы тұрақты көмекке кепілдік берді. 1337 жылы ол Базиликатадағы Марсиковетер маңындағы Санта-Мария-д'Аспро кішкентай шөлге шегініп, сол жерде қайтыс болды.

Шығармалары

Анджело Кларено – «Руханилардың» басынан өткен қуғын-сүргінді, әсіресе, Санкт-Франциск Шығыста болған кезіндегі жаңалықтардан басталып, Ілияс, Кресценций және Бонавентура тұсында жалғасқан кезеңді тіркеген Chronica septem tribulationum Ordinis Minorum еңбегінің авторы, кем дегенде, көп бөлігінде. Бұл шығарма ерлікке толы төзімділікпен сипатталады, бірақ оған бірбеткейлік пен ашу-ыза ұялаған. Анджелоның тағы бір маңызды еңбегі – Declaratio regulae Minorum. Анджело Кларено орта ғасырлық грек тілінен аударған ең көрнекті аудармашылардың қатарында. Оның грек тілін білуі әріптестерін қатты таң қалдырды, сондықтан олар оның оны керемет күшпен меңгергеніне сенді. Ол грек тілінен латын тіліне Святой Василийдің Ережесін, Святой Махарийдің Диалогын және Иоанн Климактың «Жаннатқа Көтерілу Баспалдағы» еңбегін аударды. Expositio Regulae Fratrum Minorum (Quaracchi, 1912) еңбегінде ол грек әулиелерінен өзі аударған ұзақ үзінділер келтіреді.