Брайан Уоллер Проктер: Ағылшын ақыны және әдебиетшінің өмірі мен шығармалары

Кіріспе

Брайан Уоллер Проктер (псевдоним: Барри Корнуолл) (21 қараша 1787 – 5 қазан 1874) – ағылшын ақыны, психиатриялық комиссар қызметін атқарған.

Өмір және мансап

Йоркширдің Лидс қаласында туған ол Харроу мектебінде білім алды, онда Лорд Байрон және Роберт Пил секілді замандастары болды. Мектепті бітіргеннен кейін Уилтширдегі Калн қаласында заңгердің кеңсесіне орналасты және 1807 жылға дейін сонда жұмыс істеді. Содан кейін заң оқу үшін Лондонға оралды. 1816 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін ол шағын мүлікке ие болды және көп ұзамай бір заңгермен серіктестікке кірді. Бірақ 1820 жылы серіктестік таратылып, ол «Барри Корнуолл» деген псевдониммен жазуға кірісті. 1824 жылы миссис Бэзил Монтегьюдың қызы Мисс Скепперге үйленгеннен кейін, ол тасымалдаушы ретінде кәсібіне қайта оралды және 1831 жылы адвокаттыққа қабылданды. Келесі жылы ол елордалық психиатрлық комиссар болып тағайындалды. Бұл лауазым 1845 жылғы Ақымақтық туралы заңмен құрылған Психиатрлық комиссарлардың бірі болып сайланғанға дейін жыл сайын жаңарып тұрды. Ол 1861 жылы қызметтен кетті. Оның көптеген өлеңдері 1815 жылы, «Әдеби газетке» үлес қоса бастаған кезде және 1823 немесе ең соңғы 1832 жылға дейін жазылған. Оның қызы Аделаида Анна да ақын болған. Оның маңызды поэзиялық туындылары: «Драмалық сахналар және басқа өлеңдер» (1819), «Сицилиялық оқиға» (1820), «Марциан Колонна» (1820), «Мирандола» трагедиясы, Ковент-Гарденде Макреди, Чарльз Кембл және Мисс Фут бас рөлдерде орындалған (1821), «Тесалиядағы су тасқыны» (1823) және «Ағылшын әндері» (1832). Ол сондай-ақ «Effigies poetica» (1824), «Эдмунд Киннің өмірі» (1835), «Прозадағы эсселер мен әңгімелер» (1851), «Чарльз Лэмб: естеліктер» (1866) және Бен Джонсон мен Уильям Шекспирдің өмірбаяндарының авторы болды. Оның әдеби достары туралы жазбалары бар автобиографиялық үзінді, Уильям Лизл Боулзден Роберт Браунингке дейін, 1877 жылы Ковентри Патмордың қосымшаларымен жарияланды. Чарльз Лэмб досының драмалық эскиздерін жоғары бағалап, егер оларды Гаррик жинағында анонимді қолжазба ретінде тапқан болса, оларды өзінің драмалық үлгілеріне қосуға ешқандай күмәнсінбегенін айтты. Ол әділ сыншы емес еді. «Барри Корнуоллдың» әндері Елизавета және Кавальер лирикасынан белгілі бір мотивтерді алып, оларды өз заманының жетекші ақындарымен үйлестірді. Оның драмалық үзінділерінде де Реставрацияға дейінгі формалар мен ырғақтарға ерте Виктория дәуірінің рухының енгені байқалады. Нәтижелері әртүрлі және біртұтас емес, бірақ олар жағымды сезімдерге толы, кейде жоғары, бірақ кездейсоқ шабыттың жарқылы бар. Өз заманында Ұлыбританиядан тыс жерлерде көп танылмаған және ірі романтикалық авторлардың еліктеушісі саналған Барри Корнуолл 1830 жылы Александр Пушкинге аудармалар мен еліктеулер жасауға шабыт берді. 1837 жылы соңғы жекпе-жегісінен бірнеше сағат бұрын Пушкин Корнуоллдың жинағын әріптесі Ишимова ханымға жіберіп, оған таңдаған өлеңдерін аударуды ұсынды. Уильям Макепис Такерей «Ванти-Фер» романын Б. В. Проктерге арнады. Уилки Коллинз «Ақ киімдегі әйелді» Б. В. Проктерге арнады. Томас Харди Проктердің жесірімен танысты, олардың достығы «Томас Хардидің ерте өмірінде» (1840-1891) бірнеше рет еске алынады.

Born at Leeds, Yorkshire, he was educated at Harrow School, where he had for contemporaries Lord Byron and Robert Peel. On leaving school he was placed in the office of a solicitor at Calne, Wiltshire, remaining there until about 1807, when he returned to London to study law. By the death of his father in 1816 he became possessed of a small property, and soon after entered into partnership with a solicitor; but in 1820 the partnership was dissolved, and he began to write under the pseudonym of "Barry Cornwall". After his marriage in 1824 to Miss Skepper, daughter of Mrs Basil Montague, he returned to his profession as a conveyancer, and was called to the bar in 1831. In the following year he was appointed metropolitan commissioner of lunacy—an appointment annually renewed until his election as one of the Commissioners in Lunacy constituted by the Lunacy Act 1845. He resigned in 1861. Most of his verse was composed between 1815, when he began to contribute to the Literary Gazette, and 1823, or at latest 1832. His daughter, Adelaide Anne, was also a poet. His principal poetical works were: Dramatic Scenes and other Poems (1819), A Sicilian Story (1820), Marcian Colonna (1820), Mirandola, a tragedy performed at Covent Garden with Macready, Charles Kemble and Miss Foote in the leading parts (1821), The Flood of Thessaly (1823) and English Songs (1832). He was also the author of Effigies poetica (1824), Life of Edmund Kean (1835), Essays and Tales in Prose (1851), Charles Lamb; a Memoir (1866), and of memoirs of Ben Jonson and William Shakespeare for editions of their works. A posthumous autobiographical fragment with notes of his literary friends, of whom he had a wide range from William Lisle Bowles to Robert Browning, was published in 1877, with some additions by Coventry Patmore. Charles Lamb gave the highest possible praise to his friend's Dramatic Sketches when he said that had he found them as anonymous manuscript in the Garrick Collection he would have had no hesitation about including them in his Dramatic Specimens. He was perhaps not an impartial critic. "Barry Cornwall's" songs have caught some notes from the Elizabethan and Cavalier lyrics, and blended them with others from the leading poets of his own time; and his dramatic fragments show a similar infusion of the early Victorian spirit into pre Restoration forms and cadences. The results are varied, and lack unity, but they abound in pleasant touches, with here and there the flash of a higher, though casual, inspiration. Rather unknown outside Britain in his times and largely considered to be imitator of greater romantic authors, Barry Cornwall however inspired Alexander Pushkin to some translations and imitations in 1830. Just hours before his last duel in 1837 Pushkin sent a collection by Cornwall to a fellow author, Mrs. Ishimova, suggesting that she should translate some poems selected by him. William Makepeace Thackeray dedicated Vanity Fair to B. W. Procter. Wilkie Collins dedicated The Woman In White to B. W. Procter. Thomas Hardy became acquainted with Procter's widow, their friendship is mentioned several times in The Early Life of Thomas Hardy (1840 1891).