Кіріспе
сот ісіндегі кешірімдер
Америка құқығында кешірім – қылмыстық айыптаудан қорғанудың ақталудан өзгеше түрі. Ақталу мен кешірім қылмыстық істе әртүрлі қорғаныс шаралары болып табылады (Ақталу және кешірім қараңыз). Ақталу – бұл адамның кінәсін азайтуға немесе жоюға қатысты ұғым, мысалы, азаматтық құқықтағы зиян келтіру салдарынан туындаған өтемақы төлеу міндеттемесін азайту немесе жою. Кешірім – ортақ ерекшеліктері бар адамдар тобы үшін жеңілдетуші фактор болып табылады. Ақталу, мысалы, заңмен қорғалған кісі өлтіруде, іс-әрекеттің дұрыстығын көрсетеді немесе қорғайды. Осылайша, қоғам кейбір іс-әрекеттердің мақсатын немесе олардан туындайтын салдарды мақұлдайды (Робинсонға қараңыз) және мінез-құлықты мақұлдауға болмайтын, бірақ айыпталушының ерекшеліктерінде кешірім табуға болатын жағдайларды ажыратады, мысалы, айыпталушы қазіргі қызметтегі полиция қызметкері немесе психикалық аурудан зардап шегуі. Осылайша, ақталу іс-әрекеттің сапасын сипаттайды, ал кешірім айыпталушының мәртебесіне немесе қабілетіне (немесе оның жоқтығына) қатысты. Бұл факторлар сот шешімінің нәтижесіне әсер етуі мүмкін, ол ақталуға немесе айыпталу жағдайында жазаны жеңілдетуге алып келуі мүмкін. Кешірім – бұл адам немесе адамдар белгілі бір оқиғаның нәтижесіне байланысты айтылған сынды немесе пікірді түсіндіру үшін пайдаланатын нәрсе.
Түсіндірме
Қазіргі заманғы мемлекеттердің атқарушы және заңнамалық органдары саясатты заңдарға айналдырады, олар кейін сот жүйесі арқылы іске асырылады. Судьялар, әділ нәтиже тудырса, жеке тұлғаларды жауапкершіліктен босатуға қатысты қалдық дискрециялық құқыққа ие. Ортақ құқық немесе заңнаманың нысаны болып табылатын іс-әрекеттерге қатысты салдарларды қарастырғанда, үкіметтер мен судьялар таңдау жасай алады: қылмыстық немесе азаматтық жауапкершіліктен босатылу, өйткені олар босатылуға тиіс адамдар тобына жатады, олардың мінез-құлқы ақталуы мүмкін, немесе нақты жағдайдың мән-жайына байланысты ақтауға рұқсат етілуі мүмкін. Жауапкершіліктен босату дегеніміз, жауапкер тыйым салынған нәтижеге әкелетін оқиғалар тізбегіне қатысушы болғанымен, жауапкершіліктен босатылған адамдар тобына жататындықтан, оған жауапкершілік тағайындалмайды. Кейбір жағдайларда бұл тиімділік саясаты болады. Сондықтан, қарулы күштердің, полицияның немесе басқа да азаматтық ұйымдардың мүшелеріне, олардың қызметтік міндеттерін орындау кезінде тыйым салынған нәтижелерге себеп болғандары үшін, мысалы, заңды түрде ұсталған кезде немесе шұғыл жағдайда жылдамдық режимін бұзған жедел жәрдем көлігінің жүргізушісіне жасалған шабуыл немесе заңсыз кіру үшін иммунитет берілуі мүмкін. Басқалары өздерінің мәртебесі мен қабілеттеріне байланысты босатылады. Тағы басқалары, олардың іс-әрекеттерінің сапасы жалпы қоғамдық игілікті қамтамасыз ететіндіктен жауапкершіліктен құтылуы мүмкін. Мысалы, өзін және басқаларды немесе мүлікті зияннан қорғауға дайындық қоғамға пайдалы болуы мүмкін. Өзін-өзі қорғаушының әрекеттері мемлекеттік тағайындалған полиция қызметкерлерінің күш қолдануын қамтамасыз етуге бағытталған ресми бақылаудан тыс болғанымен, мұндай адамдар кездейсоқ түрде қылмыс жасауды тоқтатуы мүмкін және олардың өздерінің немесе басқалардың мүдделерін қорғаудағы әрекеттері, полиция келгенше күтудің орнына, тиімділік тұрғысынан ақталады. Дәлелдеу және ақтау қорғанысы арасындағы айырмашылықтың құқықтық маңыздылығы айқын болғанымен, олар заң жүзінде бірдей әсерге ие – ақтау, және бұл айырмашылықтың қандай да бір мағынасы бар ма деген пікірталас жалғасуда. Ақтау – бұл айыпталушы қылмыс жасағанын және қылмыс, құқық бұзушылық немесе басқа да әрекет үшін кінәлі екенін мойындағанымен, заң бұзған кезде оның пайдасына әрекет еткен ерекше жағдайларға байланысты ақталуы керек деп талап ететін қорғаныс шарасы.
the criminal or civil defendant may be excused from liability as belonging to a class of person that ought to be excused, their behaviour may be considered justified, or an exculpation may be allowed on the merits of the particular case. To be excused from liability means that although the defendant may have been a participant in the sequence of events leading to the prohibited outcome, no liability will attach to the particular defendant because they belong to a class of person exempted from liability. In some cases, this will be a policy of expediency. Hence, members of the armed forces, the police or other civil organizations may be granted a degree of immunity for causing prohibited outcomes while acting in the course of their official duties, e. g. for an assault or trespass to the person caused during a lawful arrest or for an ambulance driver exceeding the speed limit in an emergency. Others are excused by virtue of their status and capacity. Others may escape liability because the quality of their actions satisfied a general public good. For example, the willingness to defend oneself and others, or property from injury may benefit society at large. Albeit that the actions of a vigilante fall outside the formal controls that would seek to ensure reasonable use of force in state appointed police officers, such people may accidentally find themselves interrupting the commission of a crime and their actions in defence of their own or another's interests is justified out of expediency as opposed to having to wait until a police officer arrives before help can be rendered. Whilst the jurisprudential importance of the distinction between justification and excuse defenses is clear, legally they have the same effect, acquittal, and there is an ongoing debate about whether the distinction makes any practical difference. An exculpation is a defense in which a defendant argues that despite the fact they committed and are guilty of the crime, tort, or other wrong and have a liability to compensate the victim, they should be exculpated because of special circumstances that operated in favor of the defendant at the time they broke the law.