Соңғы остгот королі Тея (Тежа): өмірі, Бұста Галлорум шайқасы, қазасы және Италиядағы билеуі туралы ақпарат. Тарих, археология, теңгелер туралы деректер.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Италияның соңғы остгот патшасы Тея (552 немесе 553 жылы қайтыс болды), Тея, Тея, Тила, Тела және Теиас аттарымен де белгілі. Ол Буста Галлорум шайқасында әскерге басшылық етті және шайқас аяқталғаннан кейін соғысқа қатыспаған римдіктерді қырғынға ұшыратты. 552 жылдың соңында/553 жылдың басында Монс-Лактарий шайқасында қаза тапты. Оның билігін куәландыратын археологиялық деректер бұрынғы Трансальпілік Галлияда табылған монеталарда кездеседі.
Last Ostrogothic King of Italy
Teia (died 552 or 553 AD), also known as Teja, Theia, Thila, Thela, and Teias, was the last Ostrogothic King of Italy. He led troops during the Battle of Busta Gallorum and had noncombatant Romans slaughtered in its aftermath. In late 552/early 553, he was killed during the Battle of Mons Lactarius. Archaeological records attesting to his rule show up in coinage found in former Transalpine Gaul.
Өмір
Тея (Тежа) – 552 жылы Тагина шайқасында (Буста Галлорум шайқасы деп те аталады) Тотила қаза тапқаннан кейін, қалқанның үстіне көтеріліп, оның орнына тағайындалған, Тотиланың әскерінде қызмет еткен әскери шенеунік. Бұл ірі готтардың жеңілісінен кейін Тея қалған готтарды біріктірді. Буста Галлорумдағы жеңілістерге кек қайтару мақсатымен Тея Кампаниядағы барлық римдік сенаторларды, соның ішінде Белисарийдің жер аударып жіберген Флавий Максимды өлімге кесуге бұйрық берді. Одан бөлек, Тотила тұтқындаған шамамен 300 римдік баланы да өлтірді. Сосын Тея Павияға бет бұрып, ондағы барлық асыл-мүлікті иеленіп, жаңа патша ретінде франктермен келісім жасады. Оңтүстік Италияға қашқанда, Тея Тотиланың армиясындағы маңызды тұлғалардың, атап айтқанда Сципуар, Гундульф (Индульф), Гибал және Рагнаридің қолдауын алды. 552 жылдың соңында – 553 жылдың басында, қазіргі Неаполь қаласының оңтүстігінде, Нюцерия Альфатернаның жанындағы Монс Лактарий шайқасында византиялық евнух генерал Нарсеске қарсы соңғы шайқасын өткізді. Тарихшы Гай Халсолл осы шайқасты, Везувий тауының көлеңкесінде болғандықтан, «апатты соққан кездесу» деп атады. Остгот әскері сол жерде жеңіліске ұшырады және Тея шайқаста қаза тапты. Оның басын римдіктер майдан айналасында көрсетіп жүрді, бірақ Питер Хизердің сөзін келтірсек, «готтар сол күні кешке дейін және келесі күні де шайқасты». Сципуар мен Гибал сияқты басқа да маңызды готтар да шайқаста қаза тапқан болуы мүмкін. Шайқастан аман қалған готтар бейбітшілік туралы келісімге келді. Гундульф пен Рагнарис майданнан қашып кетті, соңғысы Нарсестің агенті жасаған қастандықтан кейін жараланғаннан кейін қайтыс болды. Осы жеңілістен кейін ұйымдасқан остготтардың қарсылығы тоқтатылды. 554 жылға қарай Остгот мемлекеті тарихтан жойылып, қалған готтар итальян халқының құрамына сіңіп кетті. Оның билігі қысқа болғанына қарамастан, Теяның есімінен шыққан күміс монеталар оның Павиядағы астанасынан Альпі таулары арқылы Галлияға дейін таралды.
Teia (Teja) was a military officer serving under Totila, who was chosen as his successor by being raised over a shield after Totila was killed in the Battle of Taginae (also known as the Battle of Busta Gallorum) in July 552. After this major Gothic defeat Teia gathered together the remaining Goths. In an act of revenge for the losses at Busta Gallorum, Teia ordered the death of all the Roman senators in Campania including Flavius Maximus, who had been exiled by Belisarius. He also had some 300 Roman children slaughtered, whom Totila had held hostage. Teia then made his way to Pavia, where he took possession of the available treasures and as the new king, made a pact with the Franks. On his way fleeing to southern Italy, he gathered support from prominent figures within Totila's armies, including Scipuar, Gundulf (Indulf), Gibal and Ragnaris, to make his last stand against the Byzantine eunuch general Narses at the Battle of Mons Lactarius—south of present day Naples near Nuceria Alfaterna—in late 552/early 553. Historian Guy Halsall called this battle, which occurred in the shadow of Mount Vesuvius, a "cataclysmic showdown." The Ostrogothic army was defeated there and Teia fell during the fighting. His head was paraded around the battlefield by the Romans, but as Peter Heather relates, "the Goths kept on fighting until dusk on that day and all through the next." Other prominent Goths like Scipuar and Gibal were probably also killed during the fighting. Those Goths who survived the battle and remained, negotiated an armistice. Gundulf and Ragnaris escaped from the field; the latter was later mortally wounded after a failed assassination attempt by an agent of Narses. With that defeat, organized Ostrogothic resistance ended. By 554, the Ostrogothic Kingdom had faded into obscurity, and the Gothic people who remained began assimilating into the broader Italian population. Although his reign was brief, silver coins in Teia's name circulated all the way from his capital at Pavia along the Alpine trade routes into Gaul.