Кіріспе

Шығындарды қамтамасыз ету – бұл тек шығындар туралы сот юрисдикциясында қолданылатын, жалпы құқықтық ұғым және сот ісінде соттан ізделінетін бұйрық. Шығындар юрисдикциясының жалпы қағидасы – «шығындар оқиғаға байланысты» болады. Яғни, сот процесінде жеңілген тарап жеңіске жеткен тараптың сот шығындарын төлеуге міндетті. Егер жауапкер талапкер жеңіске жеткен жағдайда сот шығындарын талапкер төлемейді деп негізді түрде алаңдаса, ол сотқа талапкерден шығындарды қамтамасыз етуді талап ету туралы бұйрық беруді сұрауға құқылы. Бұдан әрі, судья белгілейтін сома талапкердің осымен ұсынылған ісінің күшіне немесе әлсіздігіне тікелей байланысты. Талапкердің жеңіске жету мүмкіндігі неғұрлым төмен болса, қамтамасыз ету бұйрығы соғұрлым жоғары болады. Шығындарды қамтамасыз ету тұжырымы рим құқығының cautio iudicatum solvi (лат., «сот шешімін төлеуге кепілдік») қағидасынан туындайды. Әдетте талапкер сот юрисдикциясынан тыс жерде болады: шығындарды қамтамасыз ету заңнамасы тараптың сот шығындарын төлеуге қатысты сот шешімдерін орындау ортақ құқық юрисдикциясы емес жерлерде өте қиын болуы мүмкін екенін мойындайды және сондықтан қамтамасыз етуді талап етеді. Талапкертің төлем қабілетсіздігі немесе әрекетсіз сот процесіне бейімділігі болған жағдайда да қамтамасыз ету бұйрығы берілуі мүмкін. Қамтамасыз ету әдетте сотқа төленген банк чекі немесе талапкер мен жауапкердің адвокаттары бірлесіп басқаратын сенімдік шотта сақталатын түрінде ұсынылады. Егер жауапкер жеңіске жетсе, ақша шығындар туралы бұйрыққа есептеледі. Егер талапкер жеңіске жетсе, қамтамасыз ету оған қайтарылады. Сот шығындарын қамтамасыз ету үшін бірнеше шарттар орындалуы керек. Бірінші шарт – соттың барлық мән-жайларды ескере отырып, мұндай бұйрықты беру әділ деп тануы.