♏️Шкопион шоқжұлдызы – Оңтүстік жартышардағы аспан денесі. Ежелгі гректерден бастау алады, Ареспен бәсекелес Антарes жұлдызын қамтиды. Астрономия, шоқжұлдыздар.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Оңтүстік аспан жарты шарындағы Зодиак шоқжұлдызы – Скорпиус астрономиялық шоқжұлдызы. Скорпиус Оңтүстік аспан жарты шарында, Құс жолының ортасына жақын, батысында Теңге, шығысында Сагиттариус шоқжұлдыздарының арасында орналасқан зодиак шоқжұлдызы. Скорпиус – гректерге дейінгі ежелгі шоқжұлдыз; грек астрономы Птолемейдің екінші ғасырда анықтаған 48 шоқжұлдызының бірі. Оның ежелгі астрономиялық символы (♏︎) болып табылады.
Zodiac constellation in the southern celestial hemisphere
the astronomical constellation
Scorpius is a zodiac constellation located in the Southern celestial hemisphere, where it sits near the center of the Milky Way, between Libra to the west and Sagittarius to the east. Scorpius is an ancient constellation that pre dates the Greeks; it is one of the 48 constellations identified by the Greek astronomer Ptolemy in the second century. Its old astronomical symbol is (♏︎).
Жұлдыздар
Скорпионда көптеген жарқын жұлдыздар бар, соның ішінде Антарес (α Sco), "Марстың бәсекелесі", оның ерекше қызғылт түсіне байланысты осылай аталған; β1 Sco (Граффиас немесе Акраб), үш жұлдыздан тұратын жұлдыз жүйесі; δ Sco (Дшабба, "маңдай"); θ Sco (Саргас, шумер текті); ν Sco (Жабба); ξ Sco; π Sco (Фанг); σ Sco (Альният); және τ Sco (Пайкаухале). Скорпионның иілген құйрығының ұшын λ Sco (Шаула) және υ Sco (Лесат) көрсетеді, олардың есімдерінің екеуі де "шағу" дегенді білдіреді. Бір-біріне жақын орналасқандықтан, λ Sco және υ Sco кейде "мысық көзі" деп аталады. Бұл шоқжұлдыздың жарқын жұлдыздары ұзын құбылыстың ілгегі сияқты пішін жасайды. Олардың көпшілігі ең жақын OB қауымдастығының ірі мүшелері: Скорпион–Центавр. δ Sco жұлдызы 2.3 шамалы тұрақты жұлдыз болғаннан кейін, 2000 жылдың шілдесінде бірнеше апта ішінде 1.9 шамаға дейін жарқынды. Одан бері ол 2.0 мен 1.6 аралығында өзгеретін өзгермелі жұлдызға айналды. Бұл оның ең жарқын кезде Скорпиондағы екінші жарқын жұлдыз екенін білдіреді. U Scorpii – шамамен 10 жылдық периоды бар ең жылдам белгілі жаңа жұлдыз. ω1 Scorpii және ω² Scorpii жұлдыздарының жақын жұбы – оптикалық жұп, оны қарусыз көзге көруге болады. Олардың бірі сары алып жұлдыз, ал екіншісі Скорпион–Центавр қауымдастығындағы көк B типіндегі жұлдыз. Бұрын γ Sco деп белгіленген жұлдыз (Тартазы шоқжұлдызының шекарасында болғанына қарамастан) қазір σ Lib деп аталады. Сонымен қатар, ежелгі гректер дәуірінде Тартазы шоқжұлдызының барлығы Скорпионның тырнақтары (Chelae Scorpionis) деп есептелген, ал кейінгі гректер кезінде Астрая (жанындағы Виргомен бейнеленген) ұстаған таразылар жиынтығы осы батыс жұлдыздарынан қалыптасқан. Тартазыға бөліну Рим дәуірінде ресмиленді.
Scorpius contains many bright stars, including Antares (α Sco), "rival of Mars," so named because of its distinct reddish hue; β1 Sco (Graffias or Acrab), a triple star; δ Sco (Dschubba, "the forehead"); θ Sco (Sargas, of sumerian origin); ν Sco (Jabbah); ξ Sco; π Sco (Fang); σ Sco (Alniyat); and τ Sco (Paikauhale). Marking the tip of the scorpion's curved tail are λ Sco (Shaula) and υ Sco (Lesath), whose names both mean "sting." Given their proximity to one another, λ Sco and υ Sco are sometimes referred to as the Cat's Eyes. The constellation's bright stars form a pattern like a longshoreman's hook. Most of them are massive members of the nearest OB association: Scorpius–Centaurus. The star δ Sco, after having been a stable 2.3 magnitude star, flared in July 2000 to 1.9 in a matter of weeks. It has since become a variable star fluctuating between 2.0 and 1.6. This means that at its brightest it is the second brightest star in Scorpius. U Scorpii is the fastest known nova, with a period of about 10 years. The close pair of stars ω1 Scorpii and ω² Scorpii are an optical double, which can be resolved by the unaided eye. One is a yellow giant, while the other is a blue B type star in the Scorpius Centaurus Association. The star once designated γ Sco (despite being well within the boundaries of Libra) is today known as σ Lib. Moreover, the entire constellation of Libra was considered to be claws of Scorpius (Chelae Scorpionis) in Ancient Greek times, with a set of scales held aloft by Astraea (represented by adjacent Virgo) being formed from these westernmost stars during later Greek times. The division into Libra was formalised during Roman times.
Терең аспан нысандары
Құс шоқжұлдызының Көкжолдың бойында орналасуына байланысты, бұл шоқжұлдызда Мессье 6 (Көбелек шоғыры) және Мессье 7 (Птолемей шоғыры) сияқты ашық шоғырлар, NGC 6231 (ζ² Ско бойынша) және Мессье 4 және Мессье 80 сияқты шарлы шоғырлар бар, олар терең ғарыш нысандарының көптеген түрлерін қамтиды. Messier 80 (NGC 6093) – Жерден 33 000 жарық жылы қашықтықта орналасқан, шамасы 7.3 болатын шарлы шоқ. Бұл II класты, ықшам Шапли шоғыры; жіктеме оның ядросының жоғары шоғырланған және тығыз екенін көрсетеді. M80 1781 жылы Шарль Мессье ашқан. 1860 жылы Артур фон Ауверс Т Скорпи жаңа жұлдызын (nova) ашқан кезде бұл сирек кездесетін жағдайды таныстырды. NGC 6302, сондай-ақ Кене тұмандығы деп аталады, екі полюсті планеталық тұмандық. NGC 6334, сондай-ақ Мысық тырнағы тұмандығы деп те аталады, эмиссиялық тұмандық және жұлдыздар пайда болатын аймақ.
Due to its location straddling the Milky Way, this constellation contains many deep sky objects such as the open clusters Messier 6 (the Butterfly Cluster) and Messier 7 (the Ptolemy Cluster), NGC 6231 (by ζ² Sco), and the globular clusters Messier 4 and Messier 80. Messier 80 (NGC 6093) is a globular cluster of magnitude 7.3, 33,000 light years from Earth. It is a compact Shapley class II cluster; the classification indicates that it is highly concentrated and dense at its nucleus. M80 was discovered in 1781 by Charles Messier. It was the site of a rare discovery in 1860 when Arthur von Auwers discovered the nova T Scorpii. NGC 6302, also called the Bug Nebula, is a bipolar planetary nebula. NGC 6334, also known as the Cat's Paw Nebula, is an emission nebula and star forming region.
Мифология
Грек мифологиясында Скорпионмен байланысты бірнеше аңыз оны Орионға қатысты етеді. Бір нұсқа бойынша, Орион қасиетті Артемида және оның анасы Летоға жер бетіндегі барлық жануарларды өлтіре аламын деп мақтанған. Артемида мен Лето Орионды өлтіру үшін сарышаян жіберді. Олардың шайқасы Зевстің назарына ілігіп, ол екі жауынгерді де аспанға көтерді, бұл адамдардың артық мақтанышын шектеу керектігін еске салады. Мифтің тағы бір нұсқасында Артемиданың егіз бауыры Аполлон, Орион аңшылық құдайдың ықыласын қозғап, одан өзі жақсы екенін мойындағаннан кейін, оны өлтіру үшін сарышаянды жіберді. Зевс Орион мен сарышаянды аспанға көтерген соң, біріншісі әр қыста аң аулайды, бірақ сарышаян пайда болғанда әр жазда қашып кетеді. Екі нұсқада да Артемида Зевстен Орионды аспанға көтеруін өтінді. Орионсыз грек аңызында, аспандық сарышаян Фаэтонмен кездеседі, ол әкесі Гелиостың Күн күймесін басқарып бара жатқанда.
In Greek mythology, several myths associated with Scorpius attribute it to Orion. According to one version, Orion boasted to the goddess Artemis and her mother, Leto, that he would kill every animal on Earth. Artemis and Leto sent a scorpion to kill Orion. Their battle caught the attention of Zeus, who raised both combatants to the sky to serve as a reminder for mortals to curb their excessive pride. In another version of the myth, Artemis' twin brother, Apollo, was the one who sent the scorpion to kill Orion after the hunter earned the goddess' favor by admitting she was better than him. After Zeus raised Orion and the scorpion to the sky, the former hunts every winter but flees every summer when the scorpion comes. In both versions, Artemis asked Zeus to raise Orion. In a Greek myth without Orion, the celestial scorpion encountered Phaethon while he was driving his father Helios' Sun Chariot.
Шығу тегі
Бабылдықтар бұл шоқжұлдызды МУЛ.ГИР.ТАБ деп атаған, яғни "Сарышаян"; белгілерді сөзбе-сөз "қайыпқан шаншығы бар (жануар)" деп оқуға болады. Кейбір көне сипаттамаларда Таразы шоқжұлдызы Сарышаянның қысқыштары ретінде қарастырылған. Таразы Бабыл тілінде (zibānītu (араб тіліндегі zubānā) салыстырыңыз) және грек тілінде (χηλαι) "Сарышаянның қысқыштары" деп аталды.
The Babylonians called this constellation MUL. GIR. TAB the 'Scorpion'; the signs can be literally read as 'the (creature with) a burning sting'. In some old descriptions the constellation of Libra is treated as the Scorpion's claws. Libra was known as the Claws of the Scorpion in Babylonian (zibānītu (compare Arabic zubānā)) and in Greek (χηλαι).
Астрология
Батыс астрологиялық белгісі Шырық астрономиялық шоқжұлдыздан өзгеше. Астрономиялық тұрғыдан алғанда, Күн 23 қарашадан 28 қарашаға дейін алты күн ғана Шырықта болады. Осы айырмашылықтың көп бөлігі Офиух шоқжұлдызының болуымен байланысты, оны көптеген астрологтар қолданбайды. Шырық индус накшатралары – Анурадха, Джайшта және Мулаға сәйкес келеді.
The Western astrological sign Scorpio differs from the astronomical constellation. Astronomically, the sun is in Scorpius for just six days, from November 23 to November 28. Much of the difference is due to the constellation Ophiuchus, which is used by few astrologers. Scorpius corresponds to the Hindu nakshatras Anuradha, Jyeshtha, and Mula.
Мәдениет
Индонезияның явандықтары бұл шоқжұлдызды Банякангрем ("көктегі қаз") немесе Калапа Дойонг ("еңкейген кокос ағашы") деп атайды, өйткені пішіні ұқсас. Гавайиде Скорпион жартылай құдай Мауидің балық ілгіші немесе Ка Макау Нуи о Мауи (Мауидің үлкен балық ілгіші деген мағынада) деп белгілі, ал балық ілгішінің аты Манайакалани болған. Скорпион екі жұлдыздық топқа бөлінген, оларды бугис теңізшілері навигация үшін пайдаланған. Скорпионның солтүстік бөлігі (α, β, γ немесе σ Lib, δ, ε, ζ, μ, σ және τ Scorpii) "шаңғы жұлдыздары" деген мағына беретін bintoéng lambarué деп аталған. Скорпионның оңтүстік бөлігі (η, θ, ι, κ, λ және ν Scorpii) "акула жұлдыздары" деген мағына беретін bintoéng balé mangngiwéng деп аталған.
The Javanese people of Indonesia call this constellation Banyakangrem ("the brooded swan") or Kalapa Doyong ("leaning coconut tree") due to the shape similarity. In Hawaii, Scorpius is known as the demigod Maui's Fishhook or Ka Makau Nui o Māui (meaning the Big Fishhook of Māui) and the name of the fishhook was Manaiakalani. Scorpius was divided into two asterisms which were used by Bugis sailors for navigation. The northern part of Scorpius (α, β, γ or σ Lib, δ, ε, ζ, μ, σ and τ Scorpii) was called bintoéng lambarué, meaning "skate stars". The southern part of Scorpius (η, θ, ι, κ, λ and ν Scorpii) was called bintoéng balé mangngiwéng, meaning "shark stars".