Кіріспе

Этика теориясы

Моральдық скептицизм (немесе британдық ағылшын тілінде моральдық күмәндану) – метаэтикалық теориялардың бір класы болып табылады, оның барлық өкілдері ешкімнің моральдық білімі жоқ деген тұжырымға келеді. Көптеген моральдық скептиктер сонымен қатар моральдық білімнің мүмкін еместігі туралы күшті модальді талап қояды. Моральдық скептицизм, әсіресе, моральдық реализмге – яғни, танылатын және объективті моральдық шындықтар бар деген көзқарасқа қарсы тұрады. Моральдық күмәндануды қолдайтындардың қатарында Пиррон, Энезидем, Секст Эмпирик, Дэвид Юм, Дж. Л. Макки (1977), Макс Стирнер, Фридрих Ницше, Ричард Джойс (2001), Майкл Руз, Джошуа Грин, Ричард Гарнер, Уолтер Синнот Армстронг (2006б) және философ Джеймс Флинн бар. Қатаң айтқанда, Гилберт Харман (1975) моральдық скептицизм емес, моральдық релятивизмнің бір түрін жақтады. Дегенмен, ол заманауи моральдық күмәнданушыларға әсер еткен.

Сындар

Моральдық скептицизмге сын ең алдымен моральдық реалистерден келеді. Моральдық реалист объективті моральдық шындықтардың бар екеніне сенуге жеткілікті себептер бар екенін және көптеген моральдық сенімдерді ұстануды ақтауға болатынын айтады. Моральдық қателік теориясына қарсы бір реалистік жауап, ол "әлдеқайда көп дәлелдейді" дейді. Егер моральдық талаптар біздің қалауларымызға қарамастан, белгілі бір нәрселерді жасауымызға себептер бар екенін білдіргендіктен жалған болса, онда "гипотетикалық императивтер" де (мысалы, "егер сіз шашыңызды кесуді қаласаңыз, шаштаразға баруыңыз керек") солай. Себебі барлық гипотетикалық императивтер "біздің мақсаттарымызға жетуге мүмкіндік беретін нәрсені жасауымыз керек" дегенді білдіреді, сондықтан моральдық талаптар сияқты, олар да біздің қалауларымызға қарамастан бір нәрсені жасауымыз керек екенін білдіреді. Егер моральдық талаптар осы себепті жалған болса, онда гипотетикалық императивтер де жалған. Бірақ гипотетикалық императивтер дұрыс. Осылайша, моральдық қателік теориясы үшін (Мэки терминімен) "объективті міндеттемелік" институцияланбауынан туындаған аргумент сәтсіз аяқталады. Расс Шафер Ландау және Дэниел Калкуттың әрқайсысы скептикке қарсы стратегияларды ұсынды. Калкут моральдық күмәнділік туралы түсінік, "әдеп туралы барлық көзқарастар, оның ішінде күмәнді көзқарастар да қиындықтарға тап болса, онда күмәнді ұстанымды қабылдау қиындықтан құтылу емес" деген ойды жеткізу үшін этиканың кіріспе сабақтарында жан-жақты қарастырылуы керек дейді.