Генри Дрейфус Брант: Американдық композитор және оркестрлеуші

Кіріспе

Американдық классикалық композитор

Генри Дрейфус Брант (15 қыркүйек 1913 – 26 сәуір 2008) – Канадада туған американдық композитор. Ошеу оркестрлеу шебері және эксперимент жасауға құштар болған Бранттың көптеген шығармалары кеңістіктік эффекттерді қолданумен ерекшеленеді.

Өмірбаян

Брант 1913 жылы Монреальде американдық ата-аналардан (әкесі скрипкашы болған) дүниеге келді. Бала кезінде ерекше дағдыларын танытып, сегіз жасында композиция жазуға кірісті. Алдымен Макгилл консерваториясында (1926–29), содан кейін Нью-Йорк қаласында (1929–34) білім алды. Ол скрипка, флейта, қамысты сыбызғы, фортепиано, орган және соққы аспаптарын кәсіби деңгейде орындады және стандартты оркестрлік аспаптарды ойнау техникасын жақсы меңгерген. 19 жасында Брант Генри Коуэллдің 1933 жылғы «Америкалық композиторлар американдық музыка туралы» атты маңызды кітабына енген ең жас композитор болды. Коуэлл Бранттың американдық эксперименталды музыкалық дәстүрмен ерте байланыс орнатқанын байқады. Ол Коуэллдің антологиясында көлбеу гармония туралы мақаламен ұсынылды, бұл идея оның пісіп жетілген кеңістіктік композицияларында қолданылған кейбір әдістерді болжады. Содан кейін Брант радио, кино, балет және джаз тобы үшін композициялар жазып, оркестрледі және дирижерлік етті. Осы алғашқы кәсіби тәжірибелердің стильдік әртүрлілігі де оның пісіп жетілген туындыларының сипатына әсер етті. 1940 жылдардың соңынан бастап ол Колумбия университетінде, Джульярд мектебінде және 24 жыл бойы Бенингтон колледжінде сабақ берді. Оның шәкірттерінің арасында американдық композитор Пэтси Роджерс болды. 1950 жылдардың ортасында Брант (өз сөзімен айтқанда) «бір стильді музыка қазіргі өмірдің руханиатқа тигізетін жаңа стрестерін, қабаттасқан ақылсыздықтарын және көп бағытты шабуылдарын бейнелей алмайды» деген қорытындыға келді. Мұндай музыкалық текстуралар мен стильдердің бір мезгілдігін қамтитын музыканы ұсыну үшін оңтайлы жағдайды іздеу мақсатында Брант кеңістіктегі дыбыстардың физикалық орналасуын маңызды композициялық элемент ретінде пайдалану мүмкіндігін зерттейтін тәжірибелер мен композициялар сериясын жасады. Концерттік зал үшін шығармалармен қатар, Брант көптеген голливудтық туындылар үшін оркестрлеуші ретінде жұмыс істеді, соның ішінде Элизабет Тейлордың «Клеопатра» (1963) фильмі – композитор Алекс Нортпен жасаған көптеген ынтымақтастықтардың бірі. Брант 2001 жылғы Норттың музыкасын оркестрлеуге көмектесті, ал Норттың стрестен туған бұлшықет спазмдарына байланысты фильмнің музыкасын жазу сессиясын жүргізуге тура келді. Ол оркестрлеуші ретінде Вергиль Томсон, Аарон Копланд, Джордж Антейл, Дуглас Мур және Гордон Паркс сияқты композиторларға көмектесті. Бранттың оркестрлеуші ретіндегі жұмысы кино мен сахнамен ғана шектелмеді: оның Чарльз Айвстың музыкасына ұзақ жылдар бойы құрметі – оның «Жауапсыз сұрақ» шығармасы Бранттың кеңістіктік музыкасына шабыт бергені мәлім болды – 1996 жылы Бранттың Айвстың екінші фортепианолық сонатасы «Конкорд, Масса 1840–60» шығармасын «Конкорд симфониясы» ретінде ұйымдастырған премьерасында көрінді. «Конкорд симфониясы» Сан-Франциско симфониялық оркестрі SFS Media лейблінде жазылды. 1981 жылдан бастап Брант Калифорния штатының Санта-Барбара қаласында тұрды. 2008 жылдың 26 сәуірінде 94 жасында дүние салды.

Brant was born in Montreal, to American parents (his father was a violinist), in 1913. Something of a child prodigy, he began composing at the age of eight, and studied first at the McGill Conservatorium (1926–29) and then in New York City (1929–34). He played violin, flute, tin whistle, piano, organ, and percussion at a professional level and was fluent with the playing techniques for all of the standard orchestral instruments. As a 19 year old, Brant was the youngest composer included in Henry Cowell's landmark book from 1933, American Composers on American Music; and Cowell realized that Brant had already demonstrated an early identification with the American experimental musical tradition. He was represented in Cowell's anthology by an essay on oblique harmony, an idea which presaged some of the techniques used in his mature spatial compositions. Thereafter Brant composed, orchestrated, and conducted for radio, film, ballet, and jazz groups. The stylistic diversity of these early professional experiences would also eventually contribute to the manner of his mature output. Starting in the late 1940s, he taught at Columbia University, the Juilliard School and, for 24 years, Bennington College. His students included American composer Patsy Rogers. During the mid 1950s Brant came to the conclusion that (as he himself put it) "single style music could no longer evoke the new stresses, layered insanities, and multi directional assaults of contemporary life on the spirit." In pursuit of an optimal framework for the presentation of a music which embraced such a simultaneity of musical textures and styles, Brant made a series of experiments and compositions exploring the potential for the physical position of sounds in space to be used as an essential compositional element. As well as producing works for the concert hall, Brant worked as an orchestrator for many Hollywood productions, including the Elizabeth Taylor movie Cleopatra (1963), one of many collaborations with composer Alex North. Brant helped with the orchestration of North's score for 2001, and due to North's stress induced muscle spasms, Brant had to conduct the recording session for the film score. Other composers whom he assisted as orchestrator included Virgil Thomson, Aaron Copland, George Antheil, Douglas Moore, and Gordon Parks. Brant's work as an orchestrator was not limited to film and stage: his long term affinity for the music of Charles Ives — whose The Unanswered Question was an acknowledged inspiration for Brant's spatial music — was ultimately found in the premiere of Brant's arrangement of Ives' Second Piano Sonata, "Concord, Mass 1840–60" as A Concord Symphony in 1996. A Concord Symphony was recorded by the San Francisco Symphony on its SFS Media label. From 1981, Brant made his home in Santa Barbara, California. There he died on April 26, 2008, at the age of 94.

Музыка

1953 жылы жазылған «Rural Antiphonies» (1955–57 жылдардағы Стокгаузеннің «Gruppen» туындысынан бұрын, бірақ 1912–18 жылдардағы Чарльз Айвстың Төртінші симфониясы мен 1916–18 жылдардағы Руед Лангаардтың «Music of the Spheres» шығармаларынан отыз бес жыл кейін) Брант кеңістіктік музыка тұжырымын дамытты, онда аспаптар мен/немесе дауыстардың физикалық кеңістікте орналасуы маңызды композициялық элемент болып табылады. Ол осы тұжырымның бастауын кешкі Ренессанс пен ерте Барокко дәуіріндегі антифондық музыкада, Гектор Берлиоздың «Requiem» шығармасындағы төрт мыс ансамблінің сахна бұрыштарында қолданылуында, ең бастысы – Чарльз Айвстың туындыларында, әсіресе «Жауапсыз сұрақ» шығармасында көрді. Генри Брант – Американың акустикалық кеңістіктік музыкасының көрнекті композиторы. Оның композициялық схемасында орындаушылардың залдың және сахнаның барлық бөлігінде орналасуы маңызды фактор болды және музыкалық өрнектің радикалды түрде кеңейтілген диапазоны мен қарқындылығының бастапқы нүктесі болды. Бранттың шеберлігі Бранттың музыка күнделікті өмір сияқты күрделі және қайшылы болуы мүмкін деген сеніміне сәйкес келеді, сондықтан оның ірі туындыларында көбінесе симфониялық оркестр, үлкен джаз оркестрі, екі хор, Батыс Африка барабан ансамблі мен хоры, Оңтүстік Үндістан солистері, үлкен Яван гамелан ансамблі, соқпалы аспаптар оркестрі және екі батыс сопраносы үшін «Meteor Farm» (1982) сияқты бірнеше, қарама-қарсы орындаушылар тобы қолданылады. Бранттың кеңістіктік тәжірибелері оны кеңістіктің гармонияға, полифонияға, текстураға және тембрге ерекше әсер ететіндігіне көндірді. Ол кеңістікті музыканың «төртінші өлшемі» деп санады (биктік, уақыт және тембрдан кейін). Брант акустикалық тембрлердің жаңа комбинацияларын тәжірибеден өткізді, тіпті бір тембрдің аспаптық топтары үшін толық шығармалар жасады: 80 тромбон, орган және сопранино дауысы үшін «Orbits», 9 флейтаға арналған «Ghosts & Gargoyles» және көптеген керней мен гитараға арналған басқа туындылар. Бір тонды ансамбльге деген сүйіспеншілігі 11 флейтадан тұратын ансамбль үшін жазылған «Ангелдер мен шайтандар» (1932) шығармасынан басталады. Дегенмен, оның тәжірибелері әрқашан сәтті аяқталмайтын. Оның 1972 жылғы «Өлмескес шайқас» шығармасы Линкольн орталығының сыртында жол шуы мен дауылдың әсерінен көрінбей қалды. Жазылған медиа үшін жазылған шығармаларды қоспағанда (онда ол дубляж немесе акустикалық дыбыс көздерін қолданды), Брант электрондық материалдарды қолданған жоқ немесе музыкасында күшейткіштерді пайдалануға рұқсат бермеді. Ол «Verticals Ascending» (концептуалды түрде Лос-Анджелестегі Уоттс мұнараларының архитектурасына негізделген) және «Horizontals Extending» шығармаларымен ең танымал. «Ұлы әмбебап цирк» («Ғарыштық опера», либретто авторы: Патрисия Горман Брант) 1956 жылы алғаш рет орындалды. Брант 2002 жылы «Ice Field» шығармасы үшін музыка саласындағы Пулитцер сыйлығын жеңіп алды. Композиторлық қызметінен басқа, ол скрипка, флейта, қамысты сыбызғы, соқпалы аспаптар, фортепиано және орган ойнады және үлкен шығармаларында өзі орындайтын сололық бөлімдерді жиі қосты. Кейінгі премьералардың арасында 4 хор мен аспапшыларға арналған «Wind, Water, Clouds & Fire» туындысы бар, ол Present Music тапсырысымен 2004 жылдың 19 қарашасында Висконсин штатының Милуоки қаласындағы Қасиетті Иоанн Евангелист соборында орындалды. Getty Research Institute тапсырысымен 4 әнші мен 16 аспапшыға арналған «Tremors» шығармасы 2004 жылдың 4 маусымында Лос-Анджелестегі Getty Center-де алғаш рет орындалды. «Tremors» 2004 жылдың 1 қарашасында Лос-Анджелестегі Уолт Дисней концерт залында өткен Green Umbrella концертінде қайта орындалды. «Ghosts & Gargoyles» (флейта оркестрімен флейта солосы үшін концерті), Жаңа Музыка Концерттері, Торонто 2002 жылдың 26 мамырында алғаш рет орындалды. «Ice Field» (үлкен оркестрлік топтар мен орган үшін) Other Minds компаниясы 2001 жылдың желтоқсанында Сан-Франциско симфониясының премьерасы үшін тапсырыс берді. Бранттың оркестрлеуге арналған нұсқаулығы «Текстуралар мен тембрлер» оның өмірінен кейін жарық көрді.

Beginning with the 1953 score Rural Antiphonies (predating Stockhausen's Gruppen of 1955–57 but coming thirty five years after Charles Ives's Fourth Symphony of 1912–18 and Rued Langgaard's Music of the Spheres of 1916–18), Brant developed the concept of spatial music, in which the location of instruments and/or voices in physical space is a significant compositional element. He identified the origins of the concept in the antiphonal music of the late renaissance and early baroque, in the antiphonal use of four brass ensembles placed in the corners of the stage in the Requiem of Hector Berlioz and, most importantly, in works of Charles Ives, in particular The Unanswered Question. Henry Brant was America's foremost composer of acoustic spatial music. The planned positioning of performers throughout the hall, as well as on stage, was an essential factor in his composing scheme and a point of departure for a radically expanded range and intensity of musical expression. Brant's mastery

In keeping with Brant's belief that music can be as complex and contradictory as everyday life, his larger works often employ multiple, contrasting performing forces, as in Meteor Farm (1982) for symphony orchestra, large jazz band, two choruses, West African drum ensemble and chorus, South Indian soloists, large Javanese Gamelan ensemble, percussion orchestra and two Western solo sopranos. Brant's spatial experiments convinced him that space exerts specific influences on harmony, polyphony, texture and timbre. He regarded space as music's "fourth dimension," (after pitch, time and timbre). Brant experimented with new combinations of acoustic timbres, even creating entire works for instrumental family groups of a single timbre: Orbits for 80 trombones, organ and sopranino voice, Ghosts & Gargoyles for 9 flutes, and others for multiple trumpets and guitars. This predilection for ensembles of a single tone quality dates from Angels and Devils (1932) for an ensemble of 11 flutes. His experimentation was not always successful however. His 1972 piece Immortal Combat staged outside Lincoln Center was drowned out by traffic noise and a thunderstorm. With the exception of pieces composed for recorded media (in which he used over dubbing or acoustical sound sources), Brant did not use electronic materials or permit amplification in his music. He is perhaps best known for his compositions Verticals Ascending (conceptually based on the architecture of the Watts Towers in Los Angeles) and Horizontals Extending. A "spatial opera", The Grand Universal Circus (Libretto: Patricia Gorman Brant) was premiered in 1956. Brant won the Pulitzer Prize for Music in 2002 for his composition Ice Field. In addition to composing, he played the violin, flute, tin whistle, percussion, piano, and organ and frequently included soloistic parts in his large works for himself to play. Later premieres included Wind, Water, Clouds & Fire, for 4 choirs and instrumentalists, commissioned by Present Music and premiered on November 19, 2004, at The Cathedral of St. John the Evangelist, Milwaukee, Wisconsin. Tremors, for 4 singers and 16 instrumentalists, commissioned by the Getty Research Institute, premiered on June 4, 2004, at the Getty Center in Los Angeles. Tremors was repeated in a Green Umbrella concert at LA's Walt Disney Concert Hall on November 1, 2004. Ghosts & Gargoyles, a concerto for flute solo with flute orchestra, for New Music Concerts, Toronto had its premiere on May 26, 2002. Ice Field, for large orchestral groups and organ, was commissioned by Other Minds for a December 2001 premiere by the San Francisco Symphony. Brant's handbook for orchestration, Textures and Timbres, was published posthumously.

Марапаттар

Американдық өнер және әдебиет академиясының мүшесі Брант 2002 жылы «Ice Field» (2001) шығармасы үшін Музыка саласындағы Пулитцер сыйлығымен марапатталды, бұл шығарманы Other Minds тапсырыс еткен және Майкл Тилсон Томас басшылығымен Сан-Франциско симфониясы тұңғыш рет орындады. Ол екі рет Гуггенхайм стипендиясын алды және Prix Italia сыйлығын жеңген алғашқы американдық композитор атанды. Сонымен қатар, ол Форд қоры, Фромм қоры, Ұлттық өнер қоры, Кусевицкий сыйлығы және Америка музыка орталығының Ерекшелік хаты сияқты марапаттарға ие болды. Бранттың 85 жылдығына арналған концерт аясында Веслиан университеті оған Көркем өнер докторы (1998) құрметті дәрежесін берді. 1998 жылы Базельдегі Пол Сакер қоры Бранттың 300-ден астам шығарманы қамтитын түпнұсқа қолжазбаларының толық мұрағатын сатып алды.