Кіріспе

Оңтүстік Африканың ұлттық елтаңбасы – Оңтүстік Африканың басты геральдикалық нышаны. Қазіргі елтаңба 2000 жылғы 27 сәуірде, Бостандық күнінде қабылданды және оны Иан Беккер жасаған. Бұл 1910 жылдан бері қолданылып келген бұрынғы ұлттық елтаңбаның орнына келді. Мақал ǀXam тілінде жазылған, ол Хойсан тілдері тобына жатады және сөзбе-сөз "әр түрлі халықтар бірігеді" деп аударылады. Алдыңғы латын тіліндегі мақалы "Ex Unitate Vires" болған, яғни "бірлікте күш" деген мағынаны білдіреді.

Тарих

Апартеид аяқталғаннан кейін Оңтүстік Африканың жаңа конституциясы бастапқыда 1910 жылы Оңтүстік Африкаға берілген елтаңбаны сақтап қалды. Дегенмен, ол британдықтар мен африканерлердің азшылықтарымен жасалғандықтан және қара көпшіліктің мүддесін білдірмегендіктен, ескірген деп есептелді. Жаңа елтаңбаны жобалау процесі 1999 жылы басталды, ал Өнер, мәдениет, ғылым және технология министрлігі жаңа елтаңбаға қатысты идеяларды жұрттан сұрады. Алынған идеялар негізінде, сондай-ақ Министрлер кабинетінің ұсыныстарымен бірге, қысқаша мақала дайындалды. Үкіметтік коммуникация және ақпарат жүйесі Design South Africa компаниясына жүгініп, он үздік дизайнерге тапсырма берді. Үш дизайнер өз концепцияларын Кабинетке ұсыну үшін таңдалды, ал Иан Беккердің дизайны басымдық алды. Жаңа елтаңба 2000 жылдың 27 сәуірінде, Азаттық күнінде таныстырылды. Бұл өзгеріс үкіметтің Оңтүстік Африкадағы демократиялық өзгерістерді және жаңа патриотизм сезімін көрсету мақсатын білдірді. Елтаңба – бір-бірінің үстіне орналастырылған, симметриялық, жұмыртқа немесе овал пішіндес элементтерден тұратын жиынтық. Елтаңбаның толық құрылымы төменгі және жоғарғы овал пішіндерін шексіздік символында біріктіреді. Елтаңбаның төменгі жиегінен, биікке қарай көкжиекке және жоғарыда күн шығатын жерге дейінгі жол, хатшы құстың көтерілгенін көрсететін ғарыштық жұмыртқа пішінін құрайды. Символикалық тұрғыдан алғанда, бұл Оңтүстік Африканың ұлы және батыр ұлтының рухының қайта жаралуын білдіреді. Елтаңба сонымен қатар Республиканың мөрінің орталық бөлігі болып табылады, бұл мемлекеттің ең жоғары символы саналады. Республика мөрінің мөрімен бекітілген кез келген құжатқа толыққанды билік беріледі, себебі ол Оңтүстік Африка Республикасының Президенті бекіткенін көрсетеді. Алайда, 1997 жылдан бері Конституцияда Республика мөрін қолдану міндетті емес, бірақ ол қолданыла береді.

1910 жылғы қару

Бірінші гербті король Жорж V 1910 жылғы 17 қыркүйекте патшалық жарлықпен бекітті. Бұл Оңтүстік Африка одағы құрылғаннан кейін бірнеше ай өткен соң болды. Гербтің құрамында Одақты құраған төрт провинцияның (бұрынғы колониялардың) символдары болды. Бірінші бөлімде Жақсы Үміт колониясын бейнелейтін Ұмит тұлғасы келтірілген. Екінші бөлімдегі екі гну Натал колониясын көрсетеді. Үшінші бөлімдегі апельсин ағашы Оранж еркін мемлекетінің символы ретінде пайдаланылды. Төртінші бөлімдегі көлік Трансвальдті бейнелейді. Гербтің тіреушілері Оранж өзені колониясы мен Кейп колониясының гербтерінен алынған. Арыстан төрт таяқты ұстап тұр, олар біріктірілген, бұл төрт бұрынғы колонияның бірігуін символдайды. "Ex Unitate Vires" ұраны 1961 жылға дейін "Одақ – күш" деп, ал одан кейін "Бірлік – күш" деп аударылды.

1910-1994 жылдар

1910 жыл мен 1994 жыл аралығында Оңтүстік Африка төрт провинцияға бөлінді: Кейп провинциясы, Натал, Оранж еркін мемлекеті және Трансвааль. Осы провинциялардың әрқайсысының өз гербтері болған.

1994 жылдан қазіргі уақытқа дейін

1994 жылғы сәуірде Оңтүстік Африка тоғыз провинцияға бөлінді. Әр провинцияға елтаңба берілді, олардың көпшілігі Мемлекеттік геральдист Фредерик Брауннелл жасаған.