Кіріспе

Грек христиан епискобы (өркендеген шағы 336 – 360 жж.)

Македониус (грекше: Μακεδόνιος; 360 жылдан кейін қайтыс болды) – 342 жылдан 346 жылға дейін және 351 жылдан 360 жылға дейін Константинополдің грек епискобы болды. Ол Пнеуматомахтарды (сондай-ақ македониялықтар деп аталды) құруға бастама жасады, бұл секта кейіннен еретик деп жарияланды.

Өмірбаян

336 жылы епископ Александр қайтыс болғаннан кейін, оның православиелік ізбасарлары Константинопольдің Пауыл І-ін қолдады. Ал арийлер Македонийдің төңірегіне жиналды. Пауыл епископ етіп тағайындалды, бірақ ұзаққа соқпады. Арийлік император Констанций II Константинополға келіп, арийлік епископтардың синодын шақырды, Пауыл І-ді елден қуды, ал Македонийдің көңіліне сыймай, Никомидиялық Евсевийді бос қалған орнына ауыстырды. Бұл шамамен 338 жылы болды. 341 жылы Евсевийдің өлімі Пауыл мен Македонийдің жақтастары арасындағы жарысты қайтадан қоздырды. Пауыл оралды және Константинопольдің Ирене шіркеуіне енгізілді; арийлік епископтар дереу Македонийді Сент-Пол шіркеуіне тағайындады. Дау-дамай осыншалықты күшейді де, Констанций өзінің қолбасшысы Гермогенді Пауылды екінші рет қууға жіберді. Оның әскерлері ашық қарсылыққа тап болды; генерал өлтірілді, денесі қала көшелерімен сүйретілді. Констанций дереу Антиохиядан кетіп, Константинопольді халықтың күнделікті астық мөлшерінің жартысын алып жазалады. Пауыл қуылды; Македоний осы тәртіпсіздіктерге қатысқаны және императордың рұқсатысыз өзін тағайындауы үшін қатты кінәланды; бірақ арийлер жеңіске жетті. Македонийге өзі тағайындалған шіркеуде қызмет етуге рұқсат берілді. Пауыл Римге барды, ал ол, Александриялық Афанасий және басқа да православиелік епископтар, өз шіркеулерінен қуылғандар, Папа Юлий I тарапынан оларды қуғандарды жазғырған хаттармен қайтарылды. Префект Филип императордың жаңа бұйрығын орындап, Пауылды дереу Салоникаға жер аударды, ал Македонийді қайта орнатты, бірақ қан төгілді. Македоний шамамен алты жыл шіркеуді басқарды, ал хаттар мен елшілер, папа мен императорлар, синодтар мен контрсинодтар Пауыл мен Афанасийдың мәселесін талқылап, дауласты. 349 жылы Батыс императоры Констанс ұсынған соғыс мүмкіндігі Констанцийді Пауылды қайта қызметке орнатуға итермеледі; ал Македоний жеке шіркеуге көшуге мәжбүр болды. 350 жылы Констанстың өлімі Шығысты Констанцийдің толық бақылауына қойды, ал Пауыл бірден жер аударылды. Императорлық жарлықтар арийлердің шіркеудегі басымдыққа ие болуына мүмкіндік берді. Македонийдің билікке оралуы, егер хабар дұрыс болса, оны қатыгез фанатик ретінде таңбалайтын әрекеттерімен белгіленді. Новоациандықтар, мүмкін, православиеліктерге қарағанда қаттырақ азап көрді, және олардың кейбіреулері күшті қарсылық көрсетті: Константинопольдіктер өз шіркеуінің құралдарын қаланың алыс жаққа көшірді; Пафлагониядағы Мантинийдегілер үйінен қууға келген императорлық сарбаздарға батыл қарсы тұрды. Сократ Сколастикус айтқандай: "Македонийдің христиандыққа қызмет етуі кісі өлтіру, шайқастар, түрмеге жабу және азаматтық соғыстардан тұрды". 358 жылы императордың ықыласын жоғалтқан себебі, оның императорға қарсы болған әрекеттері болды. Константин I-нің денесі салынған қабір құлау қаупінде болды, сондықтан Македоний оны бұзуға бел буды. Бұл мәселе партиялық мәселеге айналды. Православтар "Никейлік сенімді қолдаушының" қабірін бұзуды дінсіздік деп айыптады, ал македониялықтар құрылысты жөндеу қажеттігін мәлімдеді. Қалдықтар Акакий шейітінің шіркеуіне жеткізілгенде, толған халық шіркеу мен шіркеу ауласында жиналды; осыдан кейін қанды қырғын орын алып, жер қанға боялды. Констанций Македонийдың осы қырғынға қатысқаны үшін, тіпті оның кеңеспей-ақ денесін алып кеткені үшін де ашуланды. Македоний 359 жылы Селеукиядағы кеңеске келгенде, оған айып тағылғандықтан, қалуына болмайды деп шешілді (Сократ. II. 40). Оның қарсыластары Акакий, Евдоксий және басқалар Константинополға оны ертіп, императордың ашуын пайдаланып, 360 жылы қатыгездігі мен канондық бұзушылықтары үшін оны қызметтен шеттетуге ұйғарды. Македоний қала маңына көшіп, сол жерде қайтыс болды. Ол зейнеткерлікке шыққаннан кейін өзінің есімімен байланысты көзқарастарын дамытқан делінеді. Оның ізбасарлары – "македониялықтар" Киелі Рухтың құдайлығына сенбеді.