Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Халықаралық астрономиялық одақ мойындаған шоқжұлдыздар
Constellations recognized by the International Astronomical Union
Қазіргі астрономияда Халықаралық астрономиялық одақ (IAU) 88 шоқжұлдызды мойындайды. Әр шоқжұлдыз – бұл оң көтерілу мен дейірлеудің доғаларымен шектелген аспанның бір бөлігі, олардың жиынтығы бүкіл аспан сферасын қамтиды. Олардың шекаралары 1928 жылы Халықаралық астрономиялық одақпен ресми түрде қабылданды және 1930 жылы жарияланды. Ежелгі Месопотамиялықтар, содан кейін гректер, римдік египеттік астроном Птолемей тізімдеген көптеген солтүстік шоқжұлдыздар бүгінде халықаралық қолданыста. Күн эклиптикасы бойындағы шоқжұлдыздар зодиак деп аталады. Зерттеушілер оңтүстік аспандағы жұлдыздарды картаға түсіргенде, еуропалық астрономдар сол аймақ үшін жаңа шоқжұлдыздар ұсынды, сондай-ақ дәстүрлі шоқжұлдыздар арасындағы бос орындарды толтыру үшін. Рим және Еуропалық тамырларына байланысты, әр шоқжұлдыздың латынша аты бар. 1922 жылы Халықаралық астрономиялық одақ 89 шоқжұлдыз үшін үш әріпті аббревиатураларды қабылдады – қазіргі 88 шоқжұлдыз тізіміне Арго қосылды. Осыдан кейін Эжен Жозеф Дельпорт аспандағы әрбір нүкте бір шоқжұлдызға тиесілі болуын қамтамасыз ету үшін 88 шоқжұлдыздың әрқайсысы үшін шекаралар белгіледі. Бүгінде қолданылатын үш әріпті аббревиатуралардан басқа, 1932 жылы IAU төрт әріпті аббревиатураларды да енгізді. Төрт әріпті аббревиатуралар 1955 жылы алынып тасталды және қазір ескірген, бірақ 1965 жылы жарық көрген NASA техникалық терминдерінің сөздігіне (NASA SP 7) қосылды. Олар төмендегі кестеде «NASA» деп белгіленген және тек анықтама үшін берілген.
In contemporary astronomy, 88 constellations are recognized by the International Astronomical Union (IAU). Each constellation is a region of the sky bordered by arcs of right ascension and declination, together covering the entire celestial sphere. Their boundaries were officially adopted by the International Astronomical Union in 1928 and published in 1930. The ancient Mesopotamians and later the Greeks established most of the northern constellations in international use today, listed by the Roman Egyptian astronomer Ptolemy. The constellations along the ecliptic are called the zodiac. When explorers mapped the stars of the southern skies, European astronomers proposed new constellations for that region, as well as ones to fill gaps between the traditional constellations. Because of their Roman and European origins, every constellation has a Latin name. In 1922, the International Astronomical Union adopted three letter abbreviations for 89 constellations, the modern list of 88 plus Argo. After this, Eugène Joseph Delporte drew up boundaries for each of the 88 constellations so that every point in the sky belonged to one constellation. In addition to the three letter abbreviations used today, the IAU also introduced four letter abbreviations in 1932. The four letter abbreviations were repealed in 1955 and are now obsolete, but were included in the NASA Dictionary of Technical Terms for Aerospace Use (NASA SP 7) published in 1965. These are labeled "NASA" in the table below and are included here for reference only.
Астеризмдер
Шоқжұлдыздармен қатар, тағы да көптеген ресми емес пішіндер кездеседі. Олар "астеризмдер" деп аталады. Мысалы, Үлкен Аю/Арба және Солтүстік Төс жатады. Кейбір ежелгі астеризмдер, мысалы, Кома Беренис, Серпенс және Арго Навистің бөліктері қазір ресми шоқжұлдыздарға кіреді.
Various other unofficial patterns exist alongside the constellations. These are known as "asterisms". Examples include the Big Dipper/Plough and the Northern Cross. Some ancient asterisms, for example Coma Berenices, Serpens, and portions of Argo Navis, are now officially constellations.