Кіріспе
Польшада туған неміс әдеби сыншысы Марсель Райх-Раникки (2 маусым 1920 – 18 қыркүйек 2013) – Польшада туған неміс әдеби сыншысы және «Gruppe 47» бейресми әдеби бірлестігінің мүшесі. Ол неміс әдебиеті саласындағы ең ықпалды заманауи әдеби сыншылардың бірі саналды және Германияда оны көбінесе «Literaturpapst» («Әдебиет Папасы») деп атады.
Marcel Reich Ranicki (; 2 June 1920 – 18 September 2013) was a Polish born German literary critic and member of the informal literary association Gruppe 47. He was regarded as one of the most influential contemporary literary critics in the field of German literature and has often been called Literaturpapst ("Pope of Literature") in Germany.
Ерте өмір
Марсель Райх 1920 жылғы 2 маусымда Польшаның Влоцлавек қаласында поляк еврей саудагері Дэвид Райх пен оның әйелі, неміс еврей отбасынан шыққан Хелен (құрмет аты Ауербах) Райхтың отбасында дүниеге келді. 1929 жылы Райх отбасымен Берлинге көшті. Райх өзін неміс классикасын оқып, театрмен айналысуға арнады. Әдебиет сыншысы Волкер Вайдерман "ол әдебиетте өз құтқарылуын тапты" деп жазды. Берлин университетіне қабылданудан бас тартқаннан кейін, ол тұтқындалып, Польшаға депортацияланды. 1999 жылы жарық көрген "Өзінің авторы" атты автобиографиясында Раники: "Менің сол кешке премьераға биетім болған, бірақ ол маған керек емес еді" деді. 1940 жылдың қараша айында Райх және оның ата-анасы Варшава геттосына түсті, сол кезде ол Judenrat үшін бас аудармашы болып жұмыс істеді. 1943 жылы Райх пен оның әйелі геттодан қашып құтыла алды. Оның ата-анасы мен бауыры Холокост кезінде қаза тапты. Оның әпкесі соғысқа дейін Англияға қашып кеткен. Соғыстан кейін ол коммунистік Польша жұмысшы партиясына қосылды. 1948-1949 жылдары ол Лондон қаласында поляк дипломаты және барлау қызметкері ( "Раники" псевдонімімен жұмыс істеді) болды.
Авторлармен қарым-қатынас
Раницкийдің басқа авторлармен қарым-қатынасы қиын болды. Гюнтер Грасс, "Gruppe 47" тобының мүшесі, "Too Far Afield" романын жариялағаннан кейін, Рейх-Раницки "Der Spiegel" журналының мұқабасында пайда болды, онда ол романды тікелей сынап жазды. Журналға кітапқа қатысты оның жағымсыз пікірі де жарияланды. Рейх-Раницки Грасс жазған келесі кітап, "Crabwalk" романын жоғары бағалады. Рейх-Раницкинің тағы бір жиі сынға түсіргені – жазушы Мартин Вальсер еді. 2002 жылы Вальсер Рейх-Раницкиге кек қайтару мақсатымен "Сыншының өлімі" ("Tod eines Kritikers") атты детективтік роман жариялады. Романның ішінде Рейх-Раницкимен көп ортақ белгілері бар Андре Эрл Кениг есімді белгілі, көзқарасы шектеулі сыншы өлтіріледі. Бұл роман Германиядағы әдеби ортада қызу пікірталас тудырды. Австралиялық жазушы Клайв Джеймс: "Кез келген неміс жазушысы оның мақтауын алуға ұмтылады, бірақ бұл әрқашан қиынға соқты: себебі, әрине, олар оны қалайды".