Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Цифрлық байланыс арқылы үйлестірілген топ
Digital communication coordinated group
Ақылды топ – цифрлық байланыс технологияларының арқасында үйлестіру және байланыс мүмкіндіктері күшейтілген топ. Бұл тұжырымды Говард Райнгольд 2002 жылы шығарған «Ақылды топтар: келесі әлеуметтік революция» атты кітабында енгізді. Райнгольд ақылды топты былай анықтады: «Ақылды топтар бір-бірін танымаса да, байланыс және есептеу мүмкіндіктері бар құрылғыларды алып жүргендіктен, бірлесіп әрекет ете алатын адамдардан тұрады». Сол жылдың желтоқсан айында «ақылды топ» тұжырымдамасы New York Times газетінің «Идеялар жылы» бағынымында ерекше аталып өтті.
A smart mob is a group whose coordination and communication abilities have been empowered by digital communication technologies. The concept was introduced by Howard Rheingold in his 2002 book Smart Mobs: The Next Social Revolution. Rheingold defined the smart mob as follows: "Smart mobs consist of people who are able to act in concert even if they don’t know each other because they carry devices that possess both communication and computing capabilities". In December of that year, the "smart mob" concept was highlighted in the New York Times "Year in Ideas".
Сипаттамалары
Ақылды топтарға мүмкіндік беретін технологиялар қатарында Интернет, Интернет-релейлік байланыс сияқты компьютерлік делдалдық байланыс, сондай-ақ ұялы телефондар мен жеке цифрлық көмекшілер сияқты сымсыз құрылғылар бар. Пир-пир желілері мен кең тараған есептеу әдістемелері де адамдардың ақпаратты ұйымдастыру және бөлісу жолдарын өзгертіп жатыр. Флэшмоб – ақылды топтың нақты бір түрі, ол бастапқыда қоғамдық орында кенеттен жиналатын, қысқа мерзімге ерекше және мағынасыз әрекеттер жасайтын, содан кейін жылдам тарап кететін адамдар тобын сипаттады. Флэшмоб пен ақылды топтың арасындағы басты айырмашылық – олардың ұзақтығында: флэшмоб жылдам жоғалады, ал ақылды топтар ұзаққа созылуы мүмкін. Ақылды топтар қазіргі оқиғаларға демеушілік ете бастады, себебі ұялы телефондар мен мәтіндік хабарламалар Малайзиядағы революционерлерден бастап, екінші Ирак соғысына қарсы наразылық білдіргендерге дейін барлығына күш берді. Әртүрлі көзқарастар мен әдістерге ие адамдар қысқа мерзімде үйлесім табуға қол жеткізе алады. 2009 жылғы «Компьютерлік ғылым және технология энциклопедиясында» бұл терминнің «қоғамдық қолданыстан шығып қалуы» мүмкін екені атап көрсетілген. CNN хабарлағандай, алғашқы ақылды топтар Токио мен Хельсинкидегі жасөспірімдер тобы болды. Мысалы, Токиода жасөспірім жанкүйерлердің көпшілігі метро аялдамаларында өздігінен жиналатын, онда рок музыканты барады деген қауесет тарады. Дегенмен, одан да ертерек мысал – «Динер-ан-блан» құбылысы, ол 1988 жылдан бері Францияның Париж қаласында маусым айының соңында жыл сайын бір түнге өткізіліп келеді. Шақырылған қонақтар тек ақ киім киіп, жиналатын орны туралы аз уақыт бұрын ғана хабардар болады. Олар тамақ, сусын, орындықтар мен үстел әкеледі, содан кейін барлық топ бірге тамақтанады, сосын тарап кетеді. Іс-шара жыл сайын Париждің орталық бөлігіндегі әртүрлі орындарда өткізіледі. Бұл қалыпты мәдени шара емес, себебі жарнамаланбайды және тек шақыру алғандар ғана қатысады. 2011 жылы бұл шараға 10 000-нан астам адам келді. «Динер-ан-блан» флэшмоб емес, ақылды топ ретінде қарастырылады, өйткені бұл шара бірнеше сағатқа созылады. Кәсіби мердігерлер тобы 2000 жылы Ұлыбританияда алғашқы ақылды топты ұйымдастырды, онда 700 мердігер бірнеше күн бұрын жіберілген электрондық хаттан кейін өз депутаттарымен кездесу үшін Парламентке келді. 2000 жылғы АҚШ президенттік сайлауынан кейінгі күндері онлайн белсенді Зак Эксли анонимді түрде Флоридадағы дауыстарды толық қайта санауға наразылық білдіру үшін жиналыстар өткізуге арналған орындарды ұсынуға мүмкіндік беретін веб-сайт құрды. Сайлаудан кейінгі бірінші сенбіде 100-ден астам маңызды наразылық акциялары өтті, олардың көпшілігінде мыңдаған адамдар қатысты, бірақ оларға ешқандай дәстүрлі ұйымдастыру күш-жігері қажет болмады. Эксли 2000 жылдың желтоқсан айында өздігінен ұйымдастырылған наразылық акциялары «ұлттық саяси өмірімізде түбегейлі өзгерістер болып жатқанын көрсетті. Бұл Интернет емес, бұл кез келген адамның кез келген адаммен тегін және қажет болса, жасырын түрде қарым-қатынас жасау мүмкіндігі». 2001 жылы Филиппинде мәтіндік хабарлама арқылы ұйымдастырылған наразылық білдірушілер тобы президент Жозеф Эстраданың сыбайлас жемқорлығына наразылық білдіру үшін 1986 жылы Фердинанд Маркосты құлатқан революция болған EDSA ғибадатханасында жиналды. Наразылық тез өсіп, Эстрада көп ұзамай қызметінен алынды. 1992 жылдан бері өткізіліп келе жатқан «Критикалық масса» велосипедтік шаралары да өздігінен ұйымдастырылатындығына байланысты кейде ақылды топтармен салыстырылады.
These technologies that empower smart mobs include the Internet, computer mediated communication such as Internet Relay Chat, and wireless devices like mobile phones and personal digital assistants. Methodologies like peer to peer networks and ubiquitous computing are also changing the ways in which people organize and share information. Flash mobs are a specific form of smart mob, originally describing a group of people who assemble suddenly in a public place, do something unusual and pointless for a brief period of time, then quickly disperse. The difference between flash and smart mobs is primarily with regards to their duration: flash mobs disappear quickly, but smart mobs can have a more enduring presence. Smart mobs have begun to have an impact in current events, as mobile phones and text messages have empowered everyone from revolutionaries in Malaysia to individuals protesting the second Iraq War. Individuals who have divergent worldviews and methods have been able to coordinate short term. A 2009 entry in the Encyclopedia of Computer Science and Technology noted that the term may be "fading from public use". According to CNN, the first smart mobs were teenage "thumb tribes" in Tokyo and Helsinki who used text messaging on cell phones to organize impromptu raves or to stalk celebrities. For instance, in Tokyo, crowds of teenage fans would assemble seemingly spontaneously at subway stops where a rock musician was rumored to be headed. However, an even earlier example is the Dîner en blanc phenomenon, which has taken place annually in Paris, France, since 1988, for one night around the end of June. The invited guests wear only white clothes and gather at a chosen spot, knowledge of which they have only a short time beforehand. They bring along food, drink, chairs and a table and the whole group then gathers to have a meal, after which they disperse. The event has been held each year in different places in the centre of Paris. It is not a normal cultural event because it is not advertised and only those who have received an invite attend—information on the chosen location is transferred by text message or more recently Twitter. The number of people attending has grown, in 2011, to over 10,000. Dîner en blanc would be considered a smart mob rather than a flash mob, because the event lasts for several hours. The Professional Contractors Group organised the first smart mob in the UK in 2000 when 700 contractors turned up at The House of Commons to lobby their MP following an email sent out a few days before. In the days after the U. S. presidential election of 2000, online activist Zack Exley anonymously created a website that allowed people to suggest locations for gatherings to protest for a full recount of the votes in Florida. On the first Saturday after the election, more than 100 significant protests took place—many with thousands of participants—without any traditional organizing effort. Exley wrote in December 2000 that the self organized protests "demonstrated that a fundamental change is taking place in our national political life. It's not the Internet per se, but the emerging potential for any individual to communicate—for free and anonymously if necessary—with any other individual." In the Philippines in 2001, a group of protesters organized via text messaging gathered at the EDSA Shrine, the site of the 1986 revolution that overthrew Ferdinand Marcos, to protest the corruption of President Joseph Estrada. The protest grew quickly, and Estrada was soon removed from office. The Critical Mass bicycling events, dating back to 1992, are also sometimes compared to smart mobs, due to their self organizing manner of assembly.
Танымал мәдениетте
Уоррен Эллис жазған "Глобальді жиілік" комикс кітабында ерекше дағдарыстарды шешу үшін жеке тәжірибесімен көмектесуге шақырылатын ақылды топтың айналасында құрылған, құпия, үкіметтік емес барлау ұйымы суреттеледі. Дэвид Бриннің "Экзистенция" ғылыми-фантастикалық романы да осыған ұқсас, сенімді журналистердің ақпарат және сарапшылық көзі ретінде ақылды топтарды пайдалану мүмкіндігін қарастырады.
The comic book Global Frequency, written by Warren Ellis, describes a covert, non governmental intelligence organization built around a smart mob of people that are called on to provide individual expertise in solving extraordinary crises. David Brin's speculative science fiction novel, Existence , similarly posits the use of on the fly smart mobs by credible journalists as sources of information and expertise.