Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Людовик V (– 22 мамыр 987), сондай-ақ "Ештеңе жасамайтын Людовик" деп те аталады, 979 жылдан (алғашқыда әкесі Лотармен бірге 986 жылға дейін таққа отырып) 987 жылы ерте қайтыс болғанға дейін Батыс Францияның патшасы болды. Оның билігі тұсында елді шын мәнінде ақсүйектер биледі. Баласы болмаған Людовик V Батыс Францияның соңғы Каролинг әулетінен шыққан монархы болды.
King of West Francia from 979 to 987
Louis V ( – 22 May 987), also known as Louis the Do Nothing , was a king of West Francia from 979 (co reigning first with his father Lothair until 986) to his early death in 987. During his reign, the nobility essentially ruled the country. Dying childless, Louis V was the last Carolingian monarch in West Francia.
Жастық шақ
Луи шамамен 966 жылы туған. Ол Франция королі Лотарьдің және Италия королі Лотарь II мен императрица Аделаиданың қызы, королева Эмманың үлкен ұлы болды. Луи 978 жылы әкесімен бірге үкімет ісіне қатысты және 979 жылдың 8 маусымында Компиеньдегі Сент-Корнель аббаттығында Реймстің архиепископы Адалберо оны бірге билеуші етіп таж кигізді.
Louis was born c. 966. He was the eldest son of King Lothair of France, the Carolingian ruler of France, and Queen Emma, daughter of King Lothair II of Italy and Empress Adelaide. Louis was associated to the government by his father in 978 and crowned co king on 8 June 979 at the Abbey of Saint Corneille in Compiègne by Archbishop Adalbero of Reims.
Билік
986 жылғы 2 наурызда әкесі қайтыс болғаннан кейін, бұрыннан таққа отырған Людовик V франктардың күдіксіз патшасы болды. Алайда, сол кезде франк сарайында екі топ болды: біріншісі – Реймстің архиепископы Адалберон мен королева Эмма басқарып, анасы император Аделаиданың күшті ықпалында болып, Оттон әулетімен достық қарым-қатынасты қайта жаңартуды қалаған; екінші топ Лотарь саясатын жалғастырып, император Отто III-нің жас екенін пайдаланып, шығысқа қарай кеңею және Лотарингияны қайтаруды көздеген. Сонымен қатар, жас монарх әкесінің сайлау арқылы тағайындалған патшалар туыстығының (екі рет Робертиандар мен бір рет Босонидтер бұзып кеткен) және император Отто I-нің Оттон әулеті арасындағы күресін мұра етті. Римді қорғаушы ретінде Отто I Каролинг аймағындағы дін қызметкерлерін тағайындау құқығына ие болды, ал ол тағайындаған дін қызметкерлері Каролингтерді қолдамады. Алғашқыда королева Эмма жағдайды бақылап тұрды, бірақ 986 жылдың жазында жағдай өзгерді: Оттонға қарсы топ жеңіске жетті, содан кейін ол сарайды тастап, Хью Капеттен пана сұрауға мәжбүр болды. Бұл оқиға Адалберонды да қиын жағдайға түсірді: Отто I оны Реймстің қуатты архиепископы қызметіне көтергеннен кейін, ол епископтық орнын тастап, Оттон аймағына жататын Мёз өзені бойындағы бекіністерінің біріне сиынып кетті. Архиепископтың қашуын Людовик V опасыздық деп қарастырды; ол Адалберонға қарсы күшпен шығып, Реймсті қоршаумен қорқытты. Ақырында бұл мәселе Компиеньдегі сотта шешілді. Бірақ бұл кездесуге дейін Людовик V пікірін өзгертті және Адалберонмен келісуге тырысты, сондықтан 987 жылдың көктемінде ол ұлы Отто III атынан әрекет ететін император Феофанмен бейбіт кездесуді жоспарлады. Осы күрделі оқиғалар шешілгенге дейін Людовик V 987 жылғы 22 мамырда Сенлис қаласының жанындағы Халатте орманында аң аулау кезінде құлап қайтыс болды. Ол Компиеньдегі Сент-Корнель аббаттығында жерленді. Людовик V заңды мұрагерлер қалдырмағандықтан, оның інісі Карл, Төменгі Лотарингия герцогы, таққа мұрагер ретінде тағайындалды. Бірақ дін қызметкерлері, соның ішінде Адалберон мен Герберт (кейіннен папа Сильвестр II болған) Хью Капетті сайлауды ынталы түрде қолдады, ол ғана емес, патшалық қанымен де, іс-қимылдарымен және әскери күшімен де өзін көрсеткен. Хью франк тағына сайланды, ал Адалберон оны тәж кигізді, бәрі Людовик V қайтыс болғаннан кейін екі ай ішінде болды. Осылайша Каролинг әулетінің билігі аяқталып, Капетия дәуірі басталды.
Upon his father's death on 2 March 986, the already crowned Louis V became the undisputed king of the Franks. At that time, however, there existed in the Frankish court two factions: one led by Archbishop Adalberon of Reims and Queen Emma, who, being strongly influenced by her mother Empress Adelaide, wanted the renewal of friendly relationships with the Ottonian dynasty; the other faction wanted to continue Lothair's policy, and taking advantage of the minority of Emperor Otto III, wanted a policy of expansion to the east and the recovery of Lotharingia. In addition, the young monarch inherited a battle between his father's line of elected kings (which had been interrupted twice by Robertians and once by the Bosonids), and the Ottonian house of Emperor Otto I. As defender of Rome, Otto I had the power to name the clergy in Carolingian territory, and the clergy he had named were not supporting the Carolingians. Initially, Queen Emma dominated the situation, but in the summer of 986 there was a reversal: the Anti Ottonian party prevailed, after which she was forced to leave court and seek refuge with Hugh Capet. This event also put Adalberon in a predicament: having been elevated by Otto I to the powerful Archbishopric of Reims, he was forced to leave his episcopal seat and took refuge in one of his fortresses on the Meuse river, which belonged to the Ottonian sphere. The escape of the archbishop was perceived by Louis V as treason; he turned violently against Adalberon and threatened him with a siege of Reims. The matter was finally settled in a trial court at Compiègne. Before this meeting, however, Louis V changed his mind and sought a reconciliation with Adalberon, and so in the spring of 987, he planned a peace meeting with Empress Theophanu, who acted on behalf of her son Otto III. Before all these tangled events were resolved, Louis V died on 22 May 987 from a fall while hunting in the Forest of Halatte near the town of Senlis, Oise. He was buried in the Abbey of Saint Corneille in Compiègne. Louis V left no legitimate heirs, so his uncle Charles, Duke of Lower Lorraine, was nominated as the hereditary successor to the throne. But the clergy, including both Adalberon and Gerbert (who later became Pope Sylvester II), argued eloquently for the election of Hugh Capet, who was not only of royal blood but had proven himself through his actions and his military might. Hugh was elected to the Frankish throne and Adalberon crowned him, all within two months of Louis V's death. Thus the rule of the Carolingian dynasty ended and the Capetian era had begun.