Кіріспе

Кариньян (сондай-ақ Мазуэло, Бовале Гранде, Кариньена, Кариньена, Самсо, Кариньян және Кариньано деп те аталады) – испандық текті қызыл жүзім сорты, ол француз шараптарында жиі кездеседі, бірақ Батыс Жерорта теңізінің барлық аймақтарында және бүкіл әлемде кеңінен өсіріледі. Арамонмен бірге, Франциядағы шараптың көптігіне жауапты негізгі жүзімдердің бірі саналды және Калифорнияның Орталық аңғарында құмыра шарабын өндіруде маңызды рөл атқарды. Бірақ соңғы жылдары Францияның оңтүстігіндегі көптеген шарап заводтары үшін маңызды сорт ретінде қайта жанданды. Ампелографтар жүзімнің Кариньена, Арагоннан шыққандығын, кейіннен Сардинияға, Италияның басқа аймақтарына, Францияға, Алжирге және Жаңа әлемнің көп бөлігіне тарағанын айтады. Бұл сорт тарихи тұрғыдан Риоханың қызыл шарап қоспасының құрамдас бөлігі болды. Францияда Кариньянның танымалдылығы 1988 жылы шарына жетті, ол сол кезде ең көп өсірілген жүзім сорты болды. Сол жылы Еуропалық шараптың сапасын арттыру және шараптың көптігін азайту мақсатында Еуропалық Одақ жүзім шаруаларына жүзімдіктерін жою үшін ақшалай субсидиялар ұсынды. Француздық жүзім сорттарының арасында Кариньян ең көп зардап шекті, 2000 жылға қарай 95 700 гектарға (236 000 акр) дейін азайды және ең көп өсірілген жүзім ретінде Мерлодан басылып қалды. Кариньянның танымалдығының себебі, оның 200 гл/га (11 тонна/акр) көлемінде өте жоғары өнімділікке қол жеткізу қабілеті болды. Жүзімдік шіру, ұн тәңіршесі, жалған ұн тәңіршесі және жүзім құрттарына сезімталдығы сияқты маңызды жүзім шаруашылығы қауіптеріне тап болады. Кариньян – толық физиологиялық пісіп-жету үшін жылы климатты қажет ететін кеш гүлдейтін және пісіп-жетуге ұзақ уақыт кететін жүзім. Руссильонда шамамен 1000 және 1000 гектар жерді құрайтын шағын аудандарда өсірілетін Кариньян блан (ақ жүзімнің мутациясы) және Кариньян гри (қоңыр түсті жүзім) сорттары да бар. Жылдар бойы Кариньян бірнеше сорттармен будандастырылды, соның ішінде Каберне Совиньонмен – Руби Каберне алу үшін, ал португалдық Сузао жүзім сортымен – Аргаман алу үшін. 20 ғасырдың басында ашылған, 1960 жылдары Францияда 200 000 гектардан астам жерге отырғызылған, бірақ 2009 жылға қарай бұл көрсеткіш Испанияда азайды. Бұл жерде жүзім көбінесе Макабеомен араластырылады, сорттық үлгілер өте сирек кездеседі. Кариньян нуар сияқты, Кариньян блан және Кариньян гри де кеш гүлдейтін және пісіп-жетуге ұзақ уақыт кететін сорттар, олар ұн тәңіршесіне өте сезімтал. Шарап шебері Жансис Робинсонның сөзіне сәйкес, Кариньян блан толық денелі ақ шараптарды шығарады, олардың қышқылдығы және спирттің құрамы жоғары, ал ароматы шамалы. Шараптың иісі "жай" болса да, Робинсон дәмінің жеңіл цитрустық ноталармен "әдемі" болатынын атап өтеді. 2009 жылы Арагон жүзімге арналған 10 000 гектар жерді бөліп берді.

Жаңа әлемнің басқа аймақтары

Мексикада кариньян егістері Агуаскалиентес, Сонора және Закатекас штаттарында кездеседі. Чилиде Кариньянның ескі жүзімдері суарусыз Мауле аймағында өсіріледі, бұл 2008 жылы елдегі осы жүзімнің көп бөлігін құрады. Аргентинада осы жүзімнен өте аз мөлшерде болды, ал Уругвайда 2009 жылы егілді. Ақ жидек мутациясының синонимдері: Feher Carignan және Karinjan. Қызғылт жидек мутациясының синонимдері: Carignan gris: Szuerke Carignan.