Кіріспе

Қытай әріптерін жазу стилі. Тұрақты жазу – қытай жазу стильдерінің ең жаңасы, ол шамамен 200 жылдан бастап Үш патшалық кезеңінен танымал болды және 7 ғасырға қарай стильдік тұрғыдан толыққанды қалыптасты. Қазіргі мәтіндерде ең көп қолданылатын стиль осы. Дәстүрлі түрінде, ол басылымдарда Мин және Готика типтерінен кейін үшінші орында тұрады, бұл типтер тек басылымдарда ғана қолданылады.

Тарих

Сюаньхэ дәуірінің каллиграфиялық нұсқаулығында Хан әулетінің ертедегі кеңселік жазуына негізделген реттелген жазуды жасауымен Ван Цзычжунға қарыз беріледі. Ол Шығыс Хан және Үш Патшалық кезеңдерінде танымал болды, және Цзонг Яо (шамамен 151-230 ж.б.), Цао Вэй каллиграфы, оның алғашқы шебері ретінде есептеледі, ол "реттелген жазудың әкесі" деп аталды. Оның белгілі туындыларына c=宣示表, c=薦季直表 және t=力命表 жатады. Цюй Сигуй t=魏楷 немесе t=魏碑 деп белгілі. Осылайша, реттелген жазу ертедегі жартылай-жазу стилінен де, сондай-ақ жаңа кеңселік жазудан да тараған. Реттелген жазу Таң дәуірінде стильдік жағынан жетілді, сол кезеңнің ең танымал және жиі еліктелетін каллиграфтары "Таң дәуірінің төрт ұлы каллиграфы" (初唐四大家): Оуян Сюнь, Юй Шинань, Чу Суйлян және Сюэ Цзи, сондай-ақ Ян Чжэнцин мен Лю Гунцюаньның "Ян-Лю" жұбы болды. Солтүстік Сун әулеті кезінде император Хуйцзун "c=瘦金體" деп аталатын ерекше стильді жасады. Юань дәуірінде Чжао Мэнфу да реттелген жазу үшін өзінің каллиграфиялық стилімен танымал болды, ол t=趙體 деп аталды. Цинь династиясы кезінде реттелген жазудың негізгі құрылымын анықтайтын 92 ереже белгіленді; каллиграф Хуан Цзиюань [zh] осы ережелерді суреттейтін нұсқаулық жазды, әрқайсысы үшін төрт символ мысал ретінде келтірілді.

Сипаттамалары

Юнның сегіз қағидасы қалыпты жазуда қолданылатын көптеген сызықтардың түрлерін қамтиды делінеді. Қалыпты жазудың өлшемдері белгілі бір шектен үлкен әріптер әдетте "ірі" (c=大楷) деп жіктеледі; белгілі бір шектен кішілері "кішкентай" (c=小楷) деп жіктеледі, ал аралықтары "орташа" (c=中楷) деп жіктеледі. Қалыпты жазудағы танымал жазбаларға Солтүстік және Оңтүстік дәуіріндегі Яо Бодуо мүсінінің жазбалары (姚伯多造像記) және Генерал Гуанвудың тақтасы (廣武將軍碑), Суй дәуіріндегі Лонцзанг ғибадатханасының тақтасы (龍藏寺碑), Суй Сяосидің қабір тақтасының мәтіні (蘇孝慈墓誌), және сұлулық Тоңның қабір тақтасының мәтіні (董美人墓誌), сондай-ақ Тан дәуіріндегі Цзючен сарайындағы тәтті бұлақ жазбасы (九成宮醴泉銘) кіреді.

Туынды стильдер

Фансон қаріптері Сунь әулеті кезінде дамыған баспа стиліне негізделген, содан Минь қаріптері де пайда болды. Ең көп таралған баспа стилі – Мин және қаріпсіз қаріптер – тұрақты қаріптің құрылымына негізделген. Жапондық оқулық қаріптері (教科書体) тұрақты қаріпке негізделген, бірақ олар қарындашпен немесе қаламмен жазылғандай көрінетіндей өзгертілген. Олар сондай-ақ jōyō канжи таңбаларының пішіндерін де сақтайды. Бопомофо логографиялық болмаса да, дерлік әрқашан тұрақты қаріппен жазылады.