Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Мұрын немесе ауыз арқылы өкпе альвеолаларына ауа өткізетін жолдар.
Passageways by which air passes through the nose or mouth to the alveoli of the lungs
Бронхиолалар немесе бронхиолалар (брон ки о ли деп айтылады) – төменгі тыныс жолдарындағы бронхиалдық жолдардың кіші тармақтары. Олар соңғы бронхиолаларды және, соңында, альвеолалардың газ алмасу бөлімдеріне ауа жеткізетін тыныс алу аймағының басталуын көрсететін тыныс алу бронхиолаларын қамтиды. Бронхиолаларда бронхида болатын шеміршек немесе олардың астыңғы қабатындағы бездер жоқ.
The bronchioles or bronchioli (pronounced bron kee oh lee) are the smaller branches of the bronchial airways in the lower respiratory tract. They include the terminal bronchioles, and finally the respiratory bronchioles that mark the start of the respiratory zone delivering air to the gas exchanging units of the alveoli. The bronchioles no longer contain the cartilage that is found in the bronchi, or glands in their submucosa.
Құрылымы
Өкпешесі – бір бронхиоламен желдетілетін өкпенің бөлігі. Бронхиолалардың диаметрі шамамен 1 мм немесе одан кем, ал қабырғалары кірпікшелі кубоидты эпителийден және тегіс бұлшық ет қабатынан тұрады. Бронхиолалар одан да кішірек бронхиолаларға бөлінеді, олар терминалды бронхиолалар деп аталады және олардың диаметрі 0,5 мм немесе одан кем. Терминалды бронхиолалар өз кезегінде кішірек тыныс алу бронхиолаларына бөлінеді, олар альвеолалық өзектерге жалғасады. Терминалды бронхиолалар тыныс алу жүйесіндегі ауа ағынының өткізгіш бөлігінің соңына жатады, ал тыныс алу бронхиолалары газ алмасуы жүзеге асырылатын тыныс алу бөлігінің бастамасы болып табылады. Бронхиолалардың диаметрі ауа ағынында маңызды рөл атқарады. Бронхиолалар ауа ағынын арттыру немесе азайту үшін диаметрін өзгертеді. Диаметрінің ұлғаюы бронходилатация деп аталады және ол адреналин немесе симпатикалық жүйкелердің әсерінен ауа ағынын арттыру үшін күшейтіледі. Диаметрінің азаюы бронхоконстрикция деп аталады, ол бронхтар мен бронхиолаларды қоршаған тегіс бұлшық еттің гистамин, парасимпатикалық жүйкелер, суық ауа, химиялық тітіркендіргіштер, артық шырыш өндірілуі, вирустық инфекциялар және басқа да факторлардың әсерінен тартылуымен және ауа ағынын азайтумен байланысты. Бронхоконстрикция тыныс алудың қиындығы, кеудеде қысым сезіну және демқынқысы сияқты клиникалық белгілерге алып келуі мүмкін, бұл астма, созылмалы обструктивті өкпе ауруы (СОӨА) және созылмалы бронхит сияқты аурулардың жиі кездесетін көрінісі болып табылады.
The pulmonary lobule is the portion of the lung ventilated by one bronchiole. Bronchioles are approximately 1 mm or less in diameter and their walls consist of ciliated cuboidal epithelium and a layer of smooth muscle. Bronchioles divide into even smaller bronchioles, called terminal, which are 0.5 mm or less in diameter. Terminal bronchioles in turn divide into smaller respiratory bronchioles which divide into alveolar ducts. Terminal bronchioles mark the end of the conducting division of air flow in the respiratory system while respiratory bronchioles are the beginning of the respiratory division where gas exchange takes place. The diameter of the bronchioles plays an important role in air flow. The bronchioles change diameter to either increase or reduce air flow. An increase in diameter is called bronchodilation and is stimulated by either epinephrine or sympathetic nerves to increase air flow. A decrease in diameter is called bronchoconstriction, which is the tightening of the smooth muscle surrounding the bronchi and bronchioles due to and stimulated by histamine, parasympathetic nerves, cold air, chemical irritants, excess mucus production, viral infections, and other factors to decrease air flow. Bronchoconstriction can result in clinical symptoms such as wheezing, chest tightness, and dyspnea, which are common features of asthma, chronic obstructive pulmonary disease (COPD), and chronic bronchitis.
Бронхиолалар
Трахея сол жақ өкпеге қызмет ететін сол жақ негізгі бронхқа және оң жақ өкпеге қызмет ететін оң жақ негізгі бронхқа бөлінеді. Өкпеге енген кезде бұл бастапқы бронхтар өкпенің әр бөлігін қамтамасыз ететін лобарлық бронхтар деп аталатын екінші бронхтарға тармақталады. Бұлар өз кезегінде үшінші бронхтарды (үшінші – "үшінші" деген мағынаны білдіреді) – сегменттік бронхтарды құрайды, олар әрбір бронхопульмонарлық сегментті қамтамасыз етеді. Бұл бронхиолалар тыныс алу жолының бірінші бөлімінен он алтыншы бөліміне дейінгі өткізгіш аймақтың соңын көрсетеді. Алвеолалар тек өткізгіш аймақ тыныс алу аймағына ауысқанда, яғни жолдың он алтыншыдан жиырма үшінші бөліктерінде пайда болады.
The trachea divides into the left main bronchus which supplies the left lung, and the right main bronchus which supplies the right lung. As they enter the lungs these primary bronchi branch into secondary bronchi known as lobar bronchi which supply each lobe of the lung. These in turn give rise to tertiary bronchi (tertiary meaning "third"), known as segmental bronchi which supply each bronchopulmonary segment. These bronchioles mark the end of the conducting zone, which covers the first division through the sixteenth division of the respiratory tract. Alveoli only become present when the conducting zone changes to the respiratory zone, from the sixteenth through the twenty third division of the tract.
Соңғы бронхиолалар
Терминал бронхиолалар өткізгіш аймақтың ең алыс сегменті болып табылады. Олар кіші бронхиолалардан тарайды. Әрбір терминал бронхиола аз мөлшерде альвеолалары бар тыныс алу бронхиолаларын құру үшін бөлінеді. Терминал бронхиолалар қарапайым кірпікшелі кубоидты эпителиймен қапталған, олардың құрамында клубтық жасушалар бар. Клубтық жасушалар – кірпікшесі жоқ, дөңгелек пішінді, ақуыз шығаратын жасушалар. Олардың секрециясы – жабысқақ емес, ақуызды қосылыс, ол ең кішкентай бронхиолаларда тыныс жолдарын ашық ұстауға көмектеседі. Бұл секреция, өкпе серфактанты деп аталады, беттік кернеуді төмендетіп, дем алғанда бронхиолалардың кеңеюіне, ал дем шығарғанда құлауына жол бермейді. Клубтық жасушалар – тыныс алу жүйесінің базалық жасушасы, сонымен қатар тыныс алу сұйықтығында еріген заттарды заласыздандыру үшін ферменттер шығарады.
The terminal bronchioles are the most distal segment of the conducting zone. They branch off the lesser bronchioles. Each of the terminal bronchioles divides to form respiratory bronchioles which contain a small number of alveoli. Terminal bronchioles are lined with simple ciliated cuboidal epithelium containing club cells. Club cells are non ciliated, rounded protein secreting cells. Their secretions are a non sticky, proteinaceous compound to maintain the airway in the smallest bronchioles. The secretion, called pulmonary surfactant, reduces surface tension, allowing for bronchioles to expand during inspiration and keeping the bronchioles from collapsing during expiration. Club cells are a stem cell of the respiratory system, and also produce enzymes that detoxify substances dissolved in the respiratory fluid.
Тыныс алу бронхиолалары
Тыныс алу бронхиолдары – өкпедегі ең тар тыныс жолдары, ені 0,5 мм. Бронхилар көп рет бөлінетін болған соң бронхиолдарға айналады. Тыныс алу бронхиолдары өкпедегі газ алмасу беттеріне ауа жеткізеді. Олар жұқа қабырғалы альвеолалармен (эвагинациялармен) араласады. Альвеолярлық өзекшелер – тыныс алу бронхиолдарының тармақтары. Тыныс алу бронхиолдарының ішкі қабырғасы кірпікшелі цилиндр тәрізді эпителиймен және кірпікшесі жоқ клуб жасушаларымен қапталған.
The respiratory bronchioles are the narrowest airways of the lungs, 0.5 mm across. The bronchi divide many times before evolving into the bronchioles. The respiratory bronchioles deliver air to the exchange surfaces of the lungs. They are interrupted by alveoli which are thin walled evaginations. Alveolar ducts are side branches of the respiratory bronchioles. The respiratory bronchioles are lined by ciliated columnar epithelium along with some non ciliated cells called club cells.
Клиникалық маңызы
Бронхоспазм – өмірге қауіп төндіретін жағдай, ол бронхиолалардың тегіс бұлшық тінінің тартылуынан, олардың диаметрін күрт қысқартудан туындайды. Бұл жағдайдың ең көп кездесетін себебі – астма. Бронхоспазмды көбінесе оттегімен емдеу және альбутерол сияқты бронходилататорлар қолдану арқылы емдейді. Бронхиолалардың ауруларына астма, бронхиолит облитераны, респираторлық синцитиалды вирустық инфекциялар және грипп жатады.
Bronchospasm, a potentially life threatening situation, occurs when the smooth muscular tissue of the bronchioles constricts, severely narrowing their diameter. The most common cause of this is asthma. Bronchospasm is commonly treated by oxygen therapy and bronchodilators such as albuterol. Diseases of the bronchioles include asthma, bronchiolitis obliterans, respiratory syncytial virus infections, and influenza.
Қабыну
Бронхиолалардың қабынуы бронхиолит деп аталады.
The medical condition of inflammation of the bronchioles is termed bronchiolitis.