Генри Батерст: Британ саяхатшысы және мемлекеттік қайраткері

Кіріспе

Британдық саясаткер (1762–1834)

Генри Батерст, 3-ші граф Батерст (22 мамыр 1762 – 27 шілде 1834) – консервативті тори, Англикан шіркеуінің белсенді өкілі және Питтің жақтасы. Ол ақсүйек титулы алғанға дейін отыз жыл парламент депутаты болды. Уильям Питт кішінің жеке досы болған ол Наполеон дәуірінде үкіметтік топтар арасында келісімдер жасаудағы делдал ретінде танылды. Наполеон соғыстарынан кейін Батерст Тори партиясының консервативті қанатында болды.

Өмірбаян және білім

Лорд Батерст – Генри Батерсттің 2-ші граф Батерст пен оның әйелі Томас Скавеннің қызы Трифена Скавеннің үлкен ұлы болды. Ол 1773 жылдан 1778 жылға дейін Итон колледжінде білім алды, содан кейін Оксфордтағы Крайст-Черч колледжіне түсті. Бұл колледж Оксфордтағы ең білімді мекеп саналды, және ол Итоннан бірге оқыған ең жақын достары – Уильям Уиндхам Гревилл, Ричард, Лорд Уэлсли және туысы Кэнон Батерстпен бірге оқуын жалғастырды. Ол 1779 жылдың 22 сәуірінде он алты жасында Крайст-Черчте тіркелді. 1781 жылы ол Еуропаға саяхаттауға шешім қабылдады. Диплом алмастан, Батерст Оксфордтан Германияға кетіп, Гревиллмен бірге саяхаттады. Швейцариядан ол Италияға, содан соң солтүстікке қарай Парижге жол тартты. Шелберннің 2-ші графы Уильям Петти үкіметіне Фокс-Норт коалициясы қарсы шыққанда, Батерст 1783 жылдың ақпан айында Лондонға қайтып келді. Саясатқа енгеннен кейін, ол Уильям Питттің патриотизмі мен шешендігіне риза болды. Испания мен Португалияның тәуелсіздігін тануға көмектескен ол, консервативті саясаткерлер Питт пен Веллингтон арқылы бұл мақсатына жетті; бұл саяси шешім Пиреней соғысына үлкен әсер етті. Кейін ол Канада мен Австралияның «ақ» доминион мәртебесін орнатуын қолдады, бұл 19 ғасырда Палмерстонға дейінгі Соғыс және Отарлар министрі қызметінің маңызды екенін бір тарихшы атап өткен мұрасы болды. Бұл факт көбінесе назардан тыс қалады, себебі Батерст радикал болған жоқ. Жаны Остин жиі айтқан әлеуметтік жазушы Мария Эджворт оны «ешкінің баласы» деп сипаттады. Ол оны «формалист» деп ойлады, және ол «осы топтан шыққан» деді.

Саяси мансап

Лорд Апсли 1783 жылдың шілдесінен бастап Сайренсестерден Британ Парламентінің мүшесі болды, ол 21 жасқа толған күні сайланды, бірақ Тори Уильям Питтпен достығы болғандықтан вигтермен қызмет етуден бас тартты. Шығыс Үндістан заңына қарсы батыл сөйлеген алғашқы сөзі үкіметті құлатуға жеткілікті болды. 1783 жылдың Жаңа жыл қарсаңында «мисс пирог» әкімшілігі жас лордсыз қалды, оны Сайренсестерге шақырып алды. Ол 1783 жылдан 1789 жылға дейін Питттермен тығыз байланыста болған Адмиралтействоның кіші азаматтық лорды болды. Каршалтон қаласындағы қосымша сайлауда сайлау агенттері жетіспегендіктен Батерст Питтің партиясына көмектесу үшін бұрынғы қызметкерін жіберді, сондай-ақ достарына қолдау көрсетуге шақырды. Департаментте бес лорд, 20 кеңсе қызметкері және хатшы Пол Стивенс болды. Оған «еңбекқор» капитан Чарльз Миддлтон көмектесті. Апсли 1790 жылы әкесінің мүддесі үшін Сайренсестердегі жалпы сайлауға қатысты. 1786 жылы Лорд Хардвиккеден 1791 жылға дейін Палатадағы жылдық кірісі 2700 фунт стерлинг болатын кассирлік синукюрге берілді, ол қазынашылық лорды болды. Оның туысы Ричард Хопкинс 1789 жылдың 10 тамызында Қазынашылықтағы кіші лауазымнан босады. Сондықтан ол палатадағы дауыстарды санауға және шығындарды тіркеуге жауапты болды. 1791 жылдың 19 сәуірінде ол құл саудасын жою туралы алғашқы дауыста құл саудасын жоюға дауыс берді. Алайда ол Шотландиядағы Тест заңын жоюға қарсы болды. 1791 жылдың 3 маусымында ол Уэльс принцінің азаматтық тізімін және Карлтон Хаусындағы мұрагерлік үйдің қаражатын зерттеу жөніндегі комитетте отырды. Бірақ 21 күні ол ауырған әкесіне көмектесу үшін жұмыстан кетті. 1793 жылдан бастап Бақылау Кеңесінің ақысыз комиссары ретінде 21 маусымда ол Тайна Кеңеске ант берді. Питттен жалақы алғанда, ол оны алған синукюрлері үшін қабылдамады. Ол қайтадан кабинеттік үкіметтің ортасында болды, бірақ он күндік жиналыстардың тек төрттен біріне қатысып, көзге түсе алмады. Палатада ол тартымды емес, жақсы дебатшы емес еді, бұл мемлекеттік жоғары лауазымдарға жол ашуына кедергі келтірді. 1794 жылы әкесі қайтыс болғаннан кейін ол қызметтен кетті. Лорд Морнингтон Мадрас губернаторы қызметін ұсынды, бірақ тіпті тағайындалғаннан кейін де ол Үндістанға барудан бас тартты, оған әйелі қатты қарсы болды. 1801 жылы ол Chancery-де Корольдің бірлескен кеңсе қызметкері болды, оның жалақысы жылына 1100 фунт стерлинг болды; бұл лауазым талаптарды және азаматтық сот ісін бақылап, оған әкімшілік құзыреттілікті жақсартуға мүмкіндік берді. Бонапарттың басып кіруінен қорқу кезінде ол Сайренсестер ерікті атты әскерін басқару үшін отанына оралды. Питт премьер-министр қызметіне қайта оралғанда, ол 1804 жылдың мамырында өзінің ескі досын Роберт Смирк салған жаңа кеңселерде Монетахана шебері болуға таңдады, ол Сайренсестердегі кіреберіс залында жұмыс істеді. Питтке Питт пен Гренвилл фракцияларын біріктіруге тырысқаннан кейін «жақсы қамтамасыз етілгенін» айтты. Ол Гренвиллге патшаның ұлттық дағдарыс кезінде армиядағы католик офицерлерін көтере алмайтынын, вигтердің сарайға шақыруын айтты. Досының 1806 жылдың 23 қаңтарындағы өлімі Батерсті саясаттан кетуге итермеледі, бірақ «барлық таланттардың» министрлігі өте қысқа болды. 1807 жылдың наурыз айында Сауда Кеңесінің президенті болып тағайындалған Батерстің алғашқы уайымы Наполеонның еркін саудаға қарсы континенттік жүйесі болды. Алайда ол британдық барлық порттарды жапқан, ел ішінде және шетелде Навигациялық заңдарды қолданған кабинеттік «жұмбақтарға» жеңілді. Батерстің жауабы 1807 жылдың 11 және 25 қарашасындағы Кеңес бұйрықтары болды. Ол адмирал Берклидің Лиссабонға жіберілуіне және Португалияның Иоанн VI-ін Бразилия императоры ретінде қолдауына жауапты болды. Наполеонның Синтра конвенциясын қабылдауға мәжбүр болған Каннинг бұл саясатты «ең апатты» деп сынады. Корольдікті қорғағанда Йорк герцогы бас қолбасшы лауазымынан кеткенде, ол сыбайлас жемқорлық айыптамасын жоққа шығарды, ол комиссияларды сату үшін пара алған. «Флашинг аралын басып алудан пайда табуға есептеу жоқ» деді ол Кеңестің вице-президентіне. Батерст сонымен қатар Портлендтің денсаулығы нашарлағандықтан отставкаға кетуі туралы патшаға кеңес берді. 1809 жылдың 11 қазанынан бастап екі ай бойы ол Сыртқы істер кеңсесін басқарды, Португалияға сапарға тыйым салды және дипломат Генри Уильямс Уиннге жол бермеді. Торрес-Ведрас желілерін ойлап, ол патшаға домино тақтасын жіберді, бұл стратегиялық жеңіс болды. Ол Портленд герцогы мен Спенсер Персиваль министрліктері кезінде Монетахана шебері қызметін атқаруын жалғастырды, тек 1812 жылдың маусымында Лорд Ливерпульдің басшылығымен Соғыс және Колониялар хатшысы болу үшін осы лауазымдардан бас тартты; ол Ливерпуль 1827 жылдың сәуір айында отставкаға шыққанға дейін бұл лауазымды сақтап қалды. Батерст Пиреней соғысының жүргізілуін жақсартуға біршама үлес қосты, сонымен қатар Наполеон Бонапартқа қатысты үкіметтің әрекеттерін қорғау міндеті оның міндеті болды. Батерст 1812 жылы соғыс басталғанда Британ Солтүстік Америкасындағы сэр Джордж Превостың саясатын қолдады. Ол Провинциалды теңізшілерді Корольдік теңіз күштерінің қызметкерлерімен алмастыруға бұйрық берді, сондай-ақ Ұлы көлдерді басып алуға рұқсат берді; бірақ Канаданы қорғауды ұйымдастырды. Стратегия негізінен қорғанысқа бағытталған және жеткіліксіз қаржыландырылған, 1814 жылы Наполеон I Эльбаға жіберілгенге дейін; сол кезде ол кеш болды. Батерст үлкен күштерді жіберуден бас тартты. Алайда, операциялар Британ Колумбиясының Ванкувер шығанағының солтүстік-батыс орманды аймақтарына ауысқанда 20 000 әскер шекараны басып өтуге жол бермеу үшін келді. Платтсбург экспедициясының сәтсіздігі Превостың Корольдік теңіз күштерінің офицерлері арасындағы беделін жойды. Ол Батерстің бұйрығымен сотқа тартылу үшін қайтарылып алынды, бірақ 1815 жылы қайтыс болды. Георг IV Ливерпульдің отставкасынан кейін үкімет құру үшін Джордж Каннингке жүгінгенде, Батерст, Веллингтон және Торі партиясының оң жағындағы Лорд Элдон, өзін «Ультра Торілер» деп атағандар, жаңа премьер-министрдің қарапайым тегіне, либералды саясатына және католиктерді эмансипациялауға қолдауына байланысты оған қызмет етуден бас тартты. Бірнеше айдан кейін Каннинг қайтыс болғаннан кейін Веллингтон да үкімет құруға шақырылғанда, ол орталық бағытталған кабинетті таңдады және Батерст Кеңес лордының салыстырмалы маңызды емес лауазымын көтеруге мәжбүр болды.

Lord Apsley was member of the British Parliament for Cirencester from July 1783, when he was elected the moment he turned 21 but refused to serve with the Whigs owing to a friendship with Tory William Pitt. A maiden speech bravely opposing the East India Bill was sufficiently impressive to bring down the government. On New Year's Eve 1783 the "mince pie" administration was without the young lord who was called away to Cirencester. He was a junior civil lord of the Admiralty from 1783 to 1789 adhering firmly to the Pittites. At Carshalton a by election missing voter agents Bathurst sent a former employee to aid Pitt's party cheering on his friends to help. The department included five lords, of whom all the others were MPs with 20 clerks and a secretary, Paul Stephens. He was assisted at the Navy Board by a "hard working" Captain Charles Middleton. Apsley contested the General Election in 1790 in his father's interest at Cirencester. Granted the reversion in 1786 from Lord Hardwicke to the tellership sinecure worth £2,700 per annum in the Commons as a lord of the treasury to 1791. A cousin Richard Hopkins vacated a junior post at the Treasury on 10 August 1789. He was therefore responsible for counting the government's votes on divisions in the chamber as well as recording expenditure. On 19 April 1791, he voted for repealing the slave trade in the first such vote on abolition. He was however not in favour of repealing the Test Act in Scotland. On 3 June 1791 he sat on the committee of Inquiry into the Prince of Wales' civil list and use of funds which were granted for the heir apparent's household at Carlton House. Yet by the 21st he had resigned to attend to his dying father at home. As an unpaid Commissioner of the Board of Control from 1793, he was sworn to the Privy Council on 21 June. When awarded a salary by Pitt he rejected it for the sinecures that already obtained. He was again at the centre of cabinet government, but had failed to make his mark attending only a quarter of the meetings held every ten days. In the Commons, he was a diffident speaker, and not a great orator, which hampered advancement to the great offices of state. He relinquished office on his father's death in 1794. Lord Mornington offered the Governorship of Madras, but even on appointment, he withdrew from travelling to India, to which his wife objected strongly. In 1801 he was a Joint clerk of the crown in Chancery worth £1,100 pa; a position that monitored claims and civil suits, giving him an eye for better administrative competence. At the height of Bonaparte's invasion scares he returned home to command the Cirencester Volunteer Cavalry. When Pitt was asked to resume as Prime Minister he chose his old friend again in May 1804, to be Master of the Mint in new offices built by Robert Smirke in July, while he worked on the entrance hall at Cirencester. He professed to Pitt he was "well provided for" after he had tried to bring the Pitt and Grenville factions to unite. He advised Grenville that the king would not tolerate Catholic officers in the Army during a national crisis, on the Whig's summons to the palace. His friend's death on 23 Jan 1806 prompted Bathurst to quit politics, but the Ministry of all the Talents was very brief. Appointed as President of the Board of Trade in March 1807, Bathurst's first concern was Napoleon's Continental System against free trade. Yet he was defeated by cabinet 'hawks', who closed all British ports, invoking the Navigation Acts at home and abroad. Bathurst's response was the Orders in council of 11 and 25 November 1807. He was behind Admiral Berkeley's posting to Lisbon, and subsequent championing of John VI of Portugal as Emperor of Brazil. Obliged to concede Napoleon's Convention of Cintra, Canning criticised the policy as "the most disastrous." In defending royalty when the Duke of York resigned as Commander in chief he refuted the allegation of corruption, being bribery for the sale of commissions. "There is no calculation to advantages to the capture of the Island of Flushing" he told the vice president at the Board. Bathurst also advised the King on Portland's resignation from ill health. For the two months from 11 October 1809 he was briefly in charge of the Foreign Office he imposed a travel ban to Portugal, withdrawing diplomat Henry Williams Wynne. Thinking of the lines at Torres Vedras he sent the King a board of backgammon, a strategic victory. He remained Master of the Mint during the ministries of the Duke of Portland and Spencer Perceval, only vacating these posts in June 1812 to become Secretary of State for War and the Colonies under Lord Liverpool; a position he retained until Liverpool resigned in April 1827. Bathurst deserves some credit for improving the conduct of the Peninsular War, while it was his duty to defend the government concerning its treatment of Napoleon Bonaparte. Bathurst endorsed Sir George Prévost's policy in British North America when war broke out in 1812. He ordered the Provincial Marines to be replaced with Royal Navy personnel authorising the occupation of the Great Lakes; yet organized with the defence of Canada in mind. The strategy remained essentially defensive and underfunded until Napoleon I was sent to Elba in 1814; by which time it was too late. Bathurst refused to send large scale reinforcements. However, when operations switched to the north western forests and inlets of Vancouver Sound in British Columbia 20,000 troops arrived to prevent incursion over the border. The failure of the Plattsburgh Expedition destroyed Prevost's reputation among Royal Navy officers. He was recalled to face a court martial on Bathurst's orders, but died in 1815. When King George IV turned to George Canning to form a government following Liverpool's resignation, Bathurst, along with Wellington and Lord Eldon on the far right of the Tory party, who called themselves the 'Ultra Tories', refused to serve under him due to the new prime minister's humble origins, liberal policies and support for Catholic emancipation. When Wellington in turn was called to form a government a few months later in the aftermath of Canning's death, he opted for a middle of the road cabinet and Bathurst had to contend with the relatively minor position of Lord President of the council.

Жоғары тори

Кастлерег пен Веллингтонның жақын досы Батерст олардың пікірін бөлісті, үкіметтің бірінші міндеті – ел ішінде де, шетелде де қалыптасқан тәртіпті сақтауға тырысу еді. Ол қазынашылық сақшысы және патша кеңсесінің клеркі ретінде табысқа ие болды, сондай-ақ радикалдар жек көретін "ескі жемқорлық" жүйесінен пайда тапты. Ол жоғары шіркеуші және консерватор тори, Глостерширдегі ірі жер иесі, өмір бойы ауыл шаруашылығы мүдделерін қолдаған және астық заңдарын жақтаған адам болды. Колониялар жөніндегі хатшы ретінде ол өкілдік институттарды енгізуге де, Ұлыбританияның иеліктерінде еркін баспасөзді дамытуға да қарсы тұрды. Өзі тиімді және жауапкершілігі жоғары бюрократ болғанымен, ол Колониялар кеңсесін дәстүрлі, әкелік үлгіде басқарды, ал шетелге тағайындаулар мәртебеге, туыстық және отбасылық байланыстарға тікелей байланысты болды. Ол қаржылық қиындыққа тап болған Ричмонд герцогін Канаданың генерал-губернаторы етіп тағайындады және күйеу баласы генерал-майор Фредерик Понсонбиді Мальта губернаторы болып жіберді. Ол Кейп колониясының губернаторы ретінде досы Бофорт герцогының ұлы Лорд Чарльз Сомерсетті тағайындады. Алайда, ол құлдықты жоюшы болмаса да, Уильям Уилберфорспен достық қарым-қатынаста болды және Кариб теңізіндегі құлдардың тұрмыс жағдайын жақсарту үшін колониялық губернаторларына үлкен қысым жасады.

Қылмыстық тасымалдау жөніндегі позиция

Батерст өзінің қабілетті орынбасары Генри Гоулбернмен бөлімді қайта ұйымдастырды. Жаңа кеңсе тәртіптерімен бірге алғаш рет "көк кітаптар" енгізілді. Гоулберннің ізбасары Уилмот Хортон практикалық ақыл-ойы мен сақтығын жоғары бағалаған. Батерст жағымды мінезді, көңіл көтеретін және міндеттерді жүктеуге қабілетті болған. Торилердің араздасуын болдырмау үшін ол 1801 жылғы ақпанда Питттің Ізгі Үміт мүйісін колониясына қайтару туралы шешімін қолдады, 1793 жылғы шетелдіктер заңының күшінде қалуына дауыс берді және шетелдіктердің паспорт алып жүруін қалады. Питтің басшылығымен ол 1802 жылы Амиен бейбіт шартын қабылдады, Малмсбери айтуынша, ол Питке "көз тіккен". 1817 жылы ол Австралияға тергеу комиссиясын жіберіп, колониядағы сотқа тарту және сотталғандармен қарым-қатынас мәселелерін зерттеуді тапсырды. Джон Т. Бигге колонияға көбірек қоныс аударушылар жіберу және осылайша сотқа тартуды жалғастыру қажеттігін ұсынатын үш есеп жіберді. Батерст колониядағы әділет әкімшілігі мен жер бөлу жүйесінде өзгерістер жасауды бұйырды. 1817 жылы ол "Жартер" орденімен марапатталды және бірнеше табысты лауазымдарды иеленді. 1800 жылдан бері жалғасып келе жатқан жалақының төмендеуі және экономикалық дағдарыс Басқарма Төрағасының ойын мазалады. "Мен осы қайғылы көрініске тоқталғанда, өркениетті қоғам тарихында бұрын-соңды болмаған мұндай жағдайда тіршілік ету қалай мүмкін, және қайырымдылық көмек көрсетуге бола ма?" деген сұрақ туды. Жұмыссыздықтың өсуі Батерсттің Лордтар алдындағы мәлімдемесіне нақты дағдарыс сезімін әкелді. Көшеде тікелей көмек сұрап жүрген жұмысшылардың көп бөлігі протекционизмнің салдары болды, Лорд Броуэм 1817 жылғы 13 наурызда "осы елдің барлық сауда саясатын толық және кешірімсіз түрде қайта қарауды" талап етті. Сондай-ақ 1817 жылы ол Лордтар алдында Наполеонның Сент-Хеленаға жіберу шарттарын реттейтін маңызды сөз сөйледі, онда бұрынғы императордың бастан өткерген қиындықтарын анық көрсетті.

Құлдықты жоюға қатысты ұстаным

Батурсттың ресми лауазымы оның есімінің құлдықты жою науқаны кезінде жиі айтылуына себеп болды, және осы саудаға қатысты ол адамгершілікпен толқыған сияқты. Бұл Батурст қаласының (Шығыс Кейп) атының Албани қоныстанғандарына жасалған гуманитарлық игілік үшін өзгертілуімен және оның тым қатал болған генерал-губернаторы Лорд Чарльз Сомерсетке парламент тарапынан айыпталуымен танылады. Гамбияның қазіргі астанасы Банжуль бастапқыда графтың құрметіне Батерст деп аталған. Батерст 1828-1830 жылдары Веллингтон герцогының үкіметінде Кеңес Президенті болды және римдік католиктердің құқықтарын қалпына келтіруді қолдады, бірақ бұл конституцияны жақсартады деп ойлаған жоқ, сондықтан қарсы дауыс берді. Дегенмен, ол 1832 жылғы реформа заңына қарсы күресті. Төрт ұлы мен екі қызы болған граф 1834 жылдың 27 шілдесінде Лондондағы үйінде, Пикадиллидегі Арлингтон көшесіндегі 16-шы үйінде қайтыс болды. Ол Сиренчестер аббаттығының шіркеуіне жерленді. Чарльз Гревиллдің көп цитаталанған мақтауы аса жағымды емес, бірақ оның естеліктерінде жарияланғандықтан көбінесе сақталған.

Ұқсастықтар

Сэр Томас Лоуренс Батурсттің студиясынан сурет салған кезде сарай суретшісі болған. Кейіннен 1810 жылы Лондонда Томас Филлипс және Генри Мейер осы суреттен гравюра жасады. Осы гравюралардың бірін Австралияның Ұлттық портрет галереясы Канберрада сатып алды. Батурсттің мүсіні Лондондағы Колониалдық кеңсесінің сыртында орналасқан.