Шарль Альбер Гоба: Швейцариялық саяхатшы, заңгер және білім берушісі
Charles Albert Gobat
Шарль Альбер Гоба: Швейцариялық заңгер, саяхатшы, білім беруші. 1902 ж. бейбітшілік үшін Нобель сыйлығының иегері, Халықаралық бейбіт бюросының басшысы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Швейцариялық саясаткер, заңгер және білім беру саласының әкімшісі (1843–1914)
Swiss politician, lawyer and educational administrator (1843–1914)
Шарль Альберт Гобат (ʃaʁl albɛʁ ɡɔba; 21 мамыр 1843 – 16 наурыз 1914) – швейцариялық заңгер, білім беру саласының әкімшісі және саясаткер. Ол 1902 жылы Эли Дюкоммунмен бірлесе Тұрақты халықаралық бейбітшілік бюросын басқарғаны үшін Нобель бейбітшілік сыйлығының иегері атанды.
Charles Albert Gobat (ʃaʁl albɛʁ ɡɔba; 21 May 1843 – 16 March 1914) was a Swiss lawyer, educational administrator, and politician who jointly received the Nobel Peace Prize with Élie Ducommun in 1902 for their leadership of the Permanent International Peace Bureau.
Туған жері мен білімі
Гобат 1843 жылдың 21 мамырында Швейцарияның Трамелан қаласында дүниеге келді. Ол протестант пасторының ұлы және Иерусалим епископы болған миссионер Самуэль Гобаттың сіңілі баласы еді. Ол Базель, Гейдельберг, Берн және Париж университеттерінде оқыды. 1867 жылы Гейдельберг университетінен құрметпен заң ғылымының докторы ғылыми дәрежесін алды.
Gobat was born on 21 May 1843 at Tramelan, Switzerland. He was the son of a Protestant pastor and the nephew of Samuel Gobat, a missionary who became bishop of Jerusalem. He was educated at the University of Basel, University of Heidelberg, University of Bern, and University of Paris. He received his doctorate in law, summa cum laude, from the University of Heidelberg in 1867.
Заң және саясат саласындағы мансап
Философиялық диссертациясын қорғағаннан кейін Гобат Бернде заңгерлік тәжірибасын бастады және Берн университетінде француз азаматтық құқығынан дәріс берді. Одан кейін ол Берн кантонындағы Делемонт қаласында кеңсе ашты, ол көп ұзамай аймақтың жетекші заң фирмасына айналды. Он бес жыл заңгерлік қызмет еткен соң, ол саясат пен білім беруге қатысты. 1882 жылы ол Берн кантонының халыққа білім беру жөніндегі басқарушысы болып тағайындалды және осы лауазымды отыз жыл бойы атқарды. Ол білім беру философиясы бойынша прогрессивті көзқарастас болды және білім беру жүйесінде көптеген маңызды реформалар жасады. Ол бастауыш білім беру жүйесін реформалады, мұғалімдер мен оқушылар арақатынасын жақсарту үшін бюджеттік қолдауды ұлғайтты, шұрай тілдерді оқытуды қолдады және оқушыларға дәстүрлі, тар классикалық білім беруге балама ретінде кәсіби және техникалық білім беру бағдарламаларын енгізді. Ол 1891 жылы жарық көрген «République de Berne et la France pendant les guerres de religion» еңбегімен және 1900 жылы жарық көрген «Швейцария халқының тарихы» үшін кеңінен танылды. Ол сонымен қатар саясатта мансап жасады. 1882 жылы Берн Ұлы Кеңесіне сайланды. 1884 жылдан 1890 жылға дейін Швейцарияның Штаттар Кеңесінің мүшесі болды, ал 1890 жылдан 1914 жылы қайтыс болғанға дейін Швейцарияның орталық заң шығару органының екінші палатасы – Ұлттық Кеңесінің мүшесі болды. Ол саясатта да, білім беруде де либералды реформатор болды. 1902 жылы ол коммерциялық шарттарға төрелік принципін қолданатын бірнеше заңдарды ұсынды. Гобат 1903 жылы Нобель сыйлығының лауреаты Уильям Рандал Кремер құрған Парламентаралық одақпен 1889 жылдан бастап жұмыс істеді. 1892 жылы ол Бернде өткен одақтың төртінші конференциясының президенті болды және Бюро Интерпарламентінің негізін қалады. Ол бейбітшілік қозғалыстарымен, халықаралық келіссөздермен және ұлттық парламенттік органдар арасындағы байланыспен айналысатын ақпараттық бюроның бас хатшысы қызметін атқарды. 1891 жылы Римде өткен одақтың үшінші конференциясы Халықаралық Бейбітшілік Бюросын құрды, оның директоры Гобат болды және ол 1910 жылы Нобель бейбітшілік сыйлығымен марапатталды.
After completing his Ph. D., Gobat began his practicing law in Bern and also lectured on French civil law at Bern University. He then opened an office in Delémont in the canton of Bern, which soon became the leading legal firm of the district. After practicing law for fifteen years, he became involved in politics and education. In 1882, he was appointed superintendent of public instruction for the canton of Bern, a position he held for thirty years. He was a progressive in educational philosophy and he made many important reforms in the education system. He reformed the system of primary training, obtained increased budgetary support to improve the teacher pupil ratio, supported the study of living languages, and provided pupils with an alternative to the traditionally narrow classical education by establishing curricula in vocational and professional training. He won acclaim for his erudite République de Berne et la France pendant les guerres de religion, which was published in 1891 and also widespread recognition for A People's History of Switzerland, which was published in 1900. He also pursued a career in politics. He was elected to the Grand Council of Bern in 1882. From 1884 to 1890, he was a member of the Council of States of Switzerland and from 1890 until his death in 1914, he was a member of the National Council, the other chamber of the central Swiss legislative body. In both politics and education, he was a liberal reformer. In 1902, he sponsored several legislation that applied the principle of arbitration to commercial treaties. Gobat worked with the Inter Parliamentary Union, which was founded by William Randal Cremer, the winner of the Nobel Peace Prize in 1903, in 1889. In 1892, he became the president of the union's fourth conference, which was held in Bern and founded the Bureau Interparlementaire. He served as general secretary of the bureau, an information office dealing with peace movements, international conciliation, and communication among national parliamentary bodies. The third conference of the union, held in Rome in 1891, established the International Peace Bureau, of which Gobat was director when it was awarded the Nobel Peace Prize in 1910.
Кейінгі жылдар
1902 жылы Гобат Эли Дукоммунмен бірге Тұрақты халықаралық бейбітшілік бюросын басқарғаны үшін Нобель бейбітшілік сыйлығын алды. 1906 жылы Эли Дукоммун қайтыс болғаннан кейін Гобат Халықаралық бейбітшілік бюросының басшылығын өз мойнына алды. Гобат 1914 жылғы 16 наурызда Швейцарияның Берн қаласында қайтыс болды. Берндегі бейбітшілік конференциясына қатысып тұрғанда, ол сөз сөйлеу үшін тұрды, бірақ бір сағаттан соң құлап, көз жұмды.
In 1902, Gobat jointly received the Nobel Peace Prize in 1902 with Élie Ducommun for their leadership of the Permanent International Peace Bureau. After the death of Élie Ducommun in 1906, Gobat took over the direction of the International Peace Bureau. Gobat died on 16 March 1914 in Bern, Switzerland. While attending meeting of the peace conference at Bern, he arose as if to speak but collapsed, dying about an hour later.