Жапон мифологиясындағы жеті бақыт құдайы – жеті қазына, сәттілік сыйлайтын қасиетті тұлғалар. Тарихы, мағынасы және жапон өнерімен байланысы туралы біліңіз.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапондық сәттілік құдайлары
Japanese deities of good fortune
Жапон мифологиясында Жеті Бақытты құдайлар немесе Жеті Бақыт құдайлары (七福神, жапон тілінде shichifukujin) жақсы ырысқа ие болуға көмектеседі деп есептеледі және көбінесе netsuke-терде және көркем туындыларда бейнеленеді. Жеті құдайдың бірі (Журоджин) тарихи тұлғаның негізінде жасалған деседі. Олардың бәрі бастапқыда алыс және жеке құдайлар ретінде пайда болды, бірақ уақыт өте келе белгілі бір кәсіптер мен жапон өнерінің канондық тұлғаларына жақындады. Тарих барысында құдайлардың бір-біріне тигізген әсері олардың қайсысы қандай кәсіптердің қамқоршысы екені туралы шатасу тудырды. Осы құдайларға табыну Жапонияда жеті санының маңыздылығымен байланысты, себебі ол ырысқа нұсқаушы белгі саналады.
In Japanese mythology, the Seven Lucky gods or Seven gods of Fortune (七福神, shichifukujin in Japanese) are believed to grant good luck and are often represented in netsuke and in artworks. One of the seven (Jurōjin) is said to be based on a historical figure. They all began as remote and impersonal gods, but gradually became much closer canonical figures for certain professions and Japanese arts. During the course of their history, the mutual influence between gods has created confusion about which of them was the patron of certain professions. The worship of this group of gods is also due to the importance of the number seven in Japan, supposedly a signifier of good luck.
Шығуы мен тарихы
Бұл құдайлардың негізінен Жапонияда танымал діндерден шыққан ежелгі бақыт құдайлары ретінде пайда болғаны белгілі: Махаяна буддизмінен (Бензайтен, Бишамонтен, Дайкокутен) – Қытайдан Жапонияға келген, бірақ бастауын Үндістаннан алған, және қытай даосизмінен (Фукурокужу, Хотей, Джуроджин); тек біреуі ғана (Эбису) жапондық текті. Бұл құдайлар мың жылдан бері танылып келеді. Алғашқыда осы құдайларға саудагерлер табынып, оларды бизнес және сауданың құдайлары (Эбису мен Дайкокутен) ретінде қастерлеген. Кейіннен жапон қоғамының басқа топтары өздерінің кәсіптеріне сәйкес келетін құдайларды іздеді: Бензайтен – өнердің меценаты, Фукурокужу – ғылымның меценаты, және т.б. Көне заманда осы құдайларға жеке-жеке құлшылық етілген, бірақ қазір мұндай жағдай сирек кездеседі – тек құдай өтініш иесінің атынан әрекет етуі қажет болғанда. Жеті бақыт құдайы 1420 жылы Фушимиде біртұтас топ ретінде алғаш рет еске алынды, бұл Жапонияның феодалдық дәуіріндегі даймёлардың (феодалдық мырзалардың) салтанатты шерулерін үлгі алу мақсатында жасалды. Буддист діни қызметкері Тенкай, өзіне қызмет ететін шогун Иэмицу Токугавамен кеңесіп, ұзақ өмір, бақыт, танымалдық, адалдық, мейірімділік, қадір-қасиет және жомарттық сияқты мінсіз қасиеттерге ие болғандарды іздеу туралы тапсырма алғаннан кейін осы құдайларды таңдады. Одан кейін сол заманғы белгілі суретші Кано Ясунобу осы құдайларды алғаш рет суретке түсіруге бекітілді.
It is known that these deities mostly have their origins as ancient gods of fortune from religions popular in Japan: from Mahayana Buddhism (Benzaiten, Bishamonten, Daikokuten) which came to Japan from China but originated in India, and from Chinese Taoism (Fukurokuju, Hotei, Jurojin); except for one (Ebisu) who has a native Japanese ancestry. These gods have been recognized as such for over a thousand years. In the beginning, these gods were worshiped by merchants as the first two (Ebisu and Daikokuten) were gods of business and trade. Subsequently, the other classes of Japanese society looked for other gods that could correspond with their professions: Benzaiten as the patron of the arts, Fukurokuju as the patron of the sciences, and so on. In ancient times, these gods were worshipped separately, but this rarely happens today – only when it is required for the god to act on behalf of the applicant. The Seven Gods of Fortune started being mentioned as a collective in the year 1420 in Fushimi, in order to imitate the processions of the daimyōs, the feudal lords of pre modern Japan. It is said that the Buddhist priest Tenkai selected these gods after speaking with the shōgun he served, Iemitsu Tokugawa, at the order of seeking whoever possessed the perfect virtues: longevity, fortune, popularity, sincerity, kindness, dignity, and magnanimity. Shortly after a famous artist of the time, Kano Yasunobu, was ordained to portray these gods for the first time ever.
Эбису
Изанами мен Изанаги құдайларының дәуірінен бастау алған Эбису (恵比寿) – тек қана жапондық текті құдай. Ол – бизнестегі гүлдену мен байлықтың, сондай-ақ егін, астық және жалпы тағамның молшылығының құдайы. Ол балықшылардың қадағалаушысы болғандықтан, балықшылардың киімдерімен бейнеленеді, мысалы, әдеттегі бас киім, оң қолында балық аулауға арналған сырғанақ және алтын балық, мойша, треска немесе теңіз басы, немесе кез келген ірі балық – бұл той сықылды дастарқандағы молшылықты көрсетеді. Қазір оның бейнесін көп мөлшерде балық ұсынылатын мейрамханаларда немесе үйдің асүйінде кездестіруге болады. Жапонша атау Дайкоку – санскрит тіліндегі Махакала атауының тікелей аудармасы, ол "Ұлы қараңғылық" дегенді білдіреді. 1690 жылғы «Буцудзудзуй» жинағында (1796 жылы қайта басылып, толықтырылған) Дайкоку Дайкокуньо (大黒女, "Ұлы қараңғылықтың иесі") немесе Дайкокутеньо (大黒天女, "Аспанның Ұлы қараңғылығының иесі") деп аталатын әйел түрінде де көрінетіні айтылған.
From the period of the gods Izanami and Izanagi, Ebisu (恵比寿) is the only one whose origins are purely Japanese. He is the god of prosperity and wealth in business, and of plenitude and abundance in crops, cereals and food in general. He is the patron of fishermen and therefore is represented with fishermen's costumes such as a typical hat, a fishing rod in his right hand and a fish that can be either a carp, a hake, a codfish or a sea bass, or any large fish, in general, that symbolize abundance in meals (such as a feast or banquet). It is now common to see his figure in restaurants where fish is served in great quantities or in household kitchens. The Japanese name Daikoku is a direct translation of the Sanskrit name Mahākāla which means "Great Blackness". Per the Butsuzōzui compendium of 1690 (reprinted and expanded in 1796), Daikoku can also manifest as a female known as Daikokunyo (大黒女, lit. "She of Great Blackness") or Daikokutennyo (大黒天女, lit. "She of Great Blackness of the Heavens").
Бишамонтен
Бишамонтеннің (毘沙門天) шығу тегі индуизмге барып тығады, бірақ ол жапон мәдениетіне сіңірілген. Ол индуист құдайы Куберадан тараған және "Вайсраван" деген атпен де танымал. Ол соғыс және шайқастардағы сәттілік құдайы, сонымен қатар билік пен мәртебемен байланысты. Ол ережелерді сақтап, лайықты мінез-құлық танытқандардың қорғаушысы. Жауынгерлердің меценаты ретінде ол әдетте қару-жарақ пен шлем киген күйде бейнеленеді және көбінесе пагодамен келеді. Ол сондай-ақ қасиетті орындар мен маңызды жерлерді қорғайды және зұлым рухтармен күресу үшін найза қолданады. Ол әдетте от шеңберімен суреттелген.
Bishamonten's (毘沙門天) origins can be traced back to Hinduism, but he has been adopted into Japanese culture. He comes from the Hindu god Kubera and is also known by the name "Vaisravana". He is the god of fortune in war and battles, also associated with authority and dignity. He is the protector of those who follow the rules and behave appropriately. As the patron of fighters, he is represented dressed in armour and a helmet, and is often seen carrying a pagoda. He also acts as the protector of holy sites and important places and wields a spear to fight against the evil spirits. He is usually depicted in illustrations with a hoop of fire.
Бензайтен
Бензайтеннің (弁才天 немесе 弁財天) шығу тегі индуизмде, өйткені ол индуистік құдай Сарасватиден тараған. Қазіргі топтамада ол жалғыз әйел Фукудзин және оны Бензайтен (弁才天), Бентен (弁天), Бентенсама (弁天様) немесе Бензайтенньё (弁才天女) деп әртүрлі атауға болады. Буддизмге сіңірілгеннен кейін, оған қаржылық сәттілік, талант, сұлулық және музыка сияқты қасиеттер берілді. Көбінесе оның бейнесі Ториимен бірге келеді. Ол жоғарыда аталған барлық қасиеттерімен ақылды, әдемі әйел ретінде бейнеленеді. Ол биуа – жапондық дәстүрлі лютня сияқты аспапты ұстайды және көбінесе ақ жыланмен бірге болады. Ол суретшілердің, жазушылардың, бишілердің, гейшалардың және тағы басқалардың қамқоршысы. Кичихотеннің иконографиясы басқа Фукудзин құдайларынан қолындағы Ньоиходзу (如意宝珠) асыл тасымен ерекшеленеді. Егер Кичихотен Фукурокуджудың орнына келсе, ал Дайкоку әйелдік бейнеде қарастырылса, кеме суреті дәстүрлі жапондық Жаңа жыл тойының маңызды бөлігін құрайды.
Benzaiten's (弁才天 or 弁財天) origin is found in Hinduism, as she comes from the Hindu goddess Saraswati. She is the only female Fukujin in the modern grouping, and may be named in various ways: Benzaiten (弁才天), Benten (弁天), Bentensama (弁天様), or Benzaitennyo (弁才天女). When she was adapted from Buddhism, she was given the attributes of financial fortune, talent, beauty and music among others. Often, her figure appears with a Torii. She is represented as a smart, beautiful woman with all the aforementioned attributes. She carries a biwa, a Japanese traditional lute like instrument, and is normally accompanied by a white snake. She is the patron of artists, writers, dancers, and geisha, among others. Kichijōten's iconography is distinguished from the other Fukujin goddesses by the Nyoihōju gem (如意宝珠) in her hand. When Kichijōten replaces Fukurokuju, and Daikoku is regarded in feminine form, A picture of the ship forms an essential part of traditional Japanese New Year celebrations.