Кіріспе

Дифференциалдық геометрияда, дифференциалданатын көптүкшедегі бір форма – котангенттік түйіндің тегіс қимасы. Балама ретінде, көптүкшедегі бір форма – бұл тангенстік бундельдің толық кеңістігінен тангенстік кеңістікке тегіс бейнелеу, оның әр талшыққа шектелуі сызықтық функционал болып табылады. Символикалық түрде:

мұнда ω сызықтық. Көбінесе бір формалар жергілікті түрде, әсіресе жергілікті координаттарда сипатталады. Жергілікті координаттар жүйесінде бір форма – координаттардың дифференциалдарының сызықтық комбинациясы:

мұнда fᵢ – тегіс функциялар. Осы көзқарас бойынша, бір форманың бір координаттық жүйеден екіншісіне өту кезінде коварианттық түрлендіру заңы болады. Осылайша, бір форма – 1-ретті ковариантты тензорлық өріс.

Мысалдар

Ең қарапайым тривиальды емес дифференциалдық бір форма – "бұрыш өзгеруі" формасы. Бұл бұрыш "функциясының" туындысы ретінде анықталады (бұл тек қосымша тұрақтыға дейін ғана анықталады), және оны atan2 функциясы арқылы нақты анықтауға болады. Туындыны есептегенде, жалпы туынды үшін келесі формула шығады:

Бұрыш "функциясы" үздіксіз анықталмайды – atan2 функциясы теріс ось бойында үздіксіздікке ие, бұл бұрыштың үздіксіз анықталмауының көрінісі. Алайда, бұл туынды нөлдік нүктеден басқа барлық жерде үздіксіз анықталады, бұл бұрыштағы шексіз кішкентай (және тіпті жергілікті) өзгерістерді нөлдік нүктеден басқа барлық жерде анықтауға болатынын көрсетеді. Бұл туындыны жол бойымен интегралдау жолдағы бұрыштың жалпы өзгеруін береді, ал жабық контур бойынша интегралдау оралу саныны береді. Дифференциалдық геометрия тілінде, бұл туынды – бір форма, ол жабық (оның туындысы нөлге тең), бірақ дәл емес (ол 0 форманың, яғни функцияның туындысы емес), және шындығында, ол тесілген жазықтықтың бірінші де Рам когомологиясын тудырады. Бұл мұндай форманың ең қарапайым мысалы және дифференциалдық геометриядағы негізгі ұғым болып табылады.