Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапония мен Ресей арасындағы аумақтық келісім
Territorial settlement between Japan and Russia
Жапония империясы мен Ресей империясы арасындағы Санкт-Петербург келісімшарты 1875 жылдың 7 мамырында қол қойылды, ал оның ратификациялары 1875 жылдың 22 тамызында Токиода алмастырылды. Келісімнің күшіне енгені 1877 жылға дейін соғылды. Келісім шарттары бойынша Жапония Ресейге Сахалин аралының сол кездегі иелігіндегі бөлігін, ал Ресей Курил аралдары тобын (Итуруп аралы мен Камчатка түбегі арасында) Жапонияға берді. Осының нәтижесінде Сахалин аралы толығымен Ресейдің, ал Курил аралдары Жапонияның аумағына айналды. Келісімнің түпнұсқа мәтіні француз тілінде жазылған. Оның жапон тіліне аудармасындағы айырмашылықтар Курил аралдарының құрамына кіретін аралдар туралы пікір қалыптасуына себеп болды, және Жапония 1951 жылы Сан-Франциско келісімінде осы талаптарынан бас тартты. Санкт-Петербург келісімшарты (1875) – Курил аралдарының құзыретіне қатысты Ресей мен Жапония арасындағы ұзақ жылдарға созылған аумақтық даудың бір бөлігі болып табылады.
The Treaty of Saint Petersburg (樺太・千島交換条約; Петербургский договор) between the Empire of Japan and the Russian Empire was signed on 7 May 1875, and its ratifications exchanged at Tokyo on 22 August 1875. The treaty itself went into effect in 1877. Its terms stipulated that Japan cedes to Russia the part of Sakhalin island it then owned in exchange for the group of the Kuril Islands owned by Russia (between Iturup island and the Kamchatka Peninsula). Consequently, Sakhalin island as a whole became Russian territory, and the entire Kuril archipelago Japanese territory. The authentic text of the treaty is written in French. Differences with its Japanese translation contributed to the controversy on what constitutes the Kuril islands, claims to which Japan renounced in 1951 by the Treaty of San Francisco. The Treaty of Saint Petersburg (1875) is part of an ongoing, and long standing, territorial dispute between Russia and Japan over the jurisdiction of the Kuril Islands.
Головнин оқиғасы
1811 жылы Курил аралдарын картаға түсіру жөніндегі міндетті Александр I-нің тапсыруымен келген орыс саяхатшысы Василий Головнин жапондықтар тарапынан тұтқындалды. Головнин мен оның командасы "Диана" кемесімен Кунашир аралына жақындағанда, жағаға шығарылып, Сакоку саясатын бұзғаны үшін түрмеге қамалды. Головнин мен оның командасы екі жылға тұтқын ретінде ұсталып, 1813 жылы босатылды. Бұл оқиға, Головнин оқиғасы деп белгілі, Ресей мен Жапония арасындағы шекара Ресей империясы үшін тым нашар анықталғанын және Головнинге ұқсас жағдайды болдырмау үшін шекараны нақты белгілеу қажеттігін көрсетті.
In 1811, Vasily Golovnin, a Russian explorer tasked by Tsar Alexander I with mapping the Kuril Islands, was captured by the Japanese. When Golovnin and his crew aboard the ship Diana approached Kunashir Island, they were taken ashore and imprisoned for violating Sakoku, or Japanese isolationist policies. Golovnin and his crew were held prisoner for two years and were released in 1813. This event, known as the Golovnin Incident, demonstrated that the border between Russia and Japan was too vague for the Russian Empire, and that to avoid another episode such as Golovnin's, the border needed to be clearly defined.
Шимода келісім-шарты
1855 жылғы Шимода шарты Жапония мен Ресей арасындағы шекараны Курил аралдарының тізбегіндегі Итуруп (Эторофу) және Уруп (Уруппу) аралдары арасындағы бұғаз деп белгілеген, бірақ Сахалин (Карафуто) аралының мәртебесін анықтамай қалды. Шекаралар нақты белгіленбегендіктен, орыс және жапон қоныс аударушылары арасында келеңсіз жағдайлар туа бастады. Осы мәселені шешу үшін Жапония үкіметі елші Еномото Такеакиді Санкт-Петербургке осы аймақтағы шекараны нақтылау үшін жіберді. Бір жылдық келіссөздерден кейін Жапония Сахалинге деген құқықтарынан бас тарды, жапон азаматтарына өтемақы төленді, Охот теңізінде балық аулауға рұқсат берілді, аймақтағы ресейлік порттарды он жыл бойы тегін пайдалану құқығы және Курил аралдарының барлығына иелік ету туралы келісімге келді. Жапония Сыртқы істер министрлігі әлі де солтүстік шекараны анықтау үшін осы шартты негіз ретінде пайдаланады.
The Treaty of Shimoda of 1855 had defined the border between Japan and Russia to be the strait between Iturup (Etorofu) and Urup (Uruppu) islands in the Kurile chain, but had left the status of Sakhalin (Karafuto) open. Without well defined borders, incidents between Russian and Japanese settlers began to occur. In order to remedy this situation, the Japanese government sent an ambassador, Enomoto Takeaki, to Saint Petersburg to clearly define the border in this area. After a year of negotiations, Japan agreed to renounce its claims to Sakhalin, with compensation for Japanese residents, access by the fishing fleet to the Sea of Okhotsk, ten years free use of Russian ports in the area and ownership of all of the Kuril Islands. The Japanese Ministry of Foreign Affairs still cites this treaty as a reason to define the northern borders.
Қарафуто аралы туралы Ресей-Жапония уақытша шарты
Санкт-Петербург шартының алдында Карафуто аралының алдын ала келісімі жасалды, оған себеп Кусунай (қазіргі Ильинское) маңында жапон шенеунігінің тағы бір рет тұтқындалуы болды. Бұл алдын ала келісім 1867 жылдың 30 наурызында қол қойылды, бірақ екі тарап та талаптар бойынша келісімге келе алмағандықтан күшіне енбеді.
A precursor to the Saint Petersburg Treaty was the Provisional Treaty of Karafuto Island, following another incident where a Japanese official was arrested near Kusunai (now Ilyinskoye). This provisional treaty was signed on March 30, 1867, but had no effect as both sides could not agree on the stipulating terms.
Портсмут келісім-шарты
Портсмут шарты 1905 жылдың 5 қыркүйегінде орыс-жапон соғысын аяқтады. Оның талаптарында Ресей Сахалиннің оңтүстік бөлігін Жапонияға солтүстік ендіктің 50 градусы бойынша беруі тиіс болды. Бұл шарт 1875 жылғы Санкт-Петербург шартында бұрын белгіленген Ресей және Жапония территорияларының шекарасын өзгертті.
The Treaty of Portsmouth ended the Russo Japanese War on September 5, 1905. Its terms stipulated that Russia cede the southern half of Sakhalin to Japan at fifty degrees North latitude. This treaty changed the border between Russian and Japanese territories as had been previously decided by the 1875 Treaty of Saint Petersburg.
Сан-Франциско келісім-шарты
1951 жылы 8 қыркүйекте қол қойылған Сан-Франциско бейбіт шарты Екінші дүниежүзілік соғыстағы одақтастар мен Жапония арасындағы соғысты тиімді түрде аяқтады. Бұл шартқа 48 одақтас ел, Кеңес Одағын қоспағанда, қол қойды. Шартының 2-бабының C тармағында "Жапония Курил аралдарына, Сахалиннің және оған жақын аралдардың сол бөлігіне қатысты барлық құқықтан, титулдан және талаптан бас тартады, бұл аймақтар 1905 жылғы 5 қыркүйектегі Портсмут шартының нәтижесінде Жапонияның бақылауына өтті" делінген. Алайда, бұл Курил аралдарын Кеңес Одағына берген жоқ. Кеңес Одағы осы себептерге байланысты Сан-Франциско шартын қол қоюдан бас тартты, және сыртқы істер министрі Андрей Громыко Курил аралдары мен Сахалинге қатысты кеңестік талаптарды "тартыссыз" деп мәлімдеді.
The San Francisco Peace Treaty, signed on September 8, 1951, effectively ended the war between the Allies of World War II and Japan. This treaty was signed by 48 allied countries, excluding the Soviet Union. Article 2 Section C of the treaty stated that "Japan renounces all right, title and claim to the Kurile Islands, and to that portion of Sakhalin and the islands adjacent to it over which Japan acquired sovereignty as a consequence of the Treaty of Portsmouth of September 5, 1905." This did not, however, give the Kuril Islands to the Soviet Union. The Soviet Union refused to sign the Treaty of San Francisco for these reasons, with Foreign Minister Andrei Gromyko stating the Soviet claim to the Kuril[e] islands and Sakhalin as being "indisputable."
Кеңес-жапон бірлескен декларациясы (1956)
Кеңес Одағы Сан-Франциско шартына қол қоймағандықтан, Жапония мен Кеңес Одағы арасындағы соғыс 1956 жылғы Кеңес-Жапон ортақ декларациясына дейін ресми түрде аяқталған жоқ. Бұл декларация Сахалин және Курил аралдарына қатысты дауды шешпеді, себебі ол болашақта Курил аралдары мәселесін шешетін бейбіт шарты жасауға негіз салды. Декларацияда Кеңес Одағы бейбіт шартына қол қойылғаннан кейін Шикотан және Хабомаи аралдарын қайтарып беретіні көрсетілген, бірақ осындай шарт ешқашан жасалмады.
Since the Soviet Union did not sign the Treaty of San Francisco, the war between Japan and the Soviet Union was not officially ended until the Soviet–Japanese Joint Declaration of 1956. This declaration did not end the dispute over Sakhalin and the Kuril Islands, as it set precedence for a peace treaty to be created in the future that would solve the issue of the Kuril Islands. The declaration stated that the Soviet Union would cede Shikotan Island and the Habomai Islands after the peace treaty was signed, but such a treaty never happened.