Самурай Сакамото Рёма (1836-1867): Бакумацу кезеңінің маңызды тұлғасы, Жапония империясын құруға ықпал етті. Демократия, ұлтшылдық, феодализмді жою жақтасы.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон самурайы және саясаткер (1836–1867)
Japanese samurai and politician (1836–1867)
Сакамото Рёма (坂本龍馬 немесе 坂本竜馬) – жапон самурайы, Бакумацу кезеңінің шиши тобының мүшесі және ықпалды тұлға, сонымен қатар Эдо дәуірінің соңында Жапон империясын құруға атсалысқан. Сакамото Шикоку аралындағы Тоса доменінен шыққан, төмен дәрежелі самурай болған. Жапонияның сакоку оқшаулау саясаты тоқтатылғаннан кейін Токугава сёгунатына қарсы белсенді күреске түсті. Саитани Уметаро (才谷梅太郎) деген лақап атымен Токугава сёгунатының Бакуфу үкіметіне қарсы жұмыс істеді және оның жақтастары мен Шинсенгумиден жиі қуғынға ұшырады. Сакамото демократияны, жапон ұлтшылдығын, билікті императорлық сарайға қайтаруды, феодализмді жоюды, сондай-ақ Жапонияны жаңарту мен индустрияландыруды қолдады. Сакамото қуатты бәсекелес Чошю және Сацума домендері арасындағы Сачё альянсын табысты келіссөздер арқылы құрып, оларды Бакуфуға қарсы біріктірді. Сакамото 1867 жылдың желтоқсанында серігі Накаока Шинтаромен бірге Бошин соғысы мен Мейдзи реставрациясына дейін аз уақыт қалғанда қанымен құлдырады.
Sakamoto Ryōma (坂本龍馬 or 坂本竜馬) was a Japanese samurai, a shishi and influential figure of the Bakumatsu, and establishment of the Empire of Japan in the late Edo period. Sakamoto was a low ranking samurai from the Tosa Domain on Shikoku and became an active opponent of the Tokugawa Shogunate after the end of Japan's sakoku isolationist policy. Under the alias Saitani Umetarō (才谷梅太郎) he worked against the Bakufu, the government of the Tokugawa shogunate, and was often hunted by their supporters and the Shinsengumi. Sakamoto advocated for democracy, Japanese nationalism, return of power to the Imperial Court, abolition of feudalism, and moderate modernization and industrialization of Japan. Sakamoto successfully negotiated the Satchō Alliance between the powerful rival Chōshū and Satsuma domains and united them against the Bakufu. Sakamoto was assassinated in December 1867 with his companion Nakaoka Shintarō, shortly before the Boshin War and the Meiji Restoration.
Ерте өмір
Сакамото Рёма 1836 жылдың 3 қаңтарында Шикоку аралындағы Тоса провинциясында (қазіргі Кочи префектурасы) орналасқан Тоса хандығының (доменінің) Кочи қаласында дүниеге келді. Жапон күнтізбесі бойынша, Сакамото Тенпоның алтыншы жылының 11-ші айының 15-ші күні туған. Сакамото отбасы ел самурайларының ең төменгі рангіне ие болды, бұл ранкті бұрынғы ұрпақтары саке қайнату арқылы жеткілікті байлық жинап сатып алған. Басқа жапон домендерінен айырмашылығы, Тосада жоши (жоғары ранкті самурайлар) мен каши (төмен ранкті самурайлар) арасында қатаң ажырату болды. Рангтар теңсіз қарастырылды және тұрғын үйлер бөлініп салынды; тіпті Сакамото Рёманың ұрпағында (Сакамото отбасының үшінші буыны) оның отбасының самурай рангі каши болып қалды. Он екі жасында Сакамото жеке мектепке оқуға түсті, бірақ бұл оның өміріндегі қысқа эпизод болды, себебі ол оқуға қызығушылық танытпады. Кейіннен Риоманың үлкен әпкесі оны 14 жасында Огури рю мектебінің фехтование сабақтарына жаздырды, себебі ол мектепте зорлық көрді. Сакамото ересек болған кезде, ол барлық есептер бойынша шебер семсерші болды. 1853 жылы Сакамотоның кланы оған Токугава шогунатының ордасы және де-факто Жапонияның астанасы Едоға саяхаттап, семсершілік шеберлігін жетілдіруге рұқсат берді. Сакамото сол кездегі бас ұстазы Чиба Садакичи Масамичи басқарған әйгілі Хокусин Итто рю Хёхо Чиба Доджода студент болып қабылданды. Сакамото мектептен өзінің шеберлігін растайтын құжат алды. Сакамото Чиба Доджода шихан болып, Чиба Жютаро Казутанемен бірге студенттерге кендзюцуды үйретті, оның тұлғасында ол жақын дос тапты.
Sakamoto Ryōma was born on 3 January 1836 in Kōchi in the han (domain) of Tosa, located in Tosa Province (present day Kōchi Prefecture) on the island of Shikoku. By the Japanese calendar, Sakamoto was born on the 15th day of the 11th month, of the sixth year of Tenpō. The Sakamoto family held the rank of country samurai or , the lowest rank in the samurai hierarchy, which previous generations had purchased by acquiring enough wealth as sake brewers. Unlike other Japanese domains, Tosa had a strictly enforced separation between the joshi (high ranking samurai) and kashi (low ranking samurai). The ranks were treated unequally and residential areas were segregated; even in Sakamoto Ryōma's generation (the third in the Sakamoto family), his family's samurai rank remained kashi. At the age of twelve, Sakamoto was enrolled in a private school, but this was a brief episode in his life as he showed little scholarly inclination. Ryōma's older sister subsequently enrolled him in fencing classes of the Oguri ryū when he was 14, after he was bullied at school. By the time Sakamoto reached adulthood, he was by all accounts a master swordsman. In 1853, Sakamoto was allowed by his clan to travel to Edo, the seat of the ruling Tokugawa shogunate and the de facto capital of Japan, to train and polish his skills as a swordsman. Sakamoto enrolled as a student at the famous Hokushin Ittō ryū Hyōhō Chiba Dōjō, which was led by its first Headmaster Chiba Sadakichi Masamichi at that time. Sakamoto received the scroll from the school that declared his mastery. Sakamoto became a shihan at the Chiba Dōjō and taught Kenjutsu to the students together with Chiba Jūtarō Kazutane, in whom he found a close friend.
Бастапқы бакумацу
1853 жылы Сакамото Эдода оқып, сабақ беріп жатқан кезде Перри экспедициясы басталды, бұл Бакуматсу дәуірінің басталуын білдірді. АҚШ-тан келген коммодор Мэтью К. Перри кемелер флотымен Жапонияға келді, мақсаты – ғасырлар бойғы сакоку саясатын, яғни ұлттық оқшаулану саясатын күшпен тоқтату. 1854 жылдың наурызында Перри Токугаваға Кангава конвенциясына қол қоюға қысым жасады, осылайша сакоку саясаты ресми түрде аяқталды, бірақ Жапонияда бұл «теңсіз келісім» және әлсіздік белгісі ретінде қабылдана берді. Императордың номиналды тағайынымен де-факто әскери диктатор болған шогунның беделі мен заңдылығы халық арасында күрт төмендеді. Конвенцияға родзю Абэ Масахиро қол қойды, ол жас және ауырған шогун Токугава Иэсаданың регенті ретінде әрекет етіп, Киотодағы Император сарайының еркіне қарсы, заңды билікке ие болды. Токугаваға қарсылар бұл жағдайды шогун енді Императордың еркін орындай алмайтынының және оның билік етуге лайық емес екенінің дәлелі деп есептеді. Сакамото және көптеген самурайлар Киотодағы Император сарайына тікелей мемлекеттік билікті қайтаруды жақтады және Токугава сёгунатын құлату үшін үгіт-насихат жұмыстарын бастады. 1858 жылы Сакамото оқуын аяқтағаннан кейін Тосаға оралды және жергілікті Сонно джои қозғалысында саяси белсенділікке қатысты. Бұл қозғалыс Кангава конвенциясынан кейін пайда болды. 1862 жылы Сакамотоның досы Такечи Ханпейта (немесе Такечи Зуизан) «Кинното» атты Тосаның адалдар партиясын құрды. Бұл ұйым шамамен 2000 самурайдан (көбінесе төменгі рудтан) тұрды және «Императорды құрметте, шетелдіктерді қу» деген саяси ұранды ұстана отырып, Тоса үкіметін реформалауды талап етті. Тоса доменінің даймёсы (феодалы) Ямаучи Тойошиге бұл ұйымды мойындаудан бас тартты. Оған жауап ретінде «Тоса Кинното» Ямаучидің губернаторы Йошида Тойоны өлтіруді жоспарлады, ол реформатор және жаңашыл ретінде тағайындалған еді. Кейін Йошида Сакамото Тосадан кеткеннен кейін «Тоса Кинното» мүшелерінің қолынан қаза тапты. Сакамото бұл жоспарға қатысқан, бірақ оны қолдамады: ол «Тоса Кинното» бүкіл Жапония үшін бірдеңе жасауы керек деп ойлады, ал Такечи тек Тоса кланы үшін революция жасауды талап етті. Сакамото Такечиден бөлініп, рұқсатсыз Тосадан кетуге шешім қабылдады. Сол кезде Жапонияда кланнан рұқсатсыз кетуге тыйым салынған, мұндай әрекет өлім жазасымен қорқытылды, бұл «даппан» деп аталды. Сакамотоның бір әпкесі рұқсатсыз кеткені үшін өзіне-өзі қол жұмсады. Сакамото кейін шогунға қарсы күрескенде «Сайтани Уметаро» (才谷 梅太郎) деген лақап атын қолданды. Эрнест Сатоудың күнделігінде 1867 жылғы 30 қыркүйекте осы лақап атымен Сакамото туралы жазылған: «Мырза Саедани біздің сұрақтарымызға күлгені үшін күтіп отыруға тура келді, әрине, бізді күлдіру мақсатымен, бірақ ол тіліне кірпік алды және ең шайтандық мінез-құлқымен үндемеді».
In 1853, the Perry Expedition began while Sakamoto was studying and teaching in Edo, beginning the Bakumatsu period. Commodore Matthew C. Perry of the United States arrived in Japan with a fleet of ships to forcibly end the centuries old sakoku policy of national isolationism. In March 1854, Perry pressured the Tokugawa to sign the Convention of Kanagawa, officially ending the sakoku policy but widely perceived in Japan as an "unequal treaty" and a sign of weakness. The prestige and legitimacy of the Shōgun, a de facto military dictator with nominal appointment from the Emperor of Japan, was severely damaged to the public. The convention was signed by the rōjū Abe Masahiro, acting as regent for the young and sickly Shōgun Tokugawa Iesada, against the will of the Imperial Court in Kyoto, the de jure ruling authority. Anti Tokugawa considered this evidence that the Shōgun could no longer fulfil the Emperor's will, and therefore no longer fit to rule for him. Sakamoto and many of the samurai class supported returning state power directly to the Imperial Court in Kyoto and began agitating for the overthrow of the Tokugawa shogunate. In 1858, Sakamoto returned to Tosa after completing his studies, and became politically active in the local Sonnō jōi, the anti Tokugawa movement arose in the aftermath of the Convention of Kanagawa. In 1862, Sakamoto's friend Takechi Hanpeita (or Takechi Zuizan) organized the Tosa Loyalist Party "Kinnoto", a Sonnō jōi organization of about 2000 samurai (mostly from the lower rank) with the political slogan "Revere the Emperor, Expel the Barbarians" that insisted on the reform of the Tosa government. Yamauchi Toyoshige, the daimyō (lord) of the Tosa Domain, refused to recognize the group. In response, Tosa Kinnoto plotted to assassinate Yamauchi's governor, Yoshida Toyo, who was appointed as a reformer and modernizer. Yoshida was later assassinated by Tosa Kinnoto after Sakamoto had left Tosa. Sakamoto participated in the plot but did not advocate: he believed Tosa Kinnoto should do something for all of Japan, while Takechi demanded a revolution for only the Tosa clan. Sakamoto decided to separate from Takechi and leave Tosa without authorization. In those days, no one in Japan was permitted to leave their clan without permission under the penalty of death, known as dappan. One of Sakamoto's sisters committed suicide because she left without permission. Sakamoto later used the alias "Saitani Umetarō" (才谷 梅太郎) as he worked against the shōgun. Sakamoto is mentioned under this alias in the diary of Ernest Satow for 30 September 1867: "Mr. Saedani had to be sat up for laughing at the questions put by us, evidently with the object of ridiculing us out of our case, but he got a flea in his lug and shut up making the most diabolical faces."
Бакумацуның соңғы жылдары
Ронин болған кезде Сакамото Токугава шогунатының жоғары лауазымды өкілі, модернизация мен батысқа бет бұруды қолдаған Кацу Кайшүді өлтіруді жоспарлады. Бірақ Кацу Кайшү, Канагава келісіміне әкелген Батыс әсеріне қарсы тұру үшін Жапонияның әскери күшін арттырудың ұзақ мерзімді жоспарының қажеттілігін Сакамотоға түсіндірді. Кацу Кайшүді өлтірудің орнына Сакамото оның көмекшісі және шәкірті ретінде жұмыс істей бастады. 1864 жылы Токугава шогунаты наразыларға қатысты қатал саясат ұстағанда, Сакамото Токугаваға қарсы қозғалыстың маңызды орталығына айналған Сацума доменінің Кагосима қаласына қашты. 1866 жылы Сакамото Сацума мен Чошу арасындағы құпия Сачо альянсының келіссөздеріне қатысты – бұл екі күшті домен тарихта келіспейтін жаулар болған. Сакамотоның «бейтарап сырттан келген» ұстанымы сенімсіздікті жеңуде және ұзақ жылдар бойғы араздықты тоқтатуда шешуші рөл атқарды, соның нәтижесінде Токугаваға қарсы маңызды әскери одақ құрылды. Сакамото Сацуманың көмегімен Нагасаки қаласында «Камеяма Шачу» жеке теңіз және сауда компаниясын құрды, ол кейін «кайентай» немесе Океан қолдау флотына айналды. 1866 жылы Чошудың Токугава әскеріне қарсы жеңісі және Токугава шогунатының құлауының алдында Сакамото бұрынғы билеушілері үшін Тосада құнды тұлғаға айналды және оны Кочиге құрметпен шақырып алды. Тоса домені шогун мен император арасында келісімге келуге мүдделі болды, бұл күшті Сачо альянсының Токугаваға күшпен шабуыл жасап, Жапонияны басқарудағы жаңа үстем күшке айналуына жол бермеуі керек еді. Сакамото 1867 жылы шогун Токугава Ёсинобудың өз еркімен отставкаға кетуіне әкелген келіссөздерде тағы да маңызды рөл атқарды, осылайша Мейдзи реставрациясын іске қосты.
While a rōnin, Sakamoto decided to assassinate Katsu Kaishū, a high ranking official in the Tokugawa shogunate and a supporter of both modernization and westernization. However, Katsu Kaishū persuaded Sakamoto of the necessity of a long term plan to increase Japan's military strength in the face of Western influence that led to the Convention of Kanagawa. Instead of killing Katsu Kaishū, Sakamoto started working as his assistant and protégé. In 1864, as the Tokugawa shogunate began taking a hard line against dissenters, Sakamoto fled to Kagoshima in Satsuma Domain, which was developing as a major centre for the anti Tokugawa movement. In 1866, Sakamoto took part in the negotiation process of the secret Satchō Alliance between the Satsuma and Chōshū – two powerful domains that historically had been irreconcilable enemies. Sakamoto's position as a "neutral outsider" was critical in bridging the gap in trust and ending the feud, and accomplished the establishment of a significant military alliance against the Tokugawa. Sakamoto founded the private navy and trading company Kameyama Shachū in Nagasaki City with the help of the Satsuma, which later became kaientai or Ocean Support Fleet. Chōshū's subsequent victory over the Tokugawa army in 1866 and the impending collapse of the Tokugawa shogunate made Sakamoto a valuable commodity to his former masters in Tosa, and recalled to Kōchi with honours. The Tosa Domain was anxious to obtain a negotiated settlement between the Shōgun and the Emperor, which would prevent the powerful Satchō Alliance from overthrowing the Tokugawa by force and thus emerging as a new dominant force in ruling Japan. Sakamoto again played a crucial role in the subsequent negotiations that led to the voluntary resignation of the Shogun Tokugawa Yoshinobu in 1867, thus bringing about the Meiji Restoration.
Құрлық
Сакамото 1867 жылғы 10 желтоқсанда Киотодағы Омия қонақ үйінде (Омия) 31 жасында, Мейдзи қайта жаралуынан көп бұрын қаза тапты. Түнде қастандық жасаушылар қонақ үйдің есігіне жиналды, біреуі жақындап, есікті қағып, қарапайым келуші секілді әрекет етті. Есікті Сакамотоның қауіпсіздік күзетшісі және қызметшісі, бұрынғы сумо күресшісі Ямада Токичи (山田藤吉) ашты. Ол бейтаныс адамға Сакамото кешкі уақытта келушілерді қабылдай ма екенін сұрады. Қауіпсіздік күзетшісі арқасын бұрғанда, есіктегі адам қылышын тартып, оның арқасын жарып өлтірді. Содан кейін қастандық жасаушылар тобы өлтірілген күзетшінің үстінен секіріп, қонақ бөлмелеріне қарай баспалдақпен жоғалап кетті. Сакамото мен оның әріптесі Накаока Шинтаро бір бөлмеде отырып, әңгімелесіп жатырды. Бірінші қабаттағы дау-жанжалды естіген Сакамото, күзетшісінің досымен күресіп жатыр деп ойлап, оған айқайлау үшін есікті ашты. Қастандық жасаушылар бөлмеге шабуылдап, кейбіреулері қағаз есіктерді жыртып, шамдар құлатылып, бөлме қараңғылыққа толып, шатасқан төбелес басталды. Төбелес аяқталғанда Сакамото да, Шинтаро да ауыр жарақат алды, ал қастандық жасаушылар қашып кетті. Сакамото сол түні көз жұмды, соңғы сәттерінде оны дайын емес ұстағанына өкінді. Шинтаро екі күннен кейін жарақатынан қайтыс болды, қастандық жасаушыларды анықтауға жеткілікті есін жинай алмады, бірақ кісі өлтірушілердің арасында Ийо диалектін естігенін айтты. Оқиға болған түнді Омия оқиғасы (近江屋事件) деп атады. Сакамото дәстүрлі ай күнтізбесі бойынша 11 айдың 15-і күні дүниеге келді және 1867 жылы туған күніне орай қаза тапты. Сакамото мен Шинтароның өлімі туралы алғашқы хабарлар Киотода орналасқан Бакуфу (Токугава әскери үкіметі) әскерінің арнайы полиция күштері – Шинсенгуми мүшелерін айыптады. Шинсенгуми басшысы Кондо Исами кейін осы айып бойынша жазаланды. Алайда, тағы бір шогунды қолдайтын топтың мүшелері, Мимаваригуми, 1870 жылы қастандық жасағанын мойындады. Мимаваригуми мүшелері Сасаки Тадасабуро (佐々木 只三郎) және Имаи Нобуо кінәлі деп танылса да, нағыз қастандық жасаушының кім екені ешқашан дәлелденбеді. Окуда Мацугоро, Кондо үшін жасөспірім кезінен тыңшылық қызметін атқарғанымен белгілі болғандықтан, қастандыққа қатысқан деген қауесет тарады.
Sakamoto was assassinated at the Ōmiya Inn (Omiya) in Kyoto on 10 December 1867, not long before the Meiji Restoration took place, at the age of 31. At night, assassins gathered at the door of the inn, one approached and knocked, acting as an ordinary caller. The door was answered by Sakamoto's bodyguard and manservant Yamada Tōkichi (山田藤吉), a former sumo wrestler, who told the stranger he would see if Sakamoto was accepting callers at that hour of the evening. When the bodyguard turned his back, the visitor at the door drew his sword and fatally slashed his back. The team of assassins then rushed in past the dying bodyguard and up the stairs to the guests' rooms. Sakamoto and his associate Nakaoka Shintarō were resting and talking in one room. Hearing the scuffle on the first floor, Sakamoto opened the door to yell at his bodyguard, thinking he was wrestling with a friend. The assassins charged the room, some tearing through the paper doors, and a confused melée ensued as lamps were knocked over and the room went dark. By the end of the fight, both Sakamoto and Shintaro lay badly wounded, and the assassins fled. Sakamoto died that night, regretting with his last words that his assassins caught him unprepared. Shintaro succumbed to injuries two days later, never regaining enough consciousness to identify the assassins, but mentioning hearing Iyo dialect among the killers. The night of the assassination was eventually called the Omiya Incident (近江屋事件). According to the traditional lunar calendar, Sakamoto was born on the 15th day of the 11th month, and killed on his birthday in 1867. Initial reports of Sakamoto's and Shintarō's deaths accused members of the Shinsengumi, a special police force of swordsmen from the Bakufu (Tokugawa military government) based in Kyoto. Shinsengumi leader Kondō Isami was later executed on this charge. However, members of another pro shōgun group, the Mimawarigumi, confessed to the murder in 1870. Although Mimawarigumi members Sasaki Tadasaburō (佐々木 只三郎) and Imai Nobuo carry the blame, the identity of the true assassin has never been proven. Okuda Matsugoro, who was known for working since his early adolescence as a spy for Kondō, was rumored to have taken part in the assassination.
Мұра
Сакамото феодализм мен касталық жүйесіз тәуелсіз Жапонияны армандаған көреген адам еді, ол "барлық адамдар тең жаратылған" деген АҚШ-тың үлгісінен шабыттанды. Сакамото демократиялық принциптерді құрметтеді және демократиялық басқаруды, әсіресе Америка Құрама Штаттарының Конгресі мен Ұлыбритания Парламентін, Жапонияны Жаңартудан кейін басқарудың үлгісі ретінде зерттеді. Сакамото ғасырлар бойы саяси билігі аз болғандықтан, Императорлық сарайдың елді басқаруға қажетті ресурстары мен мүмкіндіктері жоқ екенін айтты. Сакамото 1867 жылы Нагасакидің жанындағы Тоса кемесінде Гото Шожиромен Жапон үкіметінің болашақ моделін талқылағанда "Кемедегі сегіз ұсыныс" (『船中八策』) атты еңбегін жазды. Сакамото демократиялық жолмен сайланған екі палаталы заң шығарушы орган құру, конституция жазу, ұлттық армия мен флотты қалыптастыру және алтын мен күміс бағамын реттеу қажеттігін көрсетті. Сакамото Батыс әлемі туралы оқып, Жапонияның өнеркәсіптік және технологиялық жағынан дамыған сыртқы әлеммен бәсекелесуі үшін жапон халқының жаңаруы қажет екенін түсінді. Сакамотоның ұсыныстары оның өлімінен кейін Жапонияда құрылған парламенттік жүйенің негізін құрады деп саналады. Сакамото сонымен қатар дәстүрлі мен заманауи араласып кеткен тұлға ретінде көрінеді, оның батыс аяқ киімдерін таңдауы, самурай киімдерін ұнатуы осының айғағы. Сакамото жапон халық мәдениетінде кеңінен бейнеленді және романтикаландырылды.
Sakamoto was a visionary who dreamt of an independent Japan without feudalism or the caste system, inspired by the example of the United States where "all men are created equal". Sakamoto was an admirer of democratic principles and studied democratic governance, particularly the United States Congress and British Parliament, as a model for the governance of Japan after the Restoration. Sakamoto argued that after centuries of having little to no political power, the Imperial Court lacked the resources and wherewithal to run the country. Sakamoto wrote the "Eight Proposals While Shipboard" (『船中八策』) while discussing the future model of Japanese government with Gotō Shōjirō on board a Tosa ship outside Nagasaki in 1867. Sakamoto outlined the need for a democratically elected bicameral legislature, the writing of a constitution, the formation of a national army and navy, and the regulation of the exchange rates of gold and silver. Sakamoto read about the Western world and realized that for Japan to compete with an industrially and technologically advanced outside world, the Japanese people needed to modernize. Sakamoto's proposals are thought to form the basis for the subsequent parliamentary system implemented in Japan after his death. Sakamoto has also been seen as an intriguing mix of the traditional and modern, symbolized by his preference for samurai dress while favoring Western footwear. Sakamoto has been heavily featured and romanticized in Japanese popular culture.
Қазіргі кездегі құрметтер
2003 жылғы 15 қарашада Кочи әуежайы оның құрметіне Кочи Рёма әуежайы деп қайта аталды. Кочи қаласының оңтүстігінде Сакамото Рёма еске алу мұражайы (坂本龍馬記念館) орналасқан, онда Сакамотоның теңізге қарайтын үлкен қола мүсіні тұрғызылған. Кочи қаласында Сакамото Рёма туған жеріне арналған ескерткіш және Сакамото Рёма туған қала мұражайы бар, олар оның бала кезінде Кочи қаласының орталық бөлігінің қандай болғанын көрсетуге, соның ішінде оның көзқарасына әсер еткен маңызды жайттарды ұсынуға арналған. 2009 жылғы 15 қарашада Хоккайдоның Хакодате қаласында Хоккайдо Сакамото Рёма еске алу мұражайы салынды. 2835 Рёма астероиді оның құрметіне аталды. 5823 Орио астероиді оның әйелінің құрметіне аталды.
On 15 November 2003, the Kōchi Airport was renamed the Kōchi Ryōma Airport in his honor. There is a Sakamoto Ryōma Memorial Museum (坂本龍馬記念館) south of Kōchi, with a large bronze statue of Sakamoto overlooking the sea. The city of Kōchi has a number of Sakamoto themed attractions and locations, including the Sakamoto Ryōma Birthplace Memorial, and the Sakamoto Ryōma Hometown Museum, dedicated to showing what downtown Kōchi was like during his childhood, including relevant aspects that may have influenced his views. On 15 November 2009, the Hokkaidō Sakamoto Ryōma Memorial Museum was built in Hakodate, Hokkaido. Asteroid 2835 Ryoma is named after him. Asteroid 5823 Oryo is named after his wife.
Драмалар, фильмдер және манга
2010 жылдың сәуірінде Japan Times газетінде жарияланған мақалада «Рёма кем дегенде жеті теледрама сериясына, алты романға, жеті манғаға және бес фильмге әсер еткен» делінген. Актер Масахару Фукуяма Рёманың тартымдылығының себебін «әркімнің өзін сол кейіпкерге ұқсатуы мүмкін» екендігімен түсіндірді, ол NHK Taiga драмасы «Рёмаден» рөлін сомдаған кезде айтқан болатын. Сакамото Рёма 2009–2011 жылдарғы «Джин» телесериалының маңызды кейіпкері, оны актер Масааки Учино бейнелеген. «Араква көпір астында» (2010) аниме сериалының он үшінші эпизодында «Соңғы самурай» деп танылатын кейіпкер Рёманы мінекейді. Ол мінекейтін кезінде «иығым ауырып жатыр!» деп айқайлайды, ал басты кейіпкер Рекрут оған «бұл әдеттегі Рёма еді!» деп жауап береді. Сакамото Рёма «Аждаһа сияқты: Ишин!» ойынының басты кейіпкері болып табылады, ол «Аждаһа сияқты» ойындарының жекеленген бөлімі. Оның сыртқы келбеті мен дауысы Кадзума Кирюға ұқсайды. Ол «Rōnin Rise» ойынында маңызды көмекші кейіпкер ретінде, ал «Inazuma Eleven Go Chrono Stones» ойынында екінші дәрежелі кейіпкер ретінде пайда болады. 2018 жылғы NHK Taiga драмасы «Сегодон» да Рёманың рөлін Шун Огури сомдады. Ол сонымен қатар Хидэаки Сорачи жасаған «Gintama» манга және аниме сериясындағы Сакамото Тацума кейіпкеріне шабыт көзі және негіз болды. Сакамото Рёма «Шура но токи» мангасындағы кейіпкер.
An April 2010 Japan Times article stated "Ryōma has inspired at least seven television drama series, six novels, seven manga and five films." Actor Masaharu Fukuyama said that Ryoma's appeal stems from being "the kind of person onto whom anyone can project themselves", when describing his role as Ryoma in the NHK Taiga drama Ryōmaden. Sakamoto Ryōma is a prominent character in the 2009–2011 TV series Jin, portrayed by actor Masaaki Uchino. In the thirteenth episode of the anime series Arakawa Under the Bridge (2010), the character known as Last Samurai performs an impression of Ryōma. During his impression he exclaims "my shoulder huuuuurts," to which the main character, Recruit, responds "that was an everyday Ryōma!" Sakamoto Ryōma appears as the main protagonist of Like a Dragon: Ishin!, a spin off of the Like a Dragon game series. He has the visual likeness and voice of Kazuma Kiryu. He appears as a major supporting character in Rise of the Rōnin and as a secondary character in Inazuma Eleven Go Chrono Stones. In the 2018 NHK Taiga drama Segodon, Ryoma is portrayed by Shun Oguri. He is also the inspiration and basis for the character of Sakamoto Tatsuma in the manga and anime series Gintama created by Hideaki Sorachi. Sakamoto Ryōma is a character in the "Shura no toki" manga.
Ойындар
Сакамото Рёма — 1994 жылғы Live A Live ойынының «Инфильтратор» тарауында ойналатын кейіпкер. Ол соғыс әміршісі Оде Иоудың саяси тұтқыны ретінде ұсталады, бірақ кейін шиноби Оборомару оны босатып, Одедің жоспарларын тоқтатуға көмектеседі. Ол сондай-ақ Fate/Grand Order мобильдік ойынында ойналатын кейіпкер болып табылады, сонымен қатар Fate/KOHA ACE мангасы және оның жаңартылған нұсқасы Fate/type Redline сияқты басқа Fate медиасында да пайда болады. Сакамото Like a Dragon: Ishin! және Rise of the Rōnin ойындарында да ойналатын кейіпкер.
Sakamoto Ryōma is a playable character in the "Infiltrator" chapter of Live A Live (1994). He is held as a political prisoner by the warlord Ode Iou, but is later freed by the shinobi Oboromaru and joins him in stopping Ode's plans. He also appears as a playable character in the mobile game Fate/Grand Order, with additional appearances in other Fate media, like the manga Fate/KOHA ACE and its revised adaptation, Fate/type Redline. Sakamoto is also a playable character in Like a Dragon: Ishin! and Rise of the Rōnin.
Жалпы сілтемелер
Бейсли, Уильям Г. (1972). Мэйдзи қайта жаңғыруы. Стэнфорд: Стэнфорд университеті баспасы. . Янсен, Мариус Б., және Гилберт Розман, редакторлар. (1986). Жапонияның өтуі: Токугавадан Мэйдзиге дейін. Принстон: Принстон университеті баспасы. . Янсен, Мариус Б. (1961). Сакамото Рёма және Мэйдзи қайта жаңғыруы. Принстон: Принстон университеті баспасы. .
Beasley, William G. (1972). The Meiji Restoration. Stanford: Stanford University Press. . Jansen, Marius B., and Gilbert Rozman, eds. (1986). Japan in Transition: From Tokugawa to Meiji. Princeton: Princeton University Press. . Jansen, Marius B. (1961). Sakamoto Ryoma and the Meiji Restoration. Princeton: Princeton University Press. .