Тимоти Декстер: Эксцентричный америкалық кәсіпкер және жазушы
Timothy Dexter
Тимоти Декстер (1747-1806): Американдық кәсіпкер, эксцентриктік жазушы, өзін "батыс әлемінің ең ұлы философы" деп санаған. Биографиясы, кітаптары туралы ақпарат.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Америкалық кәсіпкер және жазушы (1747–1806)
the American businessman
American businessman and author (1747–1806)
Тимоти Декстер (22 қаңтар 1747 – 23 қазан 1806) (өзін Лорд Тимоти Декстер деп атады) – эксцентрикалық мінез-құлқымен және жазбаларымен танымал американдық кәсіпкер. Ол неке арқылы және бірқатар едәуір сәтті инвестициялар арқылы байлыққа ие болды, ал байлығын шашыратып жұмсады. Декстер шамалы ғана білім алған және сауатты болмағанмен, өзін "Батыс әлемінің ең ұлы ойшылы" деп санады және түрлі тақырыптар бойынша өз пікірлерін білдірген, сонымен қатар ерекше орфографиялық және грамматикалық қателіктерімен әйгілі болған "Білетіндерге арналған тұздық" атты кітап жазды.
Timothy Dexter (January 22, 1747 – October 23, 1806) (self styled Lord Timothy Dexter) was an American businessman noted for his eccentric behavior and writings. He became wealthy through marriage and a series of improbably successful investments, and spent his fortune lavishly. Though barely educated or literate, Dexter considered himself "the greatest philosopher in the Western World", and authored a book, A Pickle for the Knowing Ones, which espouses his views on various topics and became notorious for its unusual misspellings and grammatical errors.
Өмірбаян
Декстер Массачусетс шығанағындағы Малден қаласында дүниеге келді. Ол бір ғасыр бұрын жаңа әлемге көшіп келген, кедей ирланд иммигранттарының отбасында өскен. Ол аз білім алды және 8 жасында мектепті тастап, шаруа жұмысына орналасты. 16 жасында тері илеушінің шәкірті болды. 1769 жылы ол Ньюберипортқа (Массачусетс штаты) көшіп өтті. Ол 32 жастағы бай жесір Элизабет Фротингхамға үйленді, сосын ол ақшасына сарай сатып алды. Содан кейін Декстер сол жерге жүн қолғаптар жіберіп, Азия саудагерлері оларды Сибирьге экспорттау үшін сатып алатын. Бір күні оған әзілдеп, Оңтүстік теңіз аралдарына қолғаптар жіберіп ақша табуға болатынын айтты. Оның кемелері Қытайға бет алған португалдық кемелерге қолғаптарды сатуға үлкерді. Жаңа Англияның жоғарғы қауымы оны көзге ілмеді. Декстер Ньюберипортта жергілікті әлеуметтік қайраткер Натаниел Трейсиден үлкен үй сатып алып, Трейсидің сәнді сарайын қайталауға тырысты.
Dexter was born in Malden in the Province of Massachusetts Bay. He was from a poor family of Irish immigrants who had moved to the new world the century before. He had little schooling and dropped out of school to work as a farm laborer at the age of 8. When he was 16, he became a tanner's apprentice. In 1769, he moved to Newburyport, Massachusetts. He married 32 year old Elizabeth Frothingham, a rich widow, and he then bought a mansion with the money. Next, Dexter sent wool mittens to the same place, where Asian merchants bought them for export to Siberia. On another occasion, practical jokers told him he could make money by shipping gloves to the South Sea Islands. His ships arrived there in time to sell the gloves to Portuguese boats on their way to China. New England high society snubbed him. Dexter bought a large house in Newburyport from Nathaniel Tracy, a local socialite, and tried to emulate Tracy's prominent mansion.
Жазу
50 жасында Декстер "Білетіндерге арналған тұздық" атты кітабын жазып, онда саясаткерлерге, дін қызметкерлеріне және әйеліне шағымданып айтты. Кітапта 8847 сөз және 33 864 әріп бар, бірақ ешқандай тыныш белгісі жоқ, сондай-ақ орфографиясы мен бас әріптері қалыпты емес. Декстер әр тараудың соңында өзінің атына, оларды хаттар сияқты қол қояды. Бір бөлімі былай басталады: Екінші басылымда Декстер кітаптағы тыныш белгілердің жетіспеуі туралы айтылған шағымдарға жауап ретінде 11 жолдан тұратын тыныш белгілермен бір қосымша бет қосты, олардың баспагерлер мен оқырмандар қажет жерлеріне қоюға болатынын, немесе оның сөзімен айтқанда, "олар қаласа, оны өздері қосып, түзетуге болады".
At age 50, Dexter authored the book A Pickle for the Knowing Ones, in which he complained about politicians, the clergy, and his wife. The book contains 8,847 words and 33,864 letters, but without any punctuation and with unorthodox spelling and capitalization. Dexter also signs his name at the end of each chapter, as though they were letters. One section begins: In the second edition, Dexter responded to complaints about the book's lack of punctuation by adding an extra page of 11 lines of punctuation marks with the instruction that printers and readers could insert them wherever needed—or, in his words, "thay may peper and solt it as they plese".
Мұра
Кейбір Декстердің замандастары оны өте зиясыз деп есептеді; оның некрологы "оның зиялық қабілеттері ең жоғары деңгейде болмаған" деп бағалады. Декстер өзінің тарихи беделін арттыру үшін балық саудагері және әуесқой ақын Джонатан Пламмердің көмегіне жүгінді, ол өзінің демеушісін өлеңмен мақтады: Оның қайтысынан кейін Декстердің Ньюберипорттағы үйінің жиһазы, алтын шарлары және бақтың көптеген мүсіндері 1807 жылдың 12 мамырында аукционға шығарылды. 1815 жылғы қыркүйек айындағы үлкен дауыл қалған мүсіндердің көп бөлігін құлатты, ал аман қалғандары тағы бір аукционда сатылды; кейбіреулері отын ретінде жағылды. Нәтижесінде, бастапқы 40 мүсіннің небары алтысы ғана қазірге дейін сақталды, олар Ұлы депрессия кезінде Жұмыс жолдары басқармасы жүргізген зерттеулер нәтижесінде қайта табылды; ең танымал мүсіні – Уильям Питтің мүсіні, ол Смитсониан институтымен қалпына келтіріліп, қазіргі уақытта жергілікті Олд Ньюбери мұражайына уақытша берілген. 2013 жылы үйдің кіреберісін әшекейлеген "Тыныштық" және "Молшықтық" атты екі мүсін Амесбери аукцион үйінде сатылымға қойылды, бірақ сатушы күткен 40 000 долларлық резервтік бағаға жетпеді. Тимоти Декстер үйі Декстердің әйелі Элизабет 1809 жылы қайтыс болғаннан кейін қысқа мерзімге қонақ үйге айналдырылды, содан кейін бірнеше жеке меншік иелері болды. Жаңарту жұмыстары аяқталуға жақын болғанда, 1988 жылдың 15 тамызында болған газ баллонының жарылуы салдарынан ғимарат өртеніп кетті, бірақ Жаңа Англияның ескіліктерін сақтау қоғамы сақтап қалған бастапқы жобалар үйді бұрынғы қалпына келтіруге мүмкіндік берді. Тимоти Декстер үйі бүгінгі күнге дейін Квилл отбасының жеке резиденциясы болып табылады. Декстердің қайтысынан кейін, Тимоти Декстер үйі орналасқан Хай-стрит бұрышымен қиылысатын көше оның құрметіне "Декстер Лн" деп аталды. Көшеде салынған алғашқы үй 1967 жылы салынған. "Декстер Лн" жобасы, 16 пәйіктік қолжетімді тұрғын үйлерден тұратын кешен, қазіргі уақытта 14 Декстер Лн мекенжайында салынуы жоспарлануда.
Some of Dexter's social contemporaries considered him very unintelligent; his obituary considered "his intellectual endowments not being of the most exalted stamp". Dexter attempted to burnish his own legacy by enlisting the efforts of Jonathan Plummer, a fish merchant and amateur poet, who extolled his patron in verse: After his death, Dexter's Newburyport house had its household furniture, gilt balls and many of the garden statuary auctioned off on 12 May 1807. The Great September Gale of 1815 toppled most of the remaining statues, and the survivors were sold at another auction; some ended up being burned for firewood. Ultimately, fewer than six of the original 40 statues survived to the present day, being rediscovered during the Great Depression as a result of a Works Progress Administration survey; the most prominent one being that of William Pitt, restored by the Smithsonian Institution and currently on loan to the local Museum of Old Newbury. In 2013, a pair of carved figurines that once adorned the house's entrance, titled "Peace" and "Plenty", were put on auction by an Amesbury auction house, but failed to meet the $40,000 reserve price expected by the seller. The Timothy Dexter House was briefly converted into an inn shortly after Dexter's widow Elizabeth died in 1809, followed by a succession of private owners. As restoration works came close to completion, a blowtorch accident on 15 August 1988 caused a fire that gutted the building, but original blueprints preserved by the Society for the Preservation of New England Antiquities allowed the house to be rebuilt exactly as it was. The Timothy Dexter House remains the Quill family's private residence to this day. After Dexter's death, a street that intersects the High St corner where the Timothy Dexter House is located was named "Dexter Ln" in his honor. The first house built on the street was constructed in 1967. The Dexter Lane Project, a 16 unit affordable housing development, is currently planned to be built at 14 Dexter Ln.