Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Неміс музыканты және дирижері (1926–1981)
German musician and conductor (1926–1981)
Карл Рихтер (15 қазан 1926 – 15 ақпан 1981) – неміс дирижері, хормейстері, органшы және клавесинші.
Karl Richter (15 October 1926 – 15 February 1981) was a German conductor, choirmaster, organist, and harpsichordist.
Ерте өмір және білім
Карл Рихтер Плауэн қаласында протестант пасторы Кристиан Йоханнес Рихтер мен Клара Хедвиг Рихтердің отбасында дүниеге келді. Ол алдымен Дрезденде оқыды, онда Дрезден Кройцхорының мүшесі болды, кейін Лейпцигте білімін аяқтады, 1949 жылы диплом алды. Ол Гюнтер Раминмен (Бахты зерттеуші, органшы Гельмут Вальханың бұрынғы ұстазы), Карл Штраубемен және Рудольф Мауэрсбергермен оқыды. 1977 жылы Рихтер жетекшілік еткен Мюнхен Бах оркестрінің Бахтың F мажордағы Бранденбург концертінің 2-ші бөлімінің жазбасы NASA-ның «Вояджер» ғарыш кемесімен ғарышқа жіберілген алтын жалатылған мыс пластинкасына енгізілу үшін таңдалды. Пластинкада Жердегі тіршілік пен мәдениеттің әртүрлілігін көрсететін дыбыстар мен суреттер болды. Рихтер кең ауқымды музыканы орындады және дирижерлік етті (Гайнрих Шюцтан Макс Регерге дейінгі қасиетті шығармалар, сондай-ақ классикалық және романтикалық кезеңдердің симфониялық және концерттік репертуары – тіпті Брукнер симфонияларын да қоса алғанда), бірақ ол Иоганн Себастьян Бах пен Георг Фридрих Гендельдің туындыларын интерпретациялауымен ең көп есте қалады. Рихтердің орындаулары жан тебіренісін, күшті эмоцияларын және мерекелік көңіл-күйін білдіретін. Ол Бахты орындауда бұрынғы романтикалық дәуірге тән тембрдің өзгеруінен аулақ болды және ағаштан жасалған үрмелі аспаптар мен жалпы үйлесімге көп көңіл бөлді. Оның 1958 жылдан 1970 жылға дейінгі жазбалары «дисциплинасымен, ырғақтық ширықтығымен және көркемдік күшімен» ерекшеленеді. Рихтер барокко музыкасын негізінен спонтанды және субъективті деп қарастырды, бір сұхбатында Бахтың Матайдың құмарлықтарын орындауы әр жылы әртүрлі естілетінін айтты. Ол бұл пікірге оңтайлы қарады, «Егер сіз ойнауға міндетті болсаңыз және бұл туынды туралы ешқандай ойыңыз қалмаса, оны жаман орындайсыз» деді. Бұл Рихтердің күшті жағы болды, өйткені ол дирижерлік еткен әр концерті бірегей, қайталанбас оқиға болатын, тіпті екі орындау сәл өзгеше болса да, оның ойнаған сәтінде екеуі де тамаша естілді. Онымен бірге ойнаған музыканттар осыны мойындады және Рихтермен барокко музыкасын орындау – пинг-понг ойнауға ұқсайды деді, себебі шығарманың бағытын осы алмасу анықтайды. Рихтер дирижер ретінде ғана емес, виртуоз клавесинист және органшы ретінде де танымал. Ол кем дегенде екі рет Америкаға концерттік тур жасады, екіншісі 1958 жылдың соңында өтті. Бахтың орган туындыларын орындауындағы әсерлі тіркесімдері мен оңтайлы темпі көптеген адамдар үшін өлшеуіш болып саналады.
Karl Richter was born in Plauen to Christian Johannes Richter, a Protestant pastor, and Clara Hedwig Richter. He studied first in Dresden, where he was a member of the Dresdner Kreuzchor and later in Leipzig, where he received his degree in 1949. He studied with Günther Ramin (former teacher of another prominent Bach specialist, organist Helmut Walcha), Karl Straube and Rudolf Mauersberger. In 1977, a recording of the First Movement from Bach's Brandenburg Concerto No. 2 in F by the Munich Bach Orchestra under Richter was selected by NASA to be included on the Voyager Golden Record, a gold plated copper record that was sent into space on the Voyager space craft. The record contained sounds and images which had been selected as examples of the diversity of life and culture on Earth. Richter played and conducted a wide range of music (sacred works from Heinrich Schütz to Max Reger, as well as the symphonic and concerto repertoire of the Classical and Romantic periods – even including Bruckner symphonies), but is best remembered for his interpretations of Johann Sebastian Bach and George Frideric Handel. Richter's performances were known for their soul searching, intense and festive manner. He avoided the fluctuations in tempo that were previously characteristic of the prevailing Romantic manner of interpreting Bach, and devoted much attention to the woodwinds and to balance in general. His recordings from 1958 to 1970 are notable for "discipline, rhythmic tautness and expressive intensity". Richter viewed Baroque music as fundamentally impromptu and subjective in nature, explaining in an interview that he had been told his performance of Bach's St. Matthew Passion sounded different from the one he had performed last year. He viewed this observation in a positive light, stating, "It's bad if you play a work with disdainful routine because you have to, and if you no longer have any thoughts or ideas about it." This was one of Richter's strengths, because each concert he conducted was a unique, irreplaceable event, and even though two performances could sound slightly different, both seemed just right in the moment he was playing them. Musicians who played with him acknowledged this and analogized that performing Baroque music with Richter was like playing ping pong because the back and forth is what directed the piece. As well as a conductor, Richter is also renowned as a virtuoso harpsichordist and organist. He undertook at least two American concert tours, the second in late 1958. His performances of Bach's organ works are known for their imposing registrations and favorable pace and are regarded by many as definitive.
Кейінгі жылдар және өлім
1971 жылы Рихтер жүрек талмасына шалдықты, содан кейін көру қабілеті нашарлай бастады. Сондықтан ол көзінен айырылып қалмас бұрын, мүмкіндігінше көп шығармаларды жаттап алуға тырысты. Көп ұзамай ол көзіне операция жасатты, бастапқыда оған күмәнмен қарағанмен, операция сәтті аяқталды. 1981 жылы Мюнхендегі қонақ үйде жүрек талмасынан көз жұмды және сегіз күннен кейін Цюрихтегі Энзенбюль зиратына жерленді. Оның әйелі Глэдис 1931 жылы дүниеге келген, 2019 жылы қайтыс болды және оның қабіріне қойылды.
In 1971, Richter suffered a heart attack and thereafter suffered increasing problems with his vision. Consequently, he began to memorize as many works as he could before he might lose his sight. Eventually he had eye surgery, of which he was initially skeptical but which was effective. In a hotel in Munich in 1981 he suffered a fatal heart attack, and was buried in the Enzenbühl cemetery in Zürich eight days later. His widow Gladys, who was born in 1931, died in 2019 and was buried in his grave.
Таңдалған шығармалар
Негізінен неміс барокко кезеңіне, әсіресе Иоганн Себастьян Бахтың шығармаларына назар бөлгенмен, Рихтер көптеген музыканы жазды. Оның дискографиясына Скарлатти, Гендель, Телеман, К.Ф.Э. Бах және Иоганн Христиан Бах (Иоганн Себастьянның ұлдары), Гайдн, Глюк, Моцарт және Мендельсон, сондай-ақ Бетховеннің до мажордағы мессасы кіреді. Ол Бахпен байланысты Лист пен Регердің орган шығармаларын, және Брамстың органға арналған хорал прелюдияларын да жазды.
Although focusing mainly on the German Baroque period – and particularly on Johann Sebastian Bach's works, Richter recorded a wide amount of music. His discography includes works by Scarlatti, Handel, Telemann, C. P. E. Bach and Joh. Chr. Bach (Johann Sebastian's sons), Haydn, Gluck, Mozart and Mendelssohn, and Beethoven's Mass in C major. He also recorded organ works by Liszt and Reger related to Bach, and Brahms' chorale preludes for organ.
Г. Ф. Гендельдің шығармалары
1952 жылы ол Гендельдің "Concerti grossi", op. 6 шығармасын Фриц Леманн басқарған Бамбергер симфониктерімен бірге Archiv Produktion үшін жазды:
In 1952, he recorded Handel's Concerti grossi, op. 6 with the Bamberger Symphoniker directed by Fritz Lehmann, for Archiv Produktion:
Георг Фридрих Хендель: Concerti Grossi, op. 6 № 1 G дур, № 2 F дур, № 3 e минор, № 4 a минор. 2 LP жинағы. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Каталог № APM 14 291. Солистер: Отто Бюхнер / 1-ші скрипка; Франц Бергер / 2-ші скрипка; Ханс Мелцер / виолончель; Карл Рихтер / клавесин; режиссер: Фриц Леманн. Георг Фридрих Хендель: Concerti Grossi, op. 6 № 5 D дур, № 6 g минор. LP. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Каталог № APM 14 013. Солистер: Отто Бюхнер / 1-ші скрипка; Франц Бергер / 2-ші скрипка; Ханс Мелцер / виолончель; Карл Рихтер / клавесин; режиссер: Фриц Леманн. Георг Фридрих Хендель: Concerti Grossi, op. 6 № 7 B дур, № 8 c минор. LP жинағы. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Каталог № APM 14 014. Солистер: Отто Бюхнер / 1-ші скрипка; Франц Бергер / 2-ші скрипка; Ханс Мелцер / виолончель; Карл Рихтер / клавесин; режиссер: Фриц Леманн. Георг Фридрих Хендель: Concerti Grossi, op. 6 № 9 F дур, № 10 d минор. LP жинағы. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Каталог № APM 14 015. Солистер: Отто Бюхнер / 1-ші скрипка; Франц Бергер / 2-ші скрипка; Ханс Мелцер / виолончель; Карл Рихтер / клавесин; режиссер: Фриц Леманн. Георг Фридрих Хендель: Concerti Grossi, op. 6 № 11 A дур, № 12 H дур. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Каталог № APM 14 016. Солистер: Отто Бюхнер / 1-ші скрипка; Франц Бергер / 2-ші скрипка; Ханс Мелцер / виолончель; Карл Рихтер / клавесин; режиссер: Фриц Леманн. Гендельдің шығармаларына қатысты, 1959 жылы ол Карл Рихтер камералық оркестрімен Decca Records үшін орган концерттерін жазды. Рихтер оркестрді клавиатурадан басқарып, бір мезгілде орган да орындады, осылайша "Музыкалық сыйлық" жазбасында да жасады (жоғарыда қараңыз). Гендель: Органдық концерттер, 1-том, № 1, 2, 3, 4. Карл Рихтер камералық оркестрімен бірге. LP. Decca Records, 1959, Каталог № SXL 2115. Гендель: Органдық концерттер, 2-том, № 5, 6, 7, 8. Карл Рихтер камералық оркестрімен бірге. LP. Decca Records, 1959, Каталог № SXL 2187. Гендель: Органдық концерттер, 3-том, № 9, 10, 11, 12. Карл Рихтер камералық оркестрімен бірге. LP. Decca Records, 1959, Каталог № SXL 2201.
Georg Friedrich Händel: Concerti Grossi, op. 6 nr. 1 G dur, nr. 2 F dur, nr. 3 e moll, nr. 4 a moll. 2 LP set. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Catalog No. APM 14 291. Soloists: Otto Büchner / 1st violin; Franz Berger / 2nd violin; Hans Melzer / cello; Karl Richter / harpsichord; director: Fritz Lehmann. Georg Friedrich Händel: Concerti Grossi, op. 6 nr. 5 D dur, nr. 6 g moll. LP. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Catalog No. APM 14 013. Soloists: Otto Büchner / 1st violin; Franz Berger / 2nd violin; Hans Melzer / cello; Karl Richter / harpsichord; director: Fritz Lehmann. Georg Friedrich Händel: Concerti Grossi, op. 6 nr. 7 B dur, nr. 8 c moll. LP set. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Catalog No. APM 14 014. Soloists: Otto Büchner / 1st violin; Franz Berger / 2nd violin; Hans Melzer / cello; Karl Richter / harpsichord; director: Fritz Lehmann. Georg Friedrich Händel: Concerti Grossi, op. 6 nr. 9 F dur, nr. 10 d moll. LP set. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Catalog No. APM 14 015. Soloists: Otto Büchner / 1st violin; Franz Berger / 2nd violin; Hans Melzer / cello; Karl Richter / harpsichord; director: Fritz Lehmann. Georg Friedrich Händel: Concerti Grossi, op. 6 nr. 11 A dur, nr. 12 H dur. Archiv Produktion (X. Forschungsbereich: Werke von Georg Friedrich Händel, Serie A: Orchesterkonzerte), 1952, Catalog No. APM 14 016. Soloists: Otto Büchner / 1st violin; Franz Berger / 2nd violin; Hans Melzer / cello; Karl Richter / harpsichord; director: Fritz Lehmann. Also regarding Handel's works, in 1959 he recorded the organ concertos for Decca Records, with the Karl Richter Chamber Orchestra. Richter lead the orchestra from the keyboard while playing the organ, which he also did in his Musical Offering recording (see above). Handel: Organ Concertos, Vol. 1, nos. 1 2 3 4. Karl Richter with the Karl Richter Chamber Orchestra. LP. Decca Records, 1959, Catalog No. SXL 2115. Handel: Organ Concertos, Vol. 2, nos. 5 6 7 8. Karl Richter with the Karl Richter Chamber Orchestra. LP. Decca Records, 1959, Catalog No. SXL 2187. Handel: Organ Concertos, Vol. 3, nos. 9 10 11 12. Karl Richter with the Karl Richter Chamber Orchestra. LP. Decca Records, 1959, Catalog No. SXL 2201.