Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Қытай энциклопедиясы
Chinese encyclopedia
Юнле энциклопедиясы (/lang//j//Q//ng//l//@/) немесе Юнле Дадиан – Мин әулетінің Юнле императоры (1402–1424) бұйрығымен 1403 жылы басталып, 1408 жылы аяқталған қытай лейшу энциклопедиясы. Ол 11 095 томдық 22 937 қолжазбадан тұрды.
The Yongle Encyclopedia (/lang//j//Q//ng//l//@/) or Yongle Dadian Chinese leishu encyclopedia commissioned by the Yongle Emperor (1402–1424) of the Ming dynasty in 1403 and completed by 1408. It comprised 22,937 manuscript rolls in 11,095 volumes.
Өмірбаян
Еңбегі әскери жетістіктерімен танымал болғанымен, Юнле императоры (1402–1424) оқуды жақсы көретін зиялы адам болған. Оның зерттеуге деген сүйіспеншілігі сирек кездесетін кітаптарды сақтау және зерттеуді жеңілдету үшін әдеби шығармаларды анықтамалық энциклопедияға жіктеу идеясын дамытуға әкелді. Бұл істің маңызды құралы император Юнледің Ханлин академиясының функциясын өзгертуі болды. Энциклопедия 1408 жылы немесе тараулар түрінде, 11,095 томдық, шамамен , және 370 миллион қытай таңбасын қолдану арқылы аяқталды, бұл шамамен төрттен бір миллиард ағылшын сөзіне тең (Британника энциклопедиясынан алты есе көп). Ол үлкен көлемде, арнайы қағазды қолданды және «артқы жағы оралған» (包背裝, бао бей цзюан) стилімен байланды. Кітаптардағы атаулар мен авторлардың аты-жөні императорға ғана арналған қызыл сиямен жазылған, бұл томдардың патшалық өндіріс екенін растауға көмектесті. «Юнле Дадиан» өртеніп кеткен болуы мүмкін. Алғашқы нұсқасы Цзяцзин императорымен бірге жерленген. Цзяцзин императорының жерленген уақыты қолжазба көшірмесін аяқтау уақытына өте жақын болды. Цзяцзин императоры 1566 жылдың желтоқсанында қайтыс болды, бірақ үш айдан кейін, 1567 жылдың наурызында жерленді. «Юнле энциклопедиясының» 10,270 және 10,271 бөлімдері Сан-Маринодағы Хантингтон кітапханасында (Калифорния штаты) сақталады. 51 том Ұлыбританиядағы Британ кітапханасында, Оксфордтағы Бодлеан кітапханасында, Лондон университетінің Шығыс және Африка зерттеулері мектебінде және Кембридж университетінің кітапханасында сақталады; Америка Құрама Штаттарының Конгресс кітапханасында 41 том бар; Корнелл университетінің кітапханасында 6 том бар; 5 том Германияның әртүрлі кітапханаларында сақталады. Екі том 2020 жылдың 7 шілдесінде Париж аукционында 8 миллион евродан астамға (9 миллион АҚШ долларына) сатылды.
Although known for his military achievements, the Yongle Emperor (1402–1424) was an intellectual who enjoyed reading. His love for research led him to develop the idea of categorizing literary works into a reference encyclopedia to preserve rare books and simplify research. Instrumental to this undertaking was Emperor Yongle's own changes to the function of the Hanlin Academy. The encyclopedia was completed in 1408 or chapters, in 11,095 volumes, occupying roughly , and using 370 million Chinese characters — the equivalent of about a quarter of a billion English words (around six times as many as the Encyclopædia Britannica). It was larger in size, used special paper, and was bound in a "wrapped back" (包背裝, bao bei zhuang) style. The use of red ink for titles and authors, an ink exclusively reserved for the emperor, helped to confirm that the volumes were of royal production. The Yongle Dadian may have been destroyed in the fire. The original was buried with the Jiajing Emperor. The time when the Jiajing Emperor was buried was very close to the time of completion of the manuscript copy. Jiajing Emperor died in December 1566, but was buried three months later, in March 1567. Sections 10,270 and 10,271 of the Yongle Encyclopedia reside at the Huntington Library in San Marino, California. 51 volumes are in the United Kingdom held at the British Library, the Bodleian Library in Oxford, the School of Oriental and African Studies of the University of London, and Cambridge University Library; the Library of Congress of the United States holds 41 volumes; Cornell University Library has 6 volumes; 5 volumes are held in various libraries across Germany. Two volumes were sold at a Paris auction on July 7, 2020, for more than €8 million (US$9 million).