Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Тұяқты сүтқоректілер түрі
Species of hooved mammal
Еуропалық көгершін (Dama dama), сондай-ақ жалпы көгершін немесе жай ғана көгершін деп аталатын бұл, Cervidae тұқымдасына жататын кеуделі сүтқоректілердің бір түрі. Ол тарихи тұрғыдан Түркияға және, мүмкін, Италия түбегіне, Балқан түбегіне және Анатолияға жақын Родос аралына тән. Көне заманнан бері Еуропаның кең аумағында таралған, сондай-ақ әлемнің басқа да аймақтарына әкелінген. Бұл – парсы көгершінімен (Dama mesapotamica) қатар, қазіргі кезде тірі қалып сақталған көгершіннің (Dama) екі түрінің бірі.
The European fallow deer (Dama dama), also known as the common fallow deer or simply fallow deer, is a species of ruminant mammal belonging to the family Cervidae. It is historically native to Turkey and possibly the Italian Peninsula, Balkan Peninsula, and the island of Rhodes near Anatolia. Prehistorically native to and introduced into a larger portion of Europe, it has also been introduced to other regions in the world. It is one of two living species of fallow deer (Dama) alongside the Persian fallow deer (Dama mesapotamica).
Таксономия
Кейбір таксономистер сирек кездесетін парсы көгершінін (D. d. mesopotamica) кіші түр ретінде қарастырады, екі түр де көгершін ретінде біріктіріледі, ал басқалары оны жеке түр деп санайды (D. mesopotamica). Бала көгершіндер көктемде туып, шамамен салмақтай болады. Олардың өмір сәуірі 12–16 жылға жетеді. Түрдің түсі әртүрлі болады, оның негізгі төрт түрі бар: қалыпты, менилді, меланистік және лейцистік – бұл альбинизм емес, нағыз түс айырмашылығы. Ақ түсі ең ашық, дерлік ақ; қалыпты және менилді түстері қараңғырақ, ал меланистік түсі өте қара, кейде тіпті қара болады (және оны сика бұғысымен шатастыру оңай). Қалыпты: Каштаны түсті, ақ дақтармен, жазда оның түсі айқын байқалады, ал қыста қараңғы, дақсыз болады. Құйрығының айналасындағы ақ бөлігі қара жиекпен шеңберленген. Құйрығы ақ, қара жолақты. Менилді: Жаздағы дақтары қалыпты көгершінден анық көрінеді, ал артқы бөлігінде немесе құйрығында қара түс байқалмайды. Қыста қоңыр түсті жамылғысында дақтар әлі де анық көрінеді. Меланистік (қара): Жыл бойы қара түсті, сұр қоңырға дейін өзгереді. Ақ құйрық немесе дақтар жоқ. Лейцистік (ақ, бірақ альбино емес): Бала көгершіндер қаймақ түсті болады, ересектер, әсіресе қыста, толық ақ түске айналады. Көздері мен мұрны қара болады. Жамылғысында дақтар жоқ. Көптеген үйірлер қалыпты түсті көгершіндерден тұрады, бірақ менилді түсті жануарлар да сирек емес. Меланистік түсті көгершіндер әдетте сирек кездеседі, ал ақ түсті көгершіндер одан да сирек, бірақ Жаңа Зеландиядағы жабайы үйірлерде меланистік түсті көгершіндердің үлесі жоғары болады. Тек бұқалардың мүйіздері болады, олар үш жастан бастап кең және қапақ тәрізді (палматы) пішіндес. Алғашқы екі жылда мүйіз бір ғана ұштықтан тұрады. Олар шөппен қоректенеді, олардың сүйікті ортасы – аралас орман және ашық дала. Бұғы шағылысу кезінде бұқалар таралып кетеді, ал аналықтар олардың арасында қозғалады; сол кезде көгершіндер жылдың қалған уақытына қарағанда аз топтасады, себебі олар 150-ге дейін топтасып жүруге тырысады. Қауіп болғанда епті және жылдам, көгершіндер қысқа қашықтықта сағатына астам жылдамдықпен жүгіре алады. Басқа бұғыларға қарағанда бұлшық еттері нашар болғандықтан, олар соншалықты жылдам емес. Көгершіндер сондай-ақ биіктікке және ұзындығына дейін секіре алады.
Some taxonomists include the rarer Persian fallow deer as a subspecies (D. d. mesopotamica), with both species being grouped together as the fallow deer, while others treat it as a different species (D. mesopotamica). Fawns are born in spring around and weigh around Their lifespan is around 12–16 years. Much variation occurs in the coat colour of the species, with four main variants: common, menil, melanistic, and leucistic – a genuine colour variety, not albinistic. White is the lightest coloured, almost white; common and menil are darker, and melanistic is very dark, sometimes even black (and is easily confused with the sika deer). Common: Chestnut coat with white mottles, it is most pronounced in summer with a much darker, unspotted coat in the winter. The light coloured area around the tail is edged with black. The tail is light with a black stripe. Menil: Spots are more distinct than common in summer and no black is seen around the rump patch or on the tail. In winter, spots are still clear on a darker brown coat. Melanistic (black): All year the coat is black, shading to greyish brown. No light coloured tail patch or spots are seen. Leucistic (white, but not albino): Fawns are cream coloured; adults become pure white, especially in winter. Dark eyes and nose are seen. The coat has no spots. Most herds consist of the common coat variation, yet animals of the menil coat variation are not rare. The melanistic coat variation is generally rarer, and the white coat variation is very much rarer still, although wild New Zealand herds often have a high melanistic percentage. Only bucks have antlers, which are broad and shovel shaped (palmate) from three years. In the first two years the antler is a single spike. They are grazing animals; their preferred habitat is mixed woodland and open grassland. During the rut, bucks spread out and females move between them; at that time of year fallow deer are relatively ungrouped compared with the rest of the year, when they try to stay together in groups of up to 150. Agile and fast in case of danger, fallow deer can run at a maximum speed of over short distances. Being naturally less muscular than other cervids such as the roe deer, they are not as fast. Fallow deer can also jump up to high and up to in length.
Тарих
Еуропалық көгершін соңғы мұз аралық кезеңде Еуропаның көп бөлігінде табиғи түрде қоныстанған. Плейстоценнің соңында (соңғы мұз дәуірінде) таралуы Таяу Шығысқа және Жерорта теңізі бассейнінің кейбір аймақтарындағы паналық жерлермен – Сицилия, Анатолия және Балқан жартылы аралымен шектелді. Дегенмен, осы белгілі паналық жерлердегі түрдің тарихи кезде болуының қазбалық дәлелдері өте аз, бұл түрдің нақты ареалы туралы әлі де дау тудыруда. Адамдар соңғы екі мыңжылдықта бұл бұғының таралуын кеңейте бастады, оны Еуропаның барлық аймақтарына және одан тысқары жерлерге әкеліп қоныстандырды. Бірақ, бұл түр оңтүстік Левант аймағындағы эпипалеолиттік Натуф мәдениеті кезеңінде (б.з.д. 13000–7500 жылдары) жойылып кеткен сияқты, ал газельдер мен еліктер, әсіресе, көбейді. Бұл, мүмкін, климаттың өзгеруінен (құрғақшылықтың күшеюі және орманды жерлердің азаюы), сондай-ақ жерді пайдаланудың өзгеруі мен аң аурудың күшеюі салдарынан болған. Сонымен қатар, бұл таксон солтүстікте Галилея аймағында және Батыс жағалаудың солтүстігінде сақталды. 2024 жылғы зерттеулерге сәйкес, Түркиядағы көгершін популяциясы Еуропадағы және әлемдегі көптеген көгершін популяцияларының тегі болып табылады. Көгершіннің Түркиядан таралуы Рим дәуіріндегі сауда жолдары арқылы жеңілдетілді. Тағы бір паналық жер Балқанда табылған, бірақ оның қалған ұрпақтарының саны айтарлықтай аз.
The European fallow deer was native to most of Europe during the last interglacial. Towards the end of the Pleistocene (during the last Ice Age) the distribution was restricted to the Middle East and refugia in parts of the Mediterranean Basin: Sicily, Anatolia and the Balkans. However, the fossil evidence of the species' prehistoric presence in these apparent refugia is extremely fragmentary, contributing to the ongoing confusion about the species' true range. Humans began to expand the distribution of this deer in the last two millennia by introducing it throughout Europe and further afield. but the species appears to have disappeared from the southern Levant in the following Epipalaeolithic Natufian culture, 13,000–7,500 BC, although gazelle and especially roe deer proliferated, perhaps because of climate change (increased aridity and the decrease of wooded areas), in combination with changing land use patterns and hunting pressure. At the same time the taxon persisted in the north in the Galilee region and the north of the West Bank. A 2024 study suggests that the Turkish populations of fallow deer are ancestral to most fallow deer found throughout Europe as well as introduced populations worldwide. The translocations of fallow deer out of Turkey were facilitated by Roman era trade networks. The only other refugium found was one in the Balkans, whose surviving descendants are significantly fewer in number.
Оңтүстік Балқан
Грекияның құрлықтағы бөлігінде және Корфу, Китира және Тасос сияқты теңіз деңгейінің төмендеуі немесе құрлыққа жақындығы салдарынан құрлықпен байланысы бар болған кейбір грек аралдарында соңғы мұз дәуірінде көгершіндер кездесетін. Бұл түрдің Грекияда дерлік жойылып кеткеніне, ал неолит дәуірінде қайта оралғанына қатысты сенім қалыптасты. Неолит және қола дәуірінде түрлер Корфу және Тасос аралдарында сақталды, Евбеяда пайда болды және адамның күшімен Крит, Циклад аралдарының бір бөлігі, Родос, Хиос, Лесбос, Самос және Спорада аралдарына таратыла бастады. Ерте тарихи кезеңге жататын қалдықтар Шығыс Грецияда, сондай-ақ Тасос, Хиос, Родос және Крит аралдарында табылды. Грекия құрлығында жабайы көгершіндер Халькидикидің солтүстік-шығысында 16 ғасырға дейін, Олимп тауының, Вермио тауларының, Аракинтос, Евритания және Беотия ормандарында 19 ғасырға дейін, ал Теспротияда 1910 жылдарға дейін тірі қалды. Соңғы көгершіндер Акарнанияда 1930 жылдары ауланды. Болгарияда 9 немесе 10 ғасырдан кейін көгершіндердің саны азайып, жоғалып кеткені есептеледі, ал түрлер соңғы уақыттарда қайта енгізілді. Түрлер Еуропалық Түркияда 19 ғасырға дейін сақталды. 1977 жылы Фракияда еркек көгершін ұсталып, Дюзлерчамиға көшірілді, бұл сол кезде шағын популяцияның бар екенін көрсетеді. Ал Албанияда (мүмкін, Бутринтте) 19 ғасырдың бірінші жартысында көгершіндер көптеп кездесетін болған. 2024 жылғы генетикалық зерттеу Балқанның Анатолиямен қатар мұздық кезеңдерде көгершіндердің екі панасының бірі болғанын көрсетті. Бұл популяцияның өкілдері темір дәуірі мен Рим империясы кезінде Еуропаға таратылды, бірақ Оңтүстік Еуропаның кейбір аймақтарын қоспағанда, түрік тектес көгершіндер (оның ішінде олардың туған жері – Балқанда) оларды ығыстырды. Балқан көгершіндері қазіргі Иберия, Италия және Родос көгершіндерінің ата-тегін құрайды деп саналады, ал Родос популяциясы неолит кезеңіндегі көші-қонға дейін жетеді. Родос қаласының портына кіреберісінде бұрын Родос Колосы тұрған жерде қазір көгершіннің еркегі мен анасының мүсіндері орналасқан. 2024 жылғы зерттеу олардың Балқан көгершіндерінің алғашқы тармағы екенін, өте ерте көші-қоннан пайда болғанын көрсетеді.
On mainland Greece and some Greek islands, such as Corfu, Kythira, and Thasos, that were connected to mainland due to lower sea level or proximity to land, fallow deer were present during the last ice age. A belief arose that the species was almost extinct in Greece, returning during the Neolithic. During the Neolithic period and the Bronze Age, the species survived on the islands of Corfu and Thasos, appeared on Euboea, and began to be introduced by man to other islands, including Crete, some of the Cyclades, Rhodes, Chios, Lesbos, Samos and Sporades. Early historic period remains have been found in eastern Greece and on the islands of Thasos, Chios, Rhodes and Crete. On the Greek mainland, wild fallow deer survived until the 16th century in northeastern Chalkidiki, until the 19th century in the forests of Mount Olympus, Vermio Mountains, Arakynthos, Evrytania and Boeotia and until the 1910s in Thesprotia. The last individuals were hunted in Acarnania during the 1930s. In Bulgaria, the autochthonous population of fallow deer is believed to have declined and disappeared after the 9th or 10th centuries, and the species was reintroduced there much more recently. The species remained in European Turkey into the 19th century. A male fallow deer was captured in Thrace in 1977 and translocated to Düzlerçamı, suggesting that a small population existed there at that time. In Albania (possibly in Butrint), the fallow deer seemed to be plentiful during the first half of 19th century. A 2024 genetic study suggests that the Balkans served as one of two refugia for fallow deer during the glacial periods, alongside Anatolia. Members of this population were also translocated around Europe during the Iron Age and Roman Empire, but have largely been replaced by Turkish origin fallow deer (including in their native Balkans) aside from parts of southern Europe. The Balkan fallow deer are thought to represent the ancestors of modern Iberian, Italian, and Rhodes fallow deer, with the Rhodes population dating back to Neolithic translocations. At the entrance to the harbour of Rhodes city, statues of a fallow deer buck and doe now grace the location where the Colossus of Rhodes once stood. A 2024 study suggests them to be a basal lineage of the Balkan fallow deer, originating from a very early translocation.
Австралия
Еуропалық көгершіндер 1830 жылы Тасманияға, ал 1880 жылдары Австралия құрлығына әкелінді. Бүгін бұл бұғыларды Батыс Австралия мен Солтүстік Территорияны қоспағанда, Австралияның барлық штаттарында кездестіруге болады. Еуропалық көгершін – Австралияға әкелінген көгершін түрлерінің арасында ең көп тараған және саны көп түрі. Бірнеше жыл бойы Жаңа Оңтүстік Уэльс (ЖОУ) штатында бұғылардың санын тиімді бақылауға мүмкіндік болмады, себебі олар "аңшылық жануарлары" ретінде, сондай-ақ жабайы зиянкестер ретінде қарастырылды. Бұл олардың санының күрт өсуіне, ареалдың кеңеюіне, ауыл шаруашылығы өндірісіне зиян келтіруіне, қоршаған ортаға нұқсан тигізуіне және бұғылардың қатысуымен болатын көлік оқиғаларының көбеюіне әкелді. Бұл саясат қазір тек жеке меншіктегі жерлерде өзгертілді, онда бұғылар қайтадан жабайы зиянкестер ретінде қарастырылады; мемлекеттік жерлерде олар әлі де аңшылық жануарлары болып саналады. ЖОУ үкіметі қазір халықтан жабайы бұғыларды тасымалдамау және босату арқылы көмектесуді сұрап отыр, бұл жақыңғы жылдары ЖОУ штатында бұғылардың ареалының кеңеюіне қасақана босату себеп болғанын көрсетеді.
European fallow deer were introduced to Tasmania in 1830 and to mainland Australia in the 1880s. The deer can now be found in all Australian jurisdictions, except Western Australia and the Northern Territory. The European fallow deer is the most widespread and numerous of introduced deer species in Australia. Proper control of deer populations in New South Wales (NSW) was precluded for some years by the classification of these deer as "game animals", as well as being a feral pest species. This led to an explosion in numbers, a vast increase in range in that state, impacts on agricultural production, increased environmental damage, and a dramatic increase in vehicle accidents involving deer. This policy has since been reversed on privately held land only, and on such land the deer is once again only classified as a feral pest species; they remain game animals on public land. The NSW government now asks the public to assist by not transporting or releasing feral deer onto any land, implying that intentional release of deer has been a factor in the vast increase in range in NSW in recent years.
Аргентина
Еуропалық көгершінді Ньюкен провинциясындағы Виктория аралына миллиардер Аарон Анхорена әкелді, ол аулау мүмкіндіктерін арттыруды мақсат еткен. Ол Еуропа мен Азиядан келген жабайы жануарларды босатып, оларды аралдың кең таралған тұрғындарына айналдырды.
The European fallow deer was introduced to Victoria Island in Neuquén Province by billionaire Aaron Anchorena, who intended to increase hunting opportunities. He freed wildlife of European and Asian origin, making them common inhabitants of the island.
Канада
Еуропалық көгершін Британдық Колумбия провинциясында жауапкершілік тудыратын түр ретінде тізілген. 2021 жылы Канаданың федералды үкіметі, жергілікті бірінші ұлттар және жергілікті тұрғындар Британдық Колумбияның оңтүстік-батыс жағалауындағы Сидни аралындағы көгершін популяциясын жою жоспарын ұсынды.
The European fallow deer is listed as an invasive species in the province of British Columbia. In 2021, the Canadian federal government, local First Nations, and local residents put forward a plan to eradicate the fallow deer population on Sidney Island, a small island located off the southwest coast of British Columbia.
Ұлыбритания және Ирландия
Еуропалық көгершінді римдіктер Орталық Еуропаға таратты. Фишборн римдік сарайындағы жақындағы қазбалар біздің заманымыздың бірінші ғасырында еуропалық көгершіндердің Англияның оңтүстігіне әкелінгенін көрсетті. Көгершіндер Ұлыбританияда біздің заманымыздың төртінші ғасырына дейін орнықты. Генетикалық зерттеулер көрсеткендей, бұл популяция жойылды және нормандық жаулап алудан бұрын Анатолиядан қайта әкелінді, бұрынғы сенімге сәйкес, нормандықтар Сциллиден әкелген жоқ. Англиядан келген көгершіндер Солтүстік Еуропаның басқа аймақтарына қайта енгізілудің ықтимал көзі болуы мүмкін. Еуропалық көгершіндер қазір Ұлыбританияның құрлықтарында кеңінен таралған және Англия мен Уэльстің көп бөлігінде Уоштан Мерсиге дейінгі сызықтың оңтүстігінде кездеседі. Жаңа Орман мен Дин Орманның популяциялары ұзақ жылдар бойы сақталған, ал көптеген басқа популяциялар саябақтан қашқандардан пайда болды. Олар Англияның солтүстік бөлігінде осылай кеңінен таралмаған, бірақ төмендіктердің көп бөлігінде, сондай-ақ Шотландияның кейбір аймақтарында, әсіресе Страттайда және Лох-Ломонд маңында кездеседі. Британдық Елендер қоғамының 2007 жылғы таралу туралы сауалнамасы бойынша, олар 2000 жылғы бұрынғы сауалнамамен салыстырғанда ареалды кеңейтті, бірақ бұл кеңею басқа елен түрлеріне қарағанда осыншалықты айқын емес. Дин Орман мен Эппинг Орманның едәуір бөлігі қара түсті көгершіндерден тұрады. "Ұзын шашты көгершіндер" деп белгілі бір ерекше популяция Англия мен Уэльс шекарасындағы Мортимер Орманнда мекендейді; популяцияның маңызды бөлігі ерекше құлақ тістіктері бар ұзын денелік жүндіктерге ие. Ирландиядағы Феникс паркіндегі тарихи топ 1660 жылдары енгізілген бастапқы топтан тараған 400-450 еуропалық көгершінді қамтиды. 2023 жылғы зерттеуде бұл топ Солтүстік Америкадан тыс SARS CoV 2 жұқтырған алғашқы жабайы елен екені анықталды, бұл еуропалық елендерде табиғи резервуар пайда болуы мүмкін деген алаңдаушылықты тудырды.
The European fallow deer was spread across Central Europe by the Romans. Recent finds at Fishbourne Roman Palace show that European fallow deer were introduced into southern England in the first century AD. Fallow deer were established in Britain by the fourth century AD. Genetic studies have shown that this population became extinct and the fallow deer was re introduced from Anatolia prior to the Norman conquest, not introduced from Scilly by the Normans as had previously been believed. Deer from England are a likely source of their re introduction elsewhere in northern Europe. European fallow deer are now widespread on the UK mainland and are present in most of England and Wales south of a line drawn from the Wash to the Mersey. Populations in the New Forest and the Forest of Dean are long standing, and many of the other populations originated from park escapees. They are not quite so widespread in the northern parts of England, but are present in most lowland areas and also in parts of Scotland, principally in Strathtay and around Loch Lomond. According to the British Deer Society distribution survey 2007, they have increased in range since the previous survey in 2000, although the increase in range is not as spectacular as for some of the other deer species. A significant number of the European fallow deer in the Forest of Dean and in Epping Forest are of the black variety. One particularly interesting population, known as "long haired fallow deer", inhabit Mortimer Forest on the England/Wales border; a significant part of the population has long body hair with distinct ear tufts. A historical herd is at Phoenix Park in Ireland, where a herd of 400–450 European fallow deer descends from the original herd introduced in the 1660s. In a 2023 study, this herd was shown to comprise the first wild deer outside of North America to have contracted SARS CoV 2, raising concerns about a potential natural reservoir arising within European deer herds.
Жаңа Зеландия
1860 жылдан бастап еуропалық еліктер Жаңа Зеландияға әкелінді. Олардың маңызды топтары бірнеше төмен биіктіктегі орман шаруашылықтарында кездеседі.
From 1860, European fallow deer were introduced into New Zealand. Significant herds exist in a number of low altitude forests.
Оңтүстік Африка
Еуропалық көгершіндер Квазулу-Наталдың ауылдық аймақтарында аң аулау үшін, Гаутенг провинциясының кейбір бөліктерінде ранчоларды әдемілеу үшін және Шығыс Кейпте экзотикалық ерекшеліктеріне байланысты аң аулау индустриясы үшін ойын шаруашылықтарына енгізілді. Еуропалық көгершіндер Оңтүстік Африканың табиғи ортасына өте жақсы бейімделді, саванна далаларына және әсіресе биік жазықтар сияқты салқын климатты аймақтарда жақсы тіршілік етеді.
European fallow deer are popular in the rural areas of KwaZulu Natal for hunting purposes, in parts of the Gauteng Province to beautify ranches, and in the Eastern Cape where they were introduced on game farms for the hunting industry because of their exotic qualities. European fallow deer adapted extremely well to the South African environment with access to savanna grasslands and particularly in the cooler climate ranges such as the highveld.
Швеция
Еуропалық көгершіндердің танымал тарихи тобы Оландтағы Оттенби табиғи қорығында орналасқан. 17 ғасырдың ортасында Швеция королі Карл X Густав осы топты қоршау үшін шамамен 4 километрлік құрғақ тас қабырға салды. 2006 жылға дейін бұл топ сақталып келген.
One noted historical herd of European fallow deer is located in the Ottenby nature reserve in Öland, where Charles X Gustav of Sweden erected a dry stone wall some 4 km long to enclose a royal fallow deer herd in the mid 17th century; the herd still exists as of 2006.
Америка Құрама Штаттары
Соңғы кезде Еуропалық көгершіндер АҚШ-тың кейбір аймақтарына әкелінді. Грузиядағы бір тосқана аралда шағын жабайы популяциясы бар. Техас штатына көптеген басқа экзотикалық бұғы түрлерімен бірге көгершіндер де әкелінді, олар көбінесе ірі аңшылық шаруашылықтарында аулау үшін пайдаланылады. Пенсильванияда еуропалық көгершіндер мал жануарлары ретінде қарастырылады, себебі жабайыда көбейіп өрбуі байқалмайды. Пенсильвания мен Индианада кездесетін жабайы еуропалық көгершіндер туралы сирек хабарлар көбінесе қорықтардан немесе шаруашылықтардан қашумен байланысты. Солтүстік-шығыс Иллинойс штатындағы Аргонн Ұлттық зертханасының жанында ақ түсті еуропалық көгершіндерден тұратын топ табылады. Мичиган штатының Детройт қаласындағы Белл-Айл табиғат паркінде 15-ке жуық, көбінесе ақ түсті еуропалық көгершіндерден тұратын шағын топ мекендейді. 21-ші ғасырдың басына дейін бұл топ аралды еркін аралап жүрген, бірақ кейін олар қоршалды, ал бастапқы мақсат – оларды жою болды. АҚШ-тағы ең ескі топтардың бірі Кентукки мен Теннесси штаттарының батысындағы Көлдер арасындағы Ұлттық демалыс аймағында (LBL) орналасқан. LBL-дегі еуропалық көгершіндер тобы "1918 жылы Hillman Land Company компаниясымен LBL-ге әкелінді. LBL-дегі топ елдегі ең көне көгершіндер популяциясы деп саналады және бір кезде ең ірісі болған. Бүгінде топтың саны 150-ден аспайды және көгершіндерді аулауға рұқсат берілмейді. LBL-дің жануарлар дүниесін басқару шаралары негізінен жергілікті түрлерге бағытталған болса да, көгершіндер тобы жануарларды тамашалау және оның тарихи маңызы бар екендігіне байланысты сақталып келеді". Еуропалық көгершіндер Калифорния штатының Пойнт-Рейес Ұлттық жағалауында және Мендосино округінде, Редвуд аңғарының батысындағы Риджвуд ранчосының жанында кездеседі; олардың кейбіреулері леуцистік.
In recent times, European fallow deer have been introduced in parts of the United States. A small feral population exists on one barrier island in Georgia. Fallow deer have also been introduced in Texas, along with many other exotic deer species, where they are often hunted on large game ranches. In Pennsylvania, European fallow deer are considered livestock, since no feral animals are breeding in the wild. Occasional reports of wild European fallow deer in Pennsylvania and Indiana are generally attributed to escapes from preserves or farms. A herd of white European fallow deer is located near Argonne National Laboratories in northeastern Illinois. A small herd of 15 mostly white European fallow deer resides at the Belle Isle Nature Zoo on Belle Isle in Detroit, Michigan. Until the turn of the 21st century, this herd had the run of the island; the herd was thereafter confined, with extirpation being the initial goal. A small herd, believed to be the oldest in the United States, exists in the Land Between the Lakes National Recreation Area (LBL) in far western Kentucky and Tennessee. The European fallow deer herd in the LBL "was brought to LBL by the Hillman Land Company in 1918. LBL's herd is believed to be the oldest population of fallow deer in the country, and at one time was the largest. Today, the herd numbers fewer than 150 and hunting of fallow deer is not permitted. Although LBL's wildlife management activities focus on native species, the fallow herd is maintained for wildlife viewing and because of its historical significance." European fallow deer are present in the Point Reyes National Seashore, California, and Mendocino County near Ridgewood Ranch, west of Redwood Valley, California; some of them are leucistic.
Жұптастыру жүйесі
Еуропалық көгершіндер жоғары деңгейде диморфты, полигиноздық көбеюге қабілетті; көбейту маусымы немесе шұңқыр шамамен 135 күнге созылады. Бұл жұптасу мінез-құлқы көбінесе еркектердің ұрықтану аумақтарында шағын топтарда жиналатын лектерде жүзеге асады, онда ұрғашылардың осы аумақтарға бару мақсаты тек жұптасу болып табылады. Әртүрлі популяциялар, қоршаған ортаның өзгеруі, дене мөлшері және тіпті жасы Еуропалық көгершіннің жұптасу жүйесіндегі айырмашылық түрлерін анықтай алады. Еуропалық көгершіндердің рут кезеңіндегі мінез-құлқына еркектердің аналықтың құрсақ аймағы мен жыныс мүшесін сілеуі және иіскеуі кіреді, бұл аналықтың құнарлылығын анықтау үшін жасалады. Еуропалық көгершіндердің экологиялық ерекшеліктері мен мінез-құлқына қатысты егжей-тегжейлі зерттеулердің көп бөлігі үлкен орман массивтерінде жүргізіледі, демек, кейбір қиылықтар болуы мүмкін. Шұңқыр еркектердің жұптасу мүмкіндігін арттыру үшін ең жақсы аумақты иеленуімен сипатталады және көбінесе ұрғашылардың белгілі бір жерде тұруымен (стендтерде) сипатталады. Бұл екіншілік жыныстық белгілердің екі функциясы болуы мүмкін: ұрғашылардың таңдауына байланысты еркектердің тартымдылығы және еркектің күресу қабілеті. Қаруларын қолданып бәсекелесетін түрлер көбінесе өзара келісіммен қатысады, бірақ егер сынған немесе жоғалған қару сияқты көзге көрінетін асимметриялар байқалса, бұл жеке тұлғаның күреске түсу мінез-құлқын өзгерте алады.
European fallow deer are highly dimorphic, polygynous breeders; the breeding season or rut lasts about 135 days. This mating behaviour within the rut most often occurs in leks, where males congregate in small groups on mating territories in which the females’ only purpose for visiting these territories is for copulation. Different populations, environmental variation, size, and even age can determine the type of variation within a European fallow deer mating system, Male rut behaviour includes licking and sniffing around the anus and vulva to determine whether a female is fertile. Most of the detailed research on the ecological characteristics and behaviour of European fallow deer occurs in large blocks of woodland, which means some bias may be present. Ruts are characterized by males gaining the best territory possible to increase their odds for mating, and are often characterized by the presence of females on stands. These secondary sexual characteristics can have dual functions, which include the attractiveness of males, which females can ultimately choose, and fighting ability of the male. Species that compete using their weapons usually engage with mutual agreement, but if any noticeable asymmetries are seen, such as a broken or lost weapon, this may alter the behaviour of an individual to engage in a fight.
Түздік бәсекелестік
Еркек көгершіндер ұрықтану маусымында өте бәсекеге қабілетті; сәтті жұптасу негізінен дене мөлшері мен үстемдік дәрежесіне байланысты. Жеке еркек көгершіннің маусымдық көбею табысын анықтайтын көптеген факторлар бар; олардың қатарында дене мөлшері де бар, ол көбеюге және тірі қалуға әсер ете алады. Еуропалық көгершіндер мүйізді жануарлардың ішінде жыныстық диморфизмнің ең айқын мысалы болып табылады, себебі аталықтары аналықтарынан әлдеқайда ірі. Үстемдік дәрежесі дене мөлшері мен дене массасының жақсы көрсеткіші, бірақ жас маңызды фактор емес. McElligott және авторлардың (2001) жүргізген зерттеуінде жұптасу табысы дене мөлшерімен, ұрықтану алдындағы және ұрықтану кезіндегі дәрежесімен байланысты екені анықталды. Ұқсас зерттеуде зерттеушілер жас, салмақ және талпыныс жұптасу табысын анықтауда маңызды факторлар екенін тапты; екі зерттеуде де жұптасу табысы жұптасу жиілігі арқылы өлшенді, яғни көгершіндердің әртүрлі популяцияларындағы түрлі факторлар жалпы энергия жұмсалуына әсер ете алады, бұл әрі қарай жұптасу табысына ықпал етеді. Аналықтың өмірінің басындағы инвестициясы дене мөлшерінің дамуы үшін маңызды болуы мүмкін, себебі ол ресурстар мен мекендеу ортасының түріне байланысты осы кезеңде өте өзгергіш болуы мүмкін. Ересек еркек көгершіннің дене мөлшері дене массасынан гөрі еркектің жалпы сапасының жақсы көрсеткіші болуы мүмкін, себебі дене массасы әр жыл сайын әртүрлі ресурстарға байланысты және тұрақты қасиет емес; дене массасын өлшеу қиын болуы мүмкін.
Male fallow deer are highly competitive during the rutting season; successful mating depends mainly on body size and dominance rank. Many factors can determine the seasonal reproductive success of an individual male fallow deer; these factors include body size, which can affect reproduction and survival. Among ungulates, European fallow deer exhibit one of the most outstanding examples of sexual dimorphism, as males are much larger than females. Dominance rank is a good indicator of body size and body mass, but age was not an important factor. In a study done by McElligott et al. (2001), it was found that mating success was related to body size, pre rut and rut rank. Similarly, in another study, researchers found that age, weight, and display effort were all significant factors in determining mating success; in both studies, mating success was measured by the frequency of copulations, which means that a variety of factors in different fallow deer populations can affect the overall energy allocation which will ultimately affect mating success. Maternal investment early in life can be critical to the development of body size, since it can be quite variable at that stage depending on resources and habitat type. Mature male body size can be a better indicator of overall male quality rather than body mass, since body mass depends on a variety of resources each year and is not a static trait; body mass can be a complex trait to measure.
Қауіптер
20-шы ғасырдан бері Түркияда, оның туған жері деп саналатын жалғыз аймақта, еуропалық көгершіндердің саны күрт төмендеді және бұрын кездесетін дерлік барлық аймақтан жоғалып кетті. Дюзлерчами ойыны қорығында (Mount Güllük Termessos ұлттық паркі) генетикалық жағынан ерекше, жартылай жабайы популяциясы сақталған. Түркия үкіметі 1966 жылдан бастап Дюзлерчамиде көгершіндерді өсіру бағдарламасын жүзеге асырды, нәтижесінде популяция 7-ден 500-ге дейін өсті. Алайда, 2000 жылға дейін толыққанды түсіндірілмеген, бірақ қалану, демалыс және браконьерлікпен байланысты болуы мүмкін себептерге байланысты, популяция күрт азайды. 2007 жылы 30-дан аз (тек 10-ы қоршалмаған жерлерде жүрген) және 2010 жылы 130-дан аз жеке көгершін қалды. Бұл популяция әлі де туысқандық шаруаға және браконьерлікке ұшырап отыр. Түркияның басқа аймақтарына қайта қоныстандыру әрекеттері сәтті болмады, бірақ түрдің санын арттыру үшін осы мүмкіндік әлі де қарастырылуы керек. Родос аралындағы популяцияның шығу тегі белгісіз болғамен, генетикалық жағынан басқалардан өте ерекше екені мәлім, сондықтан оның сақталуы да маңызды мәселе. Оның саны шамамен 400-500-ге жетеді және браконьерлік пен орман өрттерінен қауіп көріп отыр. Сонымен қатар, Родостың кейбір аймақтарында материктік еуропалық көгершіндер қоршалған жерлерде ұсталады, бұл аралық популяцияның генетикалық құрамының бұзылуына әкелуі мүмкін. Родос көгершіндері жазғы егінге зиян келтіреді және өтемақы жүйесінің болмауына байланысты, оларға қарсы қудалау болуы мүмкін. Климаттың өзгеруіне байланысты аралдағы су ресурстарының азаюы да жануарларға әсер етуі мүмкін. Бұған қарамастан, 2008 жылдан бері Родоста популяцияның қалпына келу белгілері байқалуда. Осы қауіптерге қарамастан, еуропалық көгершін оның туған жері болуы мүмкін басқа аймақтарда, сондай-ақ Еуропаның көптеген аймақтарында кең таралған, сондықтан IUCN Қызыл тізімінде алаңдаушылық тудырмайтын түр ретінде қарастырылады.
Since the 20th century, a serious decline in the populations of European fallow deer has been seen in Turkey, the only region where it is definitely thought to be native, and it has disappeared from almost all regions where it was formerly found aside from Düzlerçami Game Reserve in the Mount Güllük Termessos National Park, where a semiwild, genetically distinct population exists. The Turkish government undertook a breeding program at Düzlerçami starting in 1966, with the population growing from 7 to 500 animals, but it underwent a massive collapse until 2000 due to reasons not fully understood, but thought to be linked to urbanization, recreational activities, and poaching, and numbered less than 30 (with only 10 individuals roaming outside the fenced areas) individuals by 2007 and less than 130 individuals by 2010. This population remains at risk from inbreeding and poaching. Reintroduction to other areas of Turkey has not been successful but should still be considered to increase the species' population. The population on Rhodes, which is of uncertain origin, but is known to be very genetically distinct from others, is also of major conservation concern. It numbers around 400 500 animals and is at risk from poaching and wildfires. The population is also at risk of outbreeding depression, as in some parts of Rhodes, mainland European fallow deer are kept in fenced areas; these deer could escape and breed with the Rhodian fallow deer. Rhodian fallow deer also damage summer crops and due to a lack of a compensation system, persecution against the population could happen. A reduction of water resources on the island due to climate change could also affect the animals. Despite this, there are signs of population recovery on Rhodes as of 2008 due to conservation measures. Despite these threats, the European fallow deer is common across the other areas where it could potentially be native, as well as the areas throughout Europe that it was introduced to early on, thus it is considered to be of least concern by the IUCN Red List.