Кіріспе

1961 жылы Леон Урис жазған «Мила 18» романы – Леон Уристің Екінші дүниежүзілік соғысқа дейін және оның кезінде неміс басқан Польшаның Варшава қаласындағы тарихи романы. «Мила 18» «Нью-Йорк Таймс» газетінің бестселлерлер тізімінде 7-орынға тұңғыш рет енді (барлық Урис романдары арасында екінші ең жоғары көрсеткіш, 1976 жылы 6-орынға шыққан «Троица» романы ғана одан жоғары) және 1961 жылдың тамызында 2-орынға жетті. Леон Уристің нақты оқиғаларға негізделген туындысы Польшаның нацистік оккупациясын және Польша еврейлерін жүйелі түрде адамдық қадір-қасиетінен айырып, жоқ етудің қасіреттерін көрсетеді. «Мила 18» атауы Мила 18 көшесіндегі ғимараттың астындағы еврей қарсылық күресшілерінің бас штабы орналасқан бункерден алынған (18 Мила көшесі, ағылшын тілінде 18 Pleasant Street). (Мила 18-ге қараңыз.) Гетто терминінің мәні одан да анық байқалады, өйткені батыл еврей басшылары нацистер мен олардың қолдарындағыларға ғана емес, сонымен қатар өздерінен пайда табушылар мен жақтастарға қарсы күресте жеңіліске ұшырайды. Соңында, гетто қирағанда, аз ғана қару-жарағы бар, сырттан көмек күтпеген бірнеше батыл адам геттоны қорғауды өз мойнына алып, жедел құрылған әскер жасақтай ұйымдасып, қарсы тұрады.

Қорытынды

Уристің басқа да көптеген кітаптарында сияқты, оқиға негізінен газетші тұрғысынан айтылады; бұл жағдайда, Испанияның Азамат соғысын жария еткеннен кейін Варшаваға тағайындалған американдық итальяндық журналист Кристофер де Монти. Ол бейтарап және бейтарап бақылаушы болуды мақсат еткенмен, нацистік иерархиямен және Варшава еврейлерімен кездесіп, жақын қарым-қатынас жасайды. Ол еврей қауымының бір басшысының әйелімен құмарлықпен қарым-қатынаста болады, сонымен қатар нацистер ұсынған жезөкшелермен де айналысады. Гетто қоршалып, қираған кезде, ол батыр қорғаушылармен бірге қалады. Ол аман қалғандардың бірі болып табылады және жас әйелмен, Габриела Ракпен, аман қалуға тырысады, ол қорғаушылардың бірі, бұрынғы поляк армиясының офицері Андрей Андровскийдің баласына жүкті.

Кейіпкерлер

Андрей Андровский – поляк армиясының Улан бригадасы офицері және еврей. Ол тойқын, басқа кейіпкерлер оның ат әскерін басқаруда ең шебер екенін айтады, яғни соңына дейін батыл күресуге дайын. Мила 18 бункері құлағаннан кейін ол геттода қалып, кейіннен қайтыс болды деп есептеледі. Габриэла Рак – Андрей Андровскийдің сүйіктісі, бірақ Андрейдің еврей тегіне байланысты үйленбеуге келіседі. Соғыстан бұрын Варшавадағы Американ елшілігінде жұмыс істеген, ал кітап соңында Андрейдің баласын күтеді. Кристофер де Монти – журналист, әкесі итальяндық, анасы американдық. Фашизмге қарсы тұрып, шындықты әлемге жеткізуді көздеген ол, Польшадағы нацистік үгіт-насихат офицерінің геттоға кіруге мәжбүрлегеніне дейін геттодағы күрескерлерге көмектеспейді. Геттодағы барлық күнделіктердің қайда сақталғанын білетін жалғыз адам ол. Александр Брендель – көтерілістің басшыларының бірі және Вольф Брендельдің әкесі. Ол күнделік жазуды бастады, кейін гетто мүшелері оны 24 томдық кітапқа дейін кеңейтті. Эммануэль Рингельблумның өміріне негізделген. Вольф Брендель – Александрдың ұлы және көтерілістің басшыларының бірі. Ол геттодан аман қалған бірнеше адаммен, соның ішінде сүйіктісі Рейчел Бронскимен бірге қашып шығады. Кристофер де Монти кітап соңында Рейчел мен Вольф тағы бір еврей қарсылық тобында күресіп жатыр деп жазады. Рейчел Бронски – Пол мен Дебора Бронскидің қызы және Вольф Брендельдің сүйіктісі. Ол талантты музыкант және жақсы сарбаз болғандықтан, Вольфқа әскерін басқаруға көмектеседі. Көтеріліс аяқталғанда Рейчел мен Вольф бірнеше адаммен бірге канализация арқылы қауіпсіз жерге қашып шығады. Дебора Бронски – Кристофер де Монтидің сүйіктісі және Пол Бронскидің әйелі. Ол Андрей Андровскийдің әпкесі. Дебора Пауылға ешқандай сезім болмаса да, әсіресе ол геттодағы қарсылыққа қарсы болғаннан кейін, оны өлгенше тастап кетпейді. Дебораның екі баласы бар – Рейчел және Стефан Бронски. Пол Бронски – Дебора Бронскидің күйеуі, еврей болғанына қарамастан, басқа еврейлермен байланыс құруды қаламайды. Ол еврей кеңесінде жұмыс істейді және немістермен ынтымақтасып, еврей қарсылығына қарсы тұруға сенеді. Екі жақтан да қысымға шыдамағандықтан, өзін-өзі өлтіреді. Адам Черняковтың өміріне негізделген. Франц Кениг – Польшада тұратын, нацистер басып кіргеннен кейін жоғары лауазымға ие болған этникалық неміс. Соғыс барысында Кенигтің сыбайласқа салынуы артады. Ол Варшава медицина институтын басқаруда Пол Бронскинің орнын басады. Бірақ, продюсердің бірнеше әйелге қатысты ұятсыз әрекеттері туралы хабар тарағаннан кейін, оның болашағы күмәнді болып қалады.