Кіріспе

Құс түрі. Түлкі шақшығы (Passerella iliaca) – Жаңа дүние құстарындағы ірі шақшық. Бұл Passerella туысының жалғыз өкілі, бірақ кейбір авторлар осы түрді төртке бөлуді ұсынады (төменде қараңыз).

Таксономия

Қауырсынға қатысты толыққанды ақпарат түрлі таксондардың сипаттамаларында келтірілген. Қызыл түлкі торғай, P. i. iliaca (Merrem, 1786) – Бұл таксон Канада мен Алясканың тайгасында көбейеді және Солтүстік Американың орталық және шығыс бөліктерінде қыстайды. Бұл ең жарқын түсті топ. Көлеңкелі түлкі торғай, P. i. unalaschcensis (Gmelin, JF, 1789) – Бұл таксон Солтүстік Американың Тынық мұхиты жағалауында, Алеут аралдарынан оңтүстікке қарай Солтүстік-Батыс Вашингтонға дейін көбейеді және Оңтүстік-Шығыс Аляскадан Оңтүстік Калифорнияға дейін қыстайды. Оның түсі қызыл түлкі торғайдан қоңыр және қараңғырақ. Күміс сұр түлкі торғай, P. i. schistacea Baird, SF, 1858 – Бұл таксон Солтүстік Американың ішкі батыс бөлігінде көбейеді және оңтүстікке және батысқа қарай қыстайды. Басы мен арқасы сұр, қанаттары қоңыр, кеудесінде қоңыр жолақтар және құйрығы қызғылт түсті. Жұқа жұртқылы түлкі торғай, P. i. megarhyncha Baird, SF, 1858 – Бұл таксон көбінесе Калифорния және Орегонмен шектеледі. Бұл топтың түсі күміс сұр түлкі торғайға ұқсас, бірақ аты айтқандай, өте жуан жұртқысы бар.

Сипаттама

Ересек құстар - ең ірі шақшылардың бірі, олардың төменгі жағында айқын дақтар мен жолақтар болады. Барлық түрлерінің кеудесінің ортасында біркелкі емес дақ бар, бірақ қалың мұңқұрылған және сланцевый түсті түрлерінде ол көз тарта алмайды. Қауырсындары әртүрлі топтарда айқын түрде өзгешеленеді. Өлшемдері: Ұзындығы: 15–19 см Салмағы: 26–44 г Қанатының ені: 26,7–29 см.

Мінез-құлық

Түлкі торғайлары өз ареалдарында кең таралған құстар. Олар жерді тырнап жем іздейді, бұл оларды мысықтар және басқа да жыртқыштарға осал етеді. Түлкі торғайларының көп бөлігі көбейту мақсатымен солтүстікке қоныс аударады, бірақ Солтүстік Американың батыс жағалауында тұрақты популяциялары да кездеседі.

Диета

Олар негізінен тұқымдар мен жәндіктермен, сондай-ақ кейбір жидектермен қоректенеді. Жағалаудағы түлкі қарғалары шаяндарды да жеуі мүмкін.

Көбею

Түлкі қыраншалары Канаданың солтүстігінде және Солтүстік Американың батысында Аляскадан Калифорнияға дейін орманды аймақтарда ұялайды. Олар қорғалған жерде жерде немесе ағаштар мен бұталардың төменгі жағында ұя салады. Әдетте, ұяда қызғылт қоңыр дақтармен жасыл немесе ақшыл-жасыл түсті екі-бес жұмыртқа болады. Бұл түлкі қыраншаларының алғашқы шектеулі мтДНК гаплотиптерімен салыстыру арқылы анықталған (Zink 1994). Бірлескен молекулалық деректер кіші түрлер тобының және олардың арасындағы қарым-қатынасты толық анықтай алмайды, бірақ қалың мүңкілдік тобының ерекшелігін растауға көмектеседі.

Кітап

Векштейн, Дж.Д., Д.Е. Кродсма және Р.С. Фоссет. (2002). Қасқыр торғай (Passerella iliaca). Солтүстік Америка құстары онлайн (А. Пул, ред.). Итака: Корнелл орнитология зертханасы; Солтүстік Америка құстарының онлайн дерекқорынан алынды.

Теориялар

Блэкьер Ж.Р., М.С. (1980 ж.). Ньюфаундлендте Мерремнің сипаттамасында кездесетін Passerella iliaca түлкі құсқырының көбейту биологиясы және дауыстауының кейбір аспектілері. Ньюфаундленд (Канада) Мемориал университеті, Канада. Кессен А.Е., Ф.Д. (2004 ж.). Түлкі құсқырының популяциялық құрылымы: микросателлиттерді пайдалану арқылы жүргізілген зерттеу. Миннесота университеті, АҚШ – Миннесота. Мартин Д.Дж., Ф.Д. (1976 ж.). Солтүстік Юта және Оңтүстік Айдахода көбейетін түлкі құсқырының әндерінің құрылымы мен ән айту ұйымдастырылуы. Юта штатының университеті, АҚШ – Юта. Зинк Р.М., Ф.Д. (1983 ж.). Түлкі құсқырының (PASSERELLA ILIACA) (Орегон, Невада, Калифорния) шистацея тобындағы географиялық вариацияның үлгілері мен эволюциялық маңызы. Калифорния университеті, Беркли, АҚШ – Калифорния.

Мақалалар

Бланксон ОРТ және МакКернан РЛ. (1995). Калифорнияда қыстайтын түлкі торғайының (Passerella iliaca) жеті түршесінің эволюциялық және экологиялық аспектілері. Штраус, М. том S, б. Біртілділікте әртүрлілік.