Кіріспе

HMVS Cerberus (Ананың Ұлылық Викториан Кемесі) – 1871-1924 жылдар аралығында Виктория әскери-теңіз күштерінде, Комонвелл әскери-теңіз күштерінде (CNF) және Австралия Корольдік әскери-теңіз күштерінде (RAN) қызмет еткен көксеректі бақылаушы. Ұлыбританияның Джарроу қаласында, Австралияның Виктория колониясы үшін Чарльз Паслидің бақылауымен Палмерс кеме құрылысы және темір компаниясында салынған Cerberus 1870 жылы аяқталды және 1871 жылы Австралияның оңтүстік-шығыс жағалауындағы Мельбурн портына келді. Монитор 1901 жылы Федерациядан кейін CNF-ке қосылды және 1911 жылы теңіз флоты RAN болғанда HMAS Cerberus деп қайта аталды. Бірінші дүниежүзілік соғыста Cerberus қарулары мен қазандықтары жұмыс істемейтін болды. Кеме күзетші кеме және оқ-дәрі қоймасы ретінде қызмет етті, ал оның жалақы кітапшаларында жас Австралия Корольдік Әскери-теңіз колледжінің қызметкерлері болды. 1921 жылы кеме HMAS Platypus II деп аталып, RAN-нің алты J класты су асты кемесі үшін су асты кемелерінің тендері ретінде тағайындалды. "H.M.A.S. Cerberus" кемесі, Яра өзенінің сағасында көп жылдар бойы жаттығу кемесі ретінде қызмет етіп келген, бүгін Джилонгке сүйретілді. "Платипус" атауымен ол қазір деполық кеме және су асты кемелерінің базасы ретінде қызмет етеді. "Кербер" кемесі 1871 жылы 9 сәуірде Хобсон шығанағына кірді. Ол кезде кеме кеме құрылысының соңғы сөзін білдіретін ең заманауи темір кеменің бірі болды. Ол Виктория үкіметі тапсырысы бойынша салынған, оның флоты сол кезде Виктория және Нельсон фрегаттарынан тұратын. Жаңа Зеландия соғысында Викторияның рөлін мойындау үшін Император үкіметі жаңа мемлекетке заманауи соғыс кемесін салуға 100 000 фунт стерлинг берді. "Кербер" кемесі Австралияға дейін бес ай бойы жүзіп, суға батып қалады деп қорқып жүрді. Ол қырық градусқа дейін дөңгелектелген, ал судан тыс салмағы 1900 тонна, ал су астындағы салмағы 1800 тонна болды. Викторияның туы 1870 жылдың желтоқсан айында Порт-Саидта кемеге көтерілді. "Кербер" кемесі Яра сағасында ұзақ уақыт болғандықтан, оны көтеріп алу үшін арнайы қайықтар қолданылды. 1921 жыл, тарих беті, әйгілі кеме ескі теңіз жағалауларын тастап кетеді. 1924 жылы монитор қоқысқа сатылды және Half Moon Bay-де су бұрғышы ретінде батырылды. Ауа-райының құлдырауын көп жылдар бойы суға секіру және пикникке шығу үшін танымал орын болды, бірақ 1993 жылы құрылыстың құлдырауы болды. Кемені сақтау үшін бірнеше науқандар жүргізілді (олардың бірі жалғасуда), өйткені ол соңғы мониторлардың бірі, Австралияның отарлы флотының тірі қалған жалғыз кемесі және әлемдегі Коулс мұнаралары бар екі кемелердің бірі. Бұл жеті кеме "Monster" класы деп бейресми аталды. Оның кемедегі 12 офицер мен 84 теңізшіден тұратын стандартты ротасы болды, соғыс кезінде кемеге қосымша 40 адам қосылды. Maudslay Son & Field компаниясы жасаған. 13 пешті бес көмір қазандығы бу өндірді. Сынақ кезінде пайда болған бу қозғалтқыштары 4 метр диаметрлі екі пропеллер қозғалтқан. "Кербер" кемесі ғана толық бумен жүретін британдық соғыс кемесі болды. Мұнаралар алдыңғы және артқы жағынан орнатылған; әрқайсысында 33 адамнан тұратын экипаж, 270° ату өрісі бар және оларды қолмен ұстауға тура келді. Кемедегі брондау қалыңдығы теректің арқасымен бекітілген су сызығы брондау белбеуінен бастап, оның қапталына дейін жететін. Қосымша қорғаныс үшін, Cerberus суды балласттық резервуарларға алып, оның төменгі бортты төмендетеді, сонда тек мұнаралар мен көкжиектер ғана көрінеді. "Кербер" және оған ұқсас кемелер адмирал Джордж Александр Баллардтың сөзінше "есекке мініп, толық броньмен жауынгерлік салтқа шыққан, олардан қашу оңай, бірақ оларды ұстап қалу қиын" кемелер сияқты. Роберт Гардинер, Роджер Чесно және Евгений М. Колесник, Конуэйдің "Барлық әлемнің шайқас кемелері 1860–1905" атты еңбегінің редакторлары, "Кербер [Британиядағы практикалық мұнаралы кемелердің дизайнының басталуын білдіреді, желкен күшінсіз және алдыңғы және артқы мұнаралармен жабдықталған, отпен қапталған қасқырлармен". Мониторды Palmers Shipbuilding компаниясы Tyne кеме жасау зауытындағы Jarrow кеме жасау зауытында жасаған. "Кербер" кемесі 117 556 фунт стерлингке тұрғызылды, оның 80%-ын британдық адмиралтейство төледі. Кемеде жүзу үшін кеме қабырғасының қабырғалары кеменің ұзындығы бойымен және кеменің көкжиегімен тең етіп жасалатын. Ол алғаш рет 1870 жылы 29 қазанда Чатемнен Мельбурнға жүзуге тырысты, бірақ дауыл жағдайынан кейін бірнеше күн ішінде қайтып келді. Бұл - кемедегі барлық қызметшілер қаза тапқан жалғыз оқиға. Олар су тасқынынан екі күн өткен соң, 14 желтоқсанда келді, бірақ көмек бере алмады, өйткені оларға дұрыс емес суға батып кету костюмдері жіберілген, ал шахтерлердің кіреберісінен кем дегенде 1500 фут (457 м) қашықтықта болса да, тек 500 фут (152 м) ауа шлангы ғана қол жетімді болды. Кемеге 1887 жылы торпедолық желілер мен тіреулер орнатылды. 1890 жылдардың бірінде Cerberus қайтадан қойма кемесі ретінде тағайындалды. Нәтижесінде, Cerberus қызметкерлерінің барлығы Point Nepean-да карантинге алынды. Ол Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде күзетші кеме және оқ-дәрі қоймасы ретінде пайдаланылды. 1914 жылға қарай монитордың бас қарулары жұмыс істемейтін болды және ол қорғану үшін жеңіл қаруларына ғана сүйенді. RAN-ға алты J класты су асты кемесін беруден кейін, Cerberus 1921 жылдың 1 сәуірінде HMAS Platypus II деп қайта аталды (су асты кемесінің тендерінің атын алды) және екінші су асты кемесінің тендері ретінде қайта жіктелді. Осы күннен бастап монитор қызметтен шыққанға дейін, Cerberus атын алды және Western Port Bay-дегі оқу базасына қосылды; база 1921 жылы осы атты алды.

Пайдаланудан шығару және тағдыры

Cerberus 1924 жылы 23 сәуірде 409 фунт стерлингке Melbourne Salvage Company компаниясына сатылды. Монитор 1926 жылы 26 қыркүйекте Half Moon Bay-де Black Rock Yacht Club үшін толқын тоқтатушы ретінде суға батырылды. Өмірі бойы Сербер Порт-Филип шығанағынан ешқашан шықпады және жауға қарсы ешқашан оқ атқан жоқ. Ылғалданған кеме шамамен 3 метр тереңдікте, жағалаудан 198 метрдей қашықтықта жатыр. Дереккөздің сенімділігі жоқ: date=2010 жылдың маусымы. Кеме екі жағындағы көптеген тесіктер арқылы кіруге болатын, және ауыр лайланумен екі су асты палубасы болды. Сақтықпен және шамдармен кемеден шықпай-ақ, бастан-аяққа жүзуге болады. Кеменің ішкі бөлігі шабуылдаушы жүзушілерді дайындау курсы ретінде де пайдаланылған. Алайда, 1983 жылға қарай, Траст көзге түсетіндей ешқандай прогресске қол жеткізбеді. 1993 жылы палубаның тотыққан тіректері мен бағаналары құлап, тек палубаның қабырғалары палубаны, мұнараларды және үстін қолдап қалды. Осыдан кейін, кеме маңына кірмеу аймағы белгіленді. Сақтаушы жабынмен жабылып, электролизпен өңделгеннен кейін, қарулар кеме қираған жердің жанындағы теңіз түбіне орналастырылды. Федералды және Виктория үкіметтерінен қаржы тартуға көмектесу үшін, Cerberus-тің достары мен Ұлттық сенім кемені 2005 жылдың 14 желтоқсанында мұра тізіміне енгізуге ұсынды, және бұл орындалды. Cerberus сонымен қатар Виктория мұра тізіміне енгізілді және жергілікті мұралық ескерткіштер тізіміне қосылды. 2008 жылдың шілдесінде Cerberus-тің достары федералдық қаржыландырудан 500 000 австралиялық долларын алуға сәтті өтініш жасады, ал Викторияның Ұлттық сенімі ақшаны Cerberus-тің достарының атынан сақтады. Ақша бастапқыда көтергіш механизм мен тірек құрылысын салуға арналған еді, бірақ 2010 жылдың соңында монитордың оқ мұнараларын сақтау жұмыстарына бағытталды. 2012 жылдың сәуірінде қаржыландыру мақсаты тағы өзгерді, грант кемедегі коррозияны бақылауға, сондай-ақ жақын маңдағы жағалаудағы «ақпараттық құрылғыларға» жұмсауға жоспарланды.