Америка Құрама Штаттарының ұлттық зымыранға қарсы қорғаныс бағдарламасы

АҚШ-тың ұлттық зымыранға қарсы қорғаныс бағдарламасы (NMD) 1990-жылдардан бері дамып келеді. Шағын шабуылдарға ғана арналған, кең ауқымды емес. Зымыран қорғанысы туралы біліңіз!

21 мин оқу

100%

Дереккөз: United States national missile defense — Wikipedia

Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.

Мазмұны

Кіріспе

АҚШ-тың бүкілхалықтық зымыраннан қорғаныс бағдарламасы

Ұлттық зымыраннан қорғаныс (NMD) – АҚШ-тың 1990-шы жылдардан бері дамытып келе жатқан бүкілхалықтық зымыранға қарсы бағдарламасын білдіреді. 2002 жылы атауы өзгертілгеннен кейін, бұл термин енді тек жерге орналасқан ұстағыштар мен олармен байланысты нысандарды ғана емес, бүкіл бағдарламаны қамтиды. NMD-ға енгізілуі мүмкін басқа элементтерге баллистикалық ракеталарға қарсы, сондай-ақ теңіздік, ғарыштық, лазерлік және жоғары биіктіктегі зымыран жүйелері кіруі мүмкін. NMD бағдарламасы шектеулі көлемде жасалған және аз дамыған қарсыластың салыстырмалы түрде шағын баллистикалық зымырандарға жасаған шабуылына тойтарыс беруге арналған. Бұрынғы Стратегиялық қорғаныс жобасынан (Strategic Defense Initiative) өзгеше, ол техникалық тұрғыдан дамыған қарсыластың кең ауқымды шабуылына қарсы сенімді қорғаныс құру үшін жоспарланбаған.

Ұлттық зымыраннан қорғаныс жүйелерінің тарихы

1947 жылы АҚШ Әуе күштері АҚШ Армиясынан бөлінген кезде, Армия жердегі әуе қорғанысы рөлін сақтап қалды, ол кейіннен Ұлттық зымыран қорғанысына дамыды. Армия бұл сала бойынша жетекшілік қызметін сақтап келді, бірақ 21-ші ғасырда Aegis жүйесінің табысы салдарынан назар АҚШ Теңіз күштеріне ауысты.

Нике-Зевс

1950 жылдары "Nike" жобасы аясында бірнеше әуе шабуылына қарсы ракеталар жасалды. Осы серияның соңғы үлгісі – Nike Zeus, өте ұзақ қашықтықтағы кездесуге және жоғары өнімділікке қабілетті болды. 1950 жылдардың соңында бағдарлама шеңберінде Nike Zeus ракеталарын кеңестік құрлық аралық баллистикалық ракеталарға (ICBM) қарсы қолдану мүмкіндігі зерттелді. Nike ракетасының жарылғыш бөлігі полярлық аймақтардың үстінде, 100 км-ден жоғары биіктікте (шамамен 60 миль), қарсы келе жатқан кеңестік ракетасының жанында жарылатын еді. Бірақ келіп жатқан ракеталарды жылдам анықтап, қадағалау мәселесі шешілмей қалды, әсіресе, одан айнытырғыш және шашыратушы заттар сияқты қарапайым қарсы шаралар бар екенін ескерсек. Сонымен қатар, жоғары өнімділікке ие әуе шабуылына қарсы қарудың қажеттілігі кеңестік ядролық күштердің құрлық аралық баллистикалық ракеталарға (ICBM) негізделгенге дейін дамуымен бірге азайды. Nike Zeus жобасы 1961 жылы тоқтатылды.

Жоба қорғаушысы

"Nike Zeus" ядролық жарылыс оқ-дәрілерін қолдану, қолда бар зымыран технологиясын ескере отырып, қажеттілік туды. Дегенмен, оның маңызды техникалық шектеулері болды, мысалы, кейінгі зымырандарға қарсы қорғаныс радарларын істен шығару. Сонымен қатар, достық территорияда (ғарышта болса да) ядролық жарылыс оқ-дәрілерін жарылту тиімді емес еді. 1960 жылдары "Defender" жобасы және Баллистикалық зымыранды ұшыру кезеңінде ұстап алу ("BAMBI") тұжырымы жерден ұшырылатын "Nike" зымырандарын КСРО-ның тікелей үстіндегі орбитадағы спутниктік платформалардан ұшырылатын зымырандармен алмастыруды көздеді. "BAMBI" зымырандары ядролық оқ-дәрілердің орнына кеңестік құрлық аралық баллистикалық зымырандарын (ҚАБЗ) олардың алғашқы ұшыру кезеңінде ("көтеріліс кезеңі") істен шығаруға арналған үлкен сым торларын қолдануға тиіс болды. Алайда, ұсынылған спутниктік платформаларды шабуылдан қалай қорғау мәселесіне шешім табылмады және бағдарлама 1968 жылы тоқтатылды.

Сақтандыру бағдарламасы

1969 жылы Sentinel "Сафгавард" деп қайта аталды. Осы кезден бастап ол АҚШ-тың бірқатар құрлық аралық баллистикалық зымырандар орналасқан аймақтарын шабуылдан қорғауға, олардың жауап шабуылдық зымырандық соққы беру мүмкіндігін арттыруға бағытталды. Сафгавард Спартан және Спринт зымырандарын, сондай-ақ Сэнтинельдегідей радиолокациялық технологияны пайдаланды. Сафгавард "Сентинельдің" кейбір мәселелерін шешті: географиялық аумағы шектеулі болғандықтан және талап етілетін зымырандардың саны азайтылғандықтан оны жасауға кететін шығын аз болды. Бұл қорғау жүйесі Дакота, Монтана, Манитоба, Саскачеван және Альберта штаттарының сирек қоныстанған аймақтарында және олардың жанында орналасқандықтан, атмосферада жарылған қорғаныс ядролық оқ-дәрілерінен туындайтын көптеген қауіптерге жол бермеді. Ықшам Sprint зымырандарының тығыз жабылуының арқасында нысандарды ұстау мүмкіндігі жақсарды, бұл зымырандар Sentinel бағдарламасы бойынша бұрын ұсынылған, қорғалған аумақты толығымен қамтуға қабілетсіз болды. Дегенмен, Сафгавард бұрын айтылған саяси және әскери проблемалардың бір бөлігін сақтап қалды.

ҚБҚ келісім-шарты

Жоғарыда аталған мәселелер АҚШ пен КСРО-ны 1972 жылғы баллистикалық ракеталарға қарсы келісімге қол қоюға итермеледі. АБМ келісім-шарты мен 1974 жылғы оның жаңа редакциясы бойынша, әр елге тек 100-ден аспайтын оқшаулау құралдары бар екі АБМ жүйесін орналастыруға рұқсат берілді – біреуі ұлттық басқару органы немесе астананы қорғау үшін, екіншісі зымыран алаңы сияқты еске алуға кедерілді күшті қорғау үшін. Кеңес Одағы А 35 "Галош" деп аталған зымырандық жүйесін орнатты, ол астанасы Мәскеуді қорғау үшін орнатылды. 1975 жылы АҚШ Солтүстік Дакота штатындағы Гранд-Форкс әуе базасы маңындағы құрлық аралық баллистикалық зымырандарды ұшыру алаңдарын қорғау үшін "Сафгард" жүйесін қолданды. Америкалық "Сафгард" жүйесі тек қысқа мерзімге (бірнеше айға) ғана жұмыс істеді. Кеңес жүйесі (қазір А 135 деп аталады) ондаған жылдар бойы жаңартылып келді және әлі де Мәскеу маңында жұмыс істеп тұр.

Бағыттауышпен үйлесу эксперименті

Ядролық қаруланған ұстағыштарды қолданған бұрынғы бағдарламаларға қатысты алаңдаушылықтарды ескере отырып, 1980 жылдары АҚШ Армиясы "соқтығысу арқылы жою" (hit to kill) құралдарының мүмкіндігін зерттеуді бастады, онда ұстағыш зымыраны келіп тұрған баллистикалық зымыранды тек онымен соқтығысу арқылы жояды, бұл "Кинетикалық жою құралдары" немесе KKV деп аталды. Зымыраны жоюға арналған алғашқы бағдарлама – Армияның "Бағыттағыш қабаттама" (Homing Overlay) тәжірибесі болды. "Қабаттама" (Overlay) Армияның экзосфералық ұстаулары үшін қолданған термині, ол алдау құралдарын жоюды талап етті, ал "астыңғы қабаттама" (underlay) атмосферадағы жоғары биіктіктегі ұстаулар үшін қолданған термині еді. KKV инфрақызыл іздеуші, басқару электроникасы және қозғалтқыш жүйесімен жабдықталған. Ғарышқа шыққаннан кейін KKV өзінің тиімді қимасын арттыру үшін қолшатыр қаңқасына ұқсас диаметрлі құрылымды кеңейтті. Бұл құрылғы ICBM-нің қайта кіру бөлігін соқтығысқанда жояды. Алғашқы үш ұшу сынағы сәтсіз аяқталғаннан кейін, 1984 жылдың 10 маусымында өткен төртінші және соңғы сынақ сәтті аяқталды, Minuteman қайта кіру бөлігін шамамен жылдамдықпен, тең биіктікте ұстады.

Стратегиялық қорғаныс бастамасы

1983 жылғы 23 наурызда президент Рональд Рейган ресми түрде Стратегиялық қорғаныс бастамасы деп аталатын, бірақ көп ұзамай қарсыластары "Жұлдызды соғыс" деп атаған жаңа ұлттық зымыран қорғаныс бағдарламасын жариялады. Президент Рейганның мақсаты тек АҚШ пен оның одақтастарын ғана қорғау емес, сонымен қатар дайын жүйемен КСРО-ны қамтамасыз ету болды, осылайша барлық тарап үшін ядролық соғыс қаупін жоюға тырысты. SDI техникалық тұрғыдан өте амбициялы және экономикалық тұрғыдан өте қымбат болды. Оған ғарышқа орналасқан көптеген лазерлік шайқас станциялары және ядролық энергиямен жұмыс істейтін рентгендік лазерлік спутниктер кіруі керек еді, олар жауынгерлік ICBM-дерді ғарышта ұстап алуға арналған, сонымен қатар өте күрделі басқару және бақылау жүйелері де қарастырылған. Бұрынғы "Сентинель" бағдарламасынан ерекшелігі, мақсаты – КСРО-ның күшті, толыққанды ядролық шабуылына қарсы толық қорғаныс құру болды. Конгресте демократтар мұндай бағдарламаның мүмкін еместігіне және стратегиялық дұрыстығына күмән келтірді, ал республикашылар оның стратегиялық қажеттілігі туралы айтып, оның іс жүзінде жүзеге асырылатынын дәлелдеген бірқатар техникалық сарапшыларды ұсынды (соның ішінде Манхэттен жобасының физигі Эдвард Теллер). SDI-ді қолдаушылар жеңіске жетті және 1984 қаржы жылында қаржыландыру басталды.

АБМ-дан шығу

1999 жылдың желтоқсан айында Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас Ассамблеясы АҚШ-ты зымыранға қарсы қорғаныс жүйесін салу жоспарларынан бас тартуға бағытталған резолюцияны бекітті. АҚШ-пен бірге, бұл жобаға қарсы дауыс берген үш ел болды: Албания, Израиль және Микронезия Федеративтік Штаттары. Еуропалық Одақтың 15 мүшесінің 13-і дауыс беруден жаңылды, ал Франция мен Ирландия бұл резолюцияны қолдады. Резолюцияда келісімді нығайту және сақтау жөніндегі күш-жігерді жалғастыру қажеттігі айтылды. 2002 жылдың 14 маусымында АҚШ Зымыранға қарсы баллистикалық қорғаныс келісімінен (ABM Treaty) шықты. Келесі күні Ресей, MIRV атты көпсалалы баллистикалық ракеталарды тыйым салуға бағытталған START II келісімінен шығу арқылы жауап берді.

Мақсаттар

1990 жылдары және 21 ғасырдың басында Ұлттық зымыран қорғаныс (NMD) жүйесінің ресми мақсаты АҚШ-ты белгілі бір «қаскөй мемлекеттерден» ядролық шантажға немесе ядролық терроризмге ұшыраудан қорғауға ауысты. Бұл шектеулі мақсаттың орындалуы күмәнді болып қалуда. Президент Билл Клинтонның кезінде сынақтар белгілі бір деңгейде жалғасты, бірақ 2000 жылдың 5 қыркүйегінде Клинтонның «егер мұндай жүйе дұрыс жұмыс істесе, ол бізге ядролық қарудың таралуы бейбітшілікті сақтауды қиындататын әлемде қосымша кепілдік бере алады» деген қолдау білдіргеніне қарамастан, жобаға қаржыландыру аз болды. Жүйені Зымыран қорғаныс агенттігі (MDA) басқарады. АҚШ Армиясының Ғарыш және зымыраннан қорғаныс командасы және Space Delta 4 сияқты бірнеше басқа агенттіктер мен әскери құрамалар да рөл атқарады. MDA және Ғарыш даму агенттігі (SDA) қазіргі уақытта гипердыбыстық қарудан қорғану үшін гипердыбыстық зымыран қорғаныс жүйесінің элементтерін әзірлеп жатыр; бұл элементтерге Ұлттық қорғаныс ғарыш архитектурасының (NDSA) бақылау және тасымалдау қабаттары, сондай-ақ түрлі ұстау бағдарламалары кіреді, бірақ гипердыбыстық қарудың маневрлеу қабілеті мен төмен биіктікте ұшуы қиындықтар туғызуы мүмкін. MDA-ның Glide Phase Interceptor (GPI) 2020 жылдың ортасы мен соңына қарай гипердыбыстық зымырандарға қарсы қорғаныс жүйесі ретінде қолданысқа енгізілуі күтілуде. DARPA-ның Glide Breaker бағдарламасы ұзын қашықтықта гипердыбыстық зымырандарды дәл нысанаға алуға қабілетті көлік құралын жасауға бағытталған. Сарапшылар гипердыбыстық қаруға қарсы қорғаныстың мүмкіндігі, тиімділігі және практикалық қолданылуы туралы пікірталас жүргізуде.

Құралымдары

Қазіргі NMD жүйесі бірнеше құрамдас бөліктерден тұрады.

Жылжымалы фазалық тұтқырлар (GPI)

Глайд фазалық перехваттаушылар (GPI) – ұшу кезіндегі гипердыбыстық нысандарды жоюға арналған зымырандар.

Жерден ұстап алу зымырандары

Бір маңызды компонент – Жерге негізделген орта буын қорғаныс жүйесі (GMD), ол жерге орналасқан ұшып түсетін зымырандардан (GBI) және АҚШ-тағы Аляскадағы радарлардан тұрады, олар ғарышта келе жатқан соғыс бөлімшелерін тоқтатуға арналған. Қазіргі уақытта бірқатар GBI зымырандары Калифорниядағы Ванденберг Әскери-әуе күштері базасында (Space Force Base) орналасқан. Бұл GBI зымырандарын теңіз күштерінің кемелерінен ұшырылатын SM-3 орта буын тосқауылдарымен күшейтуге болады. 2006 жылға қарай шамамен он зымыран тоқтатуға дайын болды. 2014 жылы Зымырандық қорғаныс агенттігінің (Missile Defense Agency) 30 операциялық GBI зымыраны болды, сондай-ақ 2017 жылға орналастыру үшін тағы 14 жерге орналасқан ұшып түсетін зымыран сұраныс жасалды, бұл 2016 қаржы жылының бюджетінде көзделген. Ресми түрде, соңғы орналастыру мақсаты – "C3" фазасы, ол екі GMD орнынан 200 немесе одан да көп "АБМ" пайдалана отырып, күрделі соғыс бөлімшелерінің ондаған бірлігіне қарсы тұруға бағытталған. Жүйенің дизайны C3 деңгейінен асып түсетін одан әрі кеңейтуге және жаңартуға мүмкіндік береді.

Aegis баллистикалық зымыраннан қорғаныс жүйесі

Оның маңызды құрауы – «Эгис» баллистикалық зымыранға қарсы қорғаныс жүйесі деп аталатын, кемелерге орналасқан жүйе. Президент Обама 2009 жылдың қыркүйегінде Польшадағы зымыранға қарсы қорғаныс базасын құру жоспарларын тоқтатып, оның орнына АҚШ Әскери-теңіз күштерінің кемелерінде орналасқан зымыранға қарсы қорғаныс жүйелеріне басымдық берген кезде, бұл жүйеге ерекше мән берілді. 2009 жылдың 18 қыркүйегінде Ресей Премьер-министрі Путин Ресейдің шекарасына жақын зымыранға қарсы қорғаныс нысандарын жою туралы Обаманың жоспарларын қолдады. 2009 жылы бірнеше АҚШ Әскери-теңіз кемелері осы мақсатта SM-3 зымырандарымен жабдықталды, бұл американдық бөлімшелердегі «Патриот» жүйелерін толықтырды. Сондай-ақ, Жапония мен Австралияның әскери кемелеріне Американың қорғаныс жоспарына қатысуға мүмкіндік беретін қару-жарақ пен технологиялар берілді. 2009 жылдың 12 қарашасында Зымыранға қарсы қорғаныс агенттігі бағдарламаға қатысу үшін АҚШ-тың тағы алты эсминецін жаңарту жоспарланғанын хабарлады. 2012 жылғы қаржы жылында «Карни», «Росс» және «Дональд Кук» кемелері жаңартылды. «Коул», «Макфол» және «Портер» кемелерін 2013 жылғы қаржы жылында жаңарту жоспарланған. Бағдарламаның мақсаты 2010 жылдың соңына дейін 21 кемені, 2012 жылы – 24 кемені, ал 2013 жылға қарай 27 кемені жаңарту болды. «Эгис» жауынгерлік жүйесімен жабдықталған барлық кемелерде SM-2 зениттік-ракеталық кешені бар, ол соңғы жаңартулардың арқасында баллистикалық зымыранға қарсы қорғанысқа қабілетті.

Жоғары биіктіктегі аймақты қорғау

Terminal High Altitude Area Defense (THAAD) – атмосфераның жоғарғы қабаттарында және атмосферадан тыс кеңістікте зымырандарды жоюға арналған, жерде орналасқан ұстаушы зымырандарды қолданатын АҚШ Армиясының бағдарламасы. THAAD Гуам, Біріккен Араб Эмираттары, Оңтүстік Корея және соңғы кезде Израильде орналастырылған.

Әуедегі жүйелер

Әуеде орналасқан бірнеше жүйелер қарастырылып жатыр, оларды АҚШ Әуе күштері пайдаланатын болады. Зерттеудің басты нысандарының бірі – ракеталардың ұшу фазасында тоқтатылатын қорғаныс жүйесі, яғни ракеталар ұшу фазасында болатын кезде оларды ұстап алуға арналған жүйе. Бұл мақсатта қолданылуы мүмкін жүйелердің бірі – әуедегі лазер, ол Boeing YAL-1 ұшағында сынақтан өтті, бірақ кейіннен жоба тоқтатылды. Басқа да идеялар зерттелуде. 2009 жылға дейін баллистикалық ракеталарға қарсы қорғаныс жүйесінің ішінде ұшу фазасында әрекет ете алатын жалғыз жүйе – Aegis Баллистикалық ракеталарға қарсы қорғаныс жүйесі. Теңізде орналасқан ұшу фазалық жүйенің бірнеше артықшылықтары бар, себебі ол толыққанды жылдам және халықаралық суларда жұмыс істеу арқылы қауіпсіздікті арттырады. Тактикалық ракетаға қарсы радар мен оның техникалық сипаттамалары оған мүмкіндік бермейді, себебі келіп жатқан стратегиялық ракетаның жарылғыш бөлігі тактикалық ракетаның жарылғыш бөлігінен әлдеқайда жылдам қозғалады. Дегенмен, жоғары биіктіктегі қорғаныс зымыраны стратегиялық ракеталарды ұстап алу үшін жаңартылуы мүмкін. SM-3 зымыраны стратегиялық ракеталарға қарсы белгілі бір мүмкіндікке ие, бұл 2020 жылдың қараша айында стратегиялық ракета класындағы нысананы сәтті ұстап алу арқылы дәлелденді. АҚШ-тың Hawk зымырасының соңғы нұсқалары тактикалық баллистикалық ракеталарға қарсы шектеулі мүмкіндікке ие, бірақ оны әдетте ракетаға қарсы қорғаныс жүйесі деп атамайды. Осыған ұқсас мәлімдемелер Ресейдің S-300 және S-400 сериялы ұзын қашықтықты әуеге қарсы қорғаныс жүйелері туралы да жасалды.

Көпжақты және халықаралық қатысу

Қорғаныс бағдарламасының бірнеше аспектілері басқа елдердің қатысуын және көмегін іздеді немесе қол жеткізді. "Эгис" баллистикалық зымыранға қарсы қорғаныс жүйесіне Жапония мен Австралияны қоса алғанда, бірнеше шетелдік теңіз күштері қатысуда. Сонымен қатар, АҚШ Жерге орналасқан орта траекториялық қорғаныс жүйесінің аясында басқа елдерде радарлық және зымырандық нысандарды құруды қарастырды. Польшадағы зымыранға қарсы қорғаныс нысаны "Эгис" БМҚ пайдасына тоқтатылған кезде көптеген БАҚ-тың назарына ілікті. Ұлыбританиядағы бір радарлық нысан жаңартылуда, ал Гренландияда тағы біреуі салынуда. Басқа елдер технологиялық жетістіктерге және әртүрлі орналасқан жерлерге үлес қосты. Тайвань американдық жүйеге қосылатын ұлттық зымыранға қарсы қорғаныс радарларын орналастыруға дайын екенін білдірді, бірақ жүйелердегі қосымша шығындарды төлеуге мүдделі емес. 17 шілдеде The Wall Street Journal газеті Пентагонның Катардағы құпия орналасқан жерде зымыранға қарсы қорғаныс радиолокациялық стансасын салуда екенін хабарлады. The Wall Street Journal-дің бұл хабарламасы 8 тамызда The New York Times газетінде жарияланған мақаламен расталды, онда АҚШ шенеуніктері жоғары ажыратымды X-диапазонды зымыранға қарсы қорғаныс радарын Катарда орналастыратынын мәлімдеді. The Wall Street Journal-дің хабарлауынша, Катардағы радарлық нысан АҚШ мүдделерін және Израиль, Еуропа елдері сияқты одақтастарын Иранның зымырандарынан қорғауға арналған жүйенің негізін құрайды. АҚШ қорғаныс ведомствосының өкілдері The Wall Street Journal газетіне жаңа зымыранға қарсы қалқанның ядросы Жапонияның оңтүстігінде орналасқан X-диапазонды қуатты радар болатынын мәлімдеді. Қазіргі уақытта Жапония мен АҚШ арасында келіссөздер жүріп жатыр. Жаңа X-диапазон 2006 жылы Жапонияның солтүстігінде орнатылған қолданыстағы радарға қосылады, ал үшінші X-диапазон Оңтүстік-Шығыс Азияда орналастырылуы мүмкін. Нәтижесінде құрылатын радарлық доға Солтүстік Корея, Қытай және мүмкін Тайваньды қамтиды. АҚШ Әскери-теңіз күштері мен Конгресс зерттеу қызметінің мәліметінше, АҚШ Әскери-теңіз күштері 2018 жылға қарай баллистикалық зымыранға қарсы қорғанысқа қабілетті әскери кемелер паркін 26 кемеден 36 кемеге дейін кеңейтуді жоспарлап отыр. Ресми өкілдердің сөзіне сүйенсек, олардың 60 пайызы Азия мен Тынық мұхиты аймағына орналастырылуы мүмкін. АҚШ Мемлекеттік департаменті АҚШ-тың Азиядағы зымыранға қарсы қорғанысқа қатысу тәсілінің Еуропа мен Таяу Шығыстағыдан ұқсас, кезең-кезеңмен болатынын мәлімдеді. "Бұл қорғаныс жүйелері. Зымырандар атылмағанша оларға шабуыл жасалмайды", - деді департамент өкілі Виктория Нуланд баспасөз конференциясында. "Азиядағы жүйелер Солтүстік Кореяның зымырандық қатеріне қарсы қорғануға арналған. Олар Қытайға бағытталған емес". "Бұл біздің Жапонияны қорғау қабілетімізді арттыруға бағытталған", - деді АҚШ қорғаныс министрі Леон Панетта баспасөз конференциясында. "Ол сондай-ақ АҚШ-тың алға орналасқан күштеріне көмектесуге және Солтүстік Кореяның баллистикалық зымырандарынан АҚШ-тың отандық аумағын қорғауға да тиімді болады". Токиода өткен бірлескен баспасөз конференциясында Панетта мен Жапонияның қорғаныс министрі Сатоши Моримото АҚШ пен Жапонияның бірлескен тобы жаңа радар орнату үшін орналасқан жерді іздеуді дереу бастайтынын мәлімдеді. 15 қарашада Австралия мен АҚШ АҚШ әскерінің Азияға стратегиялық бағытын өзгерту аясында Австралияда қуатты радар мен ғарыш телескопын орналастыратынын жариялады. "Бұл бізге атмосферадан шығып, атмосфераға кіретін нәрселерді, шын мәнінде бүкіл Азияны көруге мүмкіндік береді", - деді АҚШ қорғаныс ведомствосының өкілі журналистерге.

Several aspects of the defense program have either sought or achieved participation and assistance from other nations. Several foreign navies are participating in the Aegis Ballistic Missile Defense, including Japan and Australia. Also, the United States has considered establishing radar sites and missile sites in other nations as part of the Ground Based Midcourse Defense. A missile defense site in Poland received much media attention when it was cancelled in favor of the Aegis BMD. A radar site in the United Kingdom is being upgraded, and another one is being built in Greenland. Other countries have contributed technological developments and various locations. Taiwan has indicated that it is willing to host national missile defense radars to be tied into the American system, but is unwilling to pay for any further cost overruns in the systems. The Wall Street Journal reported on 17 July 2012, that the Pentagon is building a missile defense radar station at a secret site in Qatar. The Wall Street Journal report was later confirmed by an article in The New York Times from 8 August 2012, which stated that U. S. officials disclosed that a high resolution, X band missile defense radar would be located in Qatar. The radar site in Qatar will complete the backbone of a system designed to defend U. S. interests and allies such as Israel and European nations against Iranian rockets, officials told The Wall Street Journal. US Defence officials told The Wall Street Journal that the core of the new anti missile shield would be a powerful early warning radar, known as an X Band, sited on a southern Japanese island. Discussions between Japan and the United States are currently underway. The new X Band would join an existing radar that was installed in northern Japan in 2006 and a third X Band could be placed in South East Asia. The resulting radar arc would cover North Korea, China and possibly even Taiwan. According to U. S. Navy officials and the Congressional Research Service the U. S. Navy has drawn up plans to expand its fleet of ballistic missile defense capable warships from 26 ships today to 36 by 2018. Officials said as many as 60% of those are likely to be deployed to Asia and the Pacific. The State Department said the U. S. is taking a phased approach to missile defense in Asia, as it is in Europe and the Middle East. "These are defensive systems. They don’t engage unless missiles have been fired," department spokeswoman Victoria Nuland told a news conference. "In the case of Asian systems, they are designed against a missile threat from North Korea. They are not directed at China." "The purpose of this is to enhance our ability to defend Japan," U. S. Secretary of Defense Leon Panetta said at a news conference. "It’s also designed to help forward deployed U. S. forces, and it also will be effective in protecting the U. S. homeland from the North Korean ballistic missile threat." During a joint news conference in Tokyo, Panetta and Japanese Defense Minister Satoshi Morimoto said a joint U. S. Japanese team would begin searching immediately for a site for the new radar. On 15 November 2012, Australia and the United States announced that the US military will station a powerful radar and a space telescope in Australia as part of its strategic shift towards Asia. "It will give us visibility into things that are leaving the atmosphere, entering the atmosphere, really all throughout Asia", including China's rocket and missile tests, a US defence official told reporters on condition of anonymity.

Бағдарламаны жоспарлау, мақсаттар және талқылау

2002 жылдың 14 қазанында Рональд Рейган баллистикалық зымырандардан қорғану сынақ алаңынан ұшырылған жердегі ұстағыш, Тынық мұхитының үстінде 225 км биіктікте макеттік соғыс бас бөлігін жойды. Сынаққа үш алдау шарлары кірді. 2002 жылдың 16 желтоқсанында президент Джордж Буш Ұлттық қауіпсіздік жөніндегі 23-ші президенттік директиваға қол қойды, онда 2004 жылға дейін операциялық баллистикалық зымырандардан қорғану жүйелерін орналастыруды бастау жоспары баяндалған. Келесі күні АҚШ Ұлыбритания мен Даниядан Файлингдейлс (Англия) және Туле (Гренландия) нысандарын НҚҚ бағдарламасының бөлігі ретінде пайдалануға ресми түрде рұқсат сұрады. Бағдарламаның 2004-2009 жылдарға арналған жобаланған құны 53 миллиард долларды құрайды, бұл Пентагонның бюджетіндегі ең ірі жекелеген бап. 2002 жылдан бері АҚШ Польша және басқа да еуропалық елдермен ұзақ қашықтықтағы зымырандарды ұстап тұруға арналған еуропалық базаны құру мүмкіндігін талқылап келеді. Аляскадағы АҚШ базасына ұқсас нысан АҚШ пен Еуропаны Таяу Шығыстан немесе Солтүстік Африкадан ұшырылған зымырандардан қорғауға көмектесер еді. Польшаның премьер-министрі Казимеж Марцинкевич 2005 жылдың қараша айында Польшада мұндай базаны орналастыру мәселесін қоғамдық талқылауға салуды қалайтынын мәлімдеді. 2002 жылы NMD басқа зымырандардан қорғану бағдарламаларынан, мысалы, ғарышқа, теңізге негіделген және күшейту және қайта кіру кезеңдерін (ұшу кезеңдеріне қараңыз) нысаналайтын қорғаныстан өзгеше екенін көрсету үшін Жердегі орта траекториялық қорғаныс (GMD) деп өзгертілді. 2004 жылдың 22 шілдесінде алғашқы жердегі ұстағыш Аляскадағы Форт-Грилиде орналастырылды. 2004 жылдың соңына дейін алты ұстағыш Форт-Грилиде және тағы екеуі Калифорниядағы Ванденберг әуе күштері базасында орналастырылды. 2005 жылы Форт-Грилиде тағы екеуі орнатылды. Жүйе "элементар" қорғаныс қамтамасыз етеді. 2004 жылдың 15 желтоқсанында Маршалл аралдарындағы ұстағыш сынағы сәтсіз аяқталды, себебі нысана Аляскадағы Кодиак аралынан ұшырылғаннан кейін 16 минуттан кейін ұстағышта "белгісіз аномалия" болғандықтан ұшыру тоқтатылды. "Біз оны операциялық деп жариялауды мақсат еткен жоқ деп ойлаймын. Менің ойымша, мақсат 2004 жылдың соңына дейін операциялық қабілеттілікке қол жеткізу еді", - деді Пентагон өкілі Ларри Дирита 2005 жылдың 13 қаңтарында Пентагонның баспасөз конференциясында. Алайда, мәселе қаржыландыруда еді. "Бұл жүйе бір кезде операциялық болатын болады деген үміт болды, егер Конгресс осы жүйеге көбірек назар аударып, қаржы бөлсе, ол салыстырмалы түрде жылдам операциялық бола алады". 2005 жылдың 18 қаңтарында АҚШ Стратегиялық қолбасшылығының бас қолбасшысы Біріктірілген зымырандардан қорғану функционалдық компоненттік қолбасшылығын (JFCC IMD) құру туралы бұйрық берді. JFCC IMD іске қосылғаннан кейін, ғаламдық зымырандардан қорғану операциялары үшін қажетті сипаттамалар мен мүмкіндіктерді және зымырандардан қорғануды қолдауды әзірлейді. 2005 жылдың 14 ақпанында тағы бір ұстағыш сынағы Кваджалейн аралындағы сынақ алаңындағы жердегі қолдау жабдығының ақаулығына байланысты сәтсіз аяқталды, бірақ ұстағыш зымыранының өзі емес. 2005 жылдың 24 ақпанында Зымырандардан қорғану агенттігі Aegis баллистикалық зымырандардан қорғану жүйесін сынап, жау зымыранын сәтті ұстады. Бұл операциялық конфигурациядағы RIM 161 Standard Missile 3 (SM 3) ұстағышының алғашқы сынағы және осы жүйені пайдаланып жасалған бесінші сәтті ұстау болды. 2005 жылдың 10 қарашасында USS Lake Erie екі сатылы баллистикалық зымыранды баллистикалық зымыран ұшырылғаннан екі минут ішінде анықтап, іздеп, жойды. 2006 жылдың 1 қыркүйегінде Жердегі орта траекториялық қорғаныс жүйесі сәтті сынақтан өтті. Аляскадан ұшырылған нысана зымыранына тию үшін Ванденберг әуе күштері базасынан ұстағыш ұшырылды, ал жердегі қолдауды Колорадо-Спрингстегі экипаж көрсетті. Бұл сынақты Зымырандардан қорғану агенттігінің директоры генерал-лейтенант Трей Оберинг "біздің ұзақ қашықтықтағы зымырандардан қорғану жүйемізді сынаудың соңына жақын" деп сипаттады. Нысана зымыранында ешқандай алдау құралдары немесе қарсы шаралар болған жоқ. Теңіздегі X-диапазонды радар жүйесін орнату жұмыстары қазіргі уақытта жүргізілуде. 2007 жылдың 24 ақпанында The Economist газеті АҚШ-тың НАТО-дағы елшісі Виктория Нуланд өзінің әріптестеріне Еуропадағы зымырандардан қорғану орындарының әртүрлі нұсқалары туралы кеңес беру үшін хат жазғанын хабарлады. Ол сондай-ақ "АҚШ Ұлыбританиямен жүйеге қосымша үлестер енгізуді талқылап жатқанын" растады. 2008 жылдың 23 ақпанында АҚШ бұзылған американдық тыңшылық спутнигін сәтті құлатты. Польша армиясының Устка-Вико базасы АҚШ зымырандарын ұстауға арналған мүмкін болатын орын ретінде айтылды. Ресей қарсылық білдірді, Еуропадағы конвенциялық қарулар туралы келісімнен бас тартуы осыған байланысты болуы мүмкін. Егер АҚШ Польша мен Чехияда 10 ұстағыш зымыран мен радарды орналастыру жоспарларын тоқтатудан бас тартса, Ресей НАТО-мен шектесетін Ресей аумағында қысқа қашықтықтағы ядролық зымырандарды орналастыру қаупін тудырды. 2007 жылдың сәуір айында Путин американдықтар Орталық Еуропада қорғаныс жүйесін орналастырса, жаңа суық соғыс басталатыны туралы ескертті. Путин сондай-ақ Ресей 1987 жылғы Ядролық күштер туралы келісім бойынша өзінің міндеттемелерінен бас тартуға дайын екенін айтты. 2014 жылы Ресей АҚШ-тың Шығыс Еуропадағы зымырандардан қорғану жоспарларына қарсы тұру үшін ел бойынша радар мен зымырандардан қорғану жүйелерін орнату жоспарларын жариялады. 2017 жылдың қаңтарына қарай, ұсынылған Шығыс АҚШ зымырандардан қорғану орны үшін ең басты үш кандидатқа Нью-Йорк, Мичиган және Огайо кіреді.

On 14 October 2002, a ground based interceptor launched from the Ronald Reagan Ballistic Missile Defense Test Site destroyed a mock warhead 225 km above the Pacific. The test included three decoy balloons. On 16 December 2002 President George W. Bush signed National Security Presidential Directive 23 which outlined a plan to begin deployment of operational ballistic missile defense systems by 2004. The following day the U. S. formally requested from the UK and Denmark use of facilities in Fylingdales, England, and Thule, Greenland, respectively, as a part of the NMD program. The projected cost of the program for the years 2004 to 2009 will be $53 billion, making it the largest single line in The Pentagon's budget. Since 2002, the US has been in talks with Poland and other European countries over the possibility of setting up a European base to intercept long range missiles. A site similar to the US base in Alaska would help protect the US and Europe from missiles fired from the Middle East or North Africa. Poland's prime minister Kazimierz Marcinkiewicz said in November 2005 he wanted to open up the public debate on whether Poland should host such a base. In 2002, NMD was changed to Ground Based Midcourse Defense (GMD), to differentiate it from other missile defense programs, such as space based, sea based, and defense targeting the boost phase and the reentry phase (see flight phases). On 22 July 2004, the first ground based interceptor was deployed at Fort Greely, Alaska By the end of 2004, a total of six had been deployed at Ft. Greely and another two at Vandenberg Air Force Base, California. Two additional were installed at Ft. Greely in 2005. The system will provide "rudimentary" protection. On 15 December 2004, an interceptor test in the Marshall Islands failed when the launch was aborted due to an "unknown anomaly" in the interceptor, 16 minutes after launch of the target from Kodiak Island, Alaska. "I don't think that the goal was ever that we would declare it was operational. I think the goal was that there would be an operational capability by the end of 2004," Pentagon representative Larry DiRita said on 2005 01 13 at a Pentagon press conference. However, the problem is and was funding. "There has been some expectation that there will be some point at which it is operational and not something else these expectations are not unknown, if Congress pours more attention and funding to this system, it can be operational relatively quick." On 18 January 2005, the Commander, United States Strategic Command issued direction to establish the Joint Functional Component Command for Integrated Missile Defense (JFCC IMD). The JFCC IMD, once activated, will develop desired characteristics and capabilities for global missile defense operations and support for missile defense. On 14 February 2005, another interceptor test failed due to a malfunction with the ground support equipment at the test range on Kwajalein Island, not with the interceptor missile itself. On 24 February 2005, the Missile Defense Agency, testing the Aegis Ballistic Missile Defense System, successfully intercepted a mock enemy missile. This was the first test of an operationally configured RIM 161 Standard missile 3 (SM 3) interceptor and the fifth successful test intercept using this system. On 10 November 2005, the USS Lake Erie detected, tracked, and destroyed a mock two stage ballistic missile within two minutes of the ballistic missile launch. On 1 September 2006, the Ground Based Midcourse Defense System was successfully tested. An interceptor was launched from Vandenberg Air Force Base to hit a target missile launched from Alaska, with ground support provided by a crew at Colorado Springs. This test was described by Missile Defense Agency director Lieutenant General Trey Obering as "about as close as we can come to an end to end test of our long range missile defense system." The target missile carried no decoys or other countermeasures. Deployment of the Sea based X band Radar system is presently underway. On 24 February 2007, The Economist reported that the United States ambassador to NATO, Victoria Nuland, had written to her fellow envoys to advise them regarding the various options for missile defense sites in Europe. She also confirmed that "The United States has also been discussing with the UK further potential contributions to the system." On 23 February 2008, the United States successfully shot down a malfunctioning American spy satellite. The Ustka Wicko base of the Polish Army was mentioned as a possible site of US missile interceptors. Russia objected; its suspension of the Treaty on Conventional Armed Forces in Europe may be related. Russia threatened to place short range nuclear missiles on the Russia's border with NATO if the United States refused to abandon plans to deploy 10 interceptor missiles and a radar in Poland and the Czech Republic. In April 2007, Putin warned of a new Cold War if the Americans deployed the shield in Central Europe. Putin also said that Russia is prepared to abandon its obligations under a Nuclear Forces Treaty of 1987 with the United States. In 2014 Russia announced plans to install more radar and missile defense systems across the country to counter U. S. plans for a missile defense system in Eastern Europe. As of January 2017, the top 3 candidate sites for a proposed Eastern United States missile defense site are now New York, Michigan, and Ohio.

Орталық Еуропадағы зымыраннан қорғаныс нысандары

Бұрын, Орталық Еуропаға, атап айтқанда Польша мен Чехияға GMD зымыран қорғанысы орналастыруларының құрылысын жүзеге асыруға бағытталған даулы бастама болды. Ресейдің күшті қарсылығының нәтижесінде бұл жоспардан бас тартылып, орнына Қара теңізде және соңында Румынияда орналасқан Aegis класындағы зымыран қорғаныс жүйесі таңдалды. 2007 жылдың ақпан айында АҚШ Польша және Чехиямен Жерге орналастырылатын орташа қашықтықтағы қорғаныс жүйесін орналастыру мәселесі бойынша ресми келіссөздерді бастады. Жарияланған мақсат – Еуропаның көп бөлігін Ираннан болатын ұзақ қашықтықтағы зымыран шабуылдарынан қорғау. Екі елдегі де халық пікірі бұл жоспарға қарсы болды: Польшадағылардың 57%-ы келіспеді, ал 21%-ы қолдады; 130 мыңнан астам чехтар база туралы референдум өткізу үшін петицияға қол қойды, бұл барқыт төңкерісінен бергі кездегі ең ірі азаматтық бастама (Ne základnám – Базаларға жоқ). Польша армиясының Устка-Вичко базасы 10 американдық зымыранды ұстап алушылардың орналасқан жері ретінде талқыланды. Ресей наразылық білдірді, және Еуропадағы конвенциялық қарулар туралы шартты тоқтатуы осыған байланысты болуы мүмкін. Путин жаңа суық соғыс басталуы мүмкін екенін ескертті. Бұл келісім Польша аумағында зымыран қорғаныс жүйесін іске қосуды көздеді. Ресей Польшаны АҚШ-тың зымыранды ұстап алу жүйесін қабылдау арқылы өзін шабуылға, тіпті ядролық шабуылға да ұшыратуда деп ескертті. Ресей қарулы күштері штабының бастығының орынбасары, генерал Анатолий Ноговицын: «Польша (жүйені) орналастыру арқылы өзін 100 пайыздық соққыға ұшыратады» деді. 2009 жылдың қыркүйегінде президент Барак Обама Орталық Еуропадағы зымыран қорғаныс нысандарын салу жоспарларынан бас тартылып, олардың орнына АҚШ әскери-теңіз кемелерінде орналасқан жүйелерге көшілетінін мәлімдеді. 2010 жылдың 4 ақпанында Румыния 2015 жылдан бастап SM-3 зымырандарын қабылдауға келісті. Девеселудегі зымыран қорғаныс жүйесі 2015 жылдың 18 желтоқсанында қолданысқа енгізілді. Румыниядағы BMD құрауы 2019 жылы жаңартылды, ал осы аралықта Румынияның NSF Девеселу қаласында 62-ші әуе қорғаныс артиллерия полкінің B батареясы (THAAD) THAAD бөлімшесі орналастырылды. Aegis Ashore Польшадағы Реджиковода орнатылды және 2022 жылға дейін аяқталуы жоспарланған.

Previously, a controversial initiative existed for placing GMD missile defense installations in Central Europe, namely in Poland and Czech Republic. As a result of strong Russian opposition, the plan has been abandoned in favor of Aegis class missile defense based in the Black Sea and eventually in Romania. In February 2007, the US started formal negotiations with Poland and Czech Republic concerning placement of a site of Ground Based Midcourse Defense System. The announced objective was to protect most of Europe from long range missile strikes from Iran. Public opinion in both countries opposed: 57% of Poles disagreed, while 21% supported the plans; More than 130,000 Czechs signed a petition for a referendum about the base, which is by far the largest citizen initiative (Ne základnám – No to Bases) since the Velvet Revolution. The Ustka Wicko base of the Polish Army was mentioned as a possible site of 10 American interceptor missiles. Russia objected; its suspension of the Treaty on Conventional Armed Forces in Europe may be related. Putin warned of a possible new Cold War. a deal that would implement the missile defense system in Polish territory. Russia warned Poland that it is exposing itself to attack—even a nuclear one—by accepting U. S. missile interceptors on its soil. Gen. Anatoly Nogovitsyn the deputy chief of staff of Russia's armed forces said "Poland, by deploying (the system) is exposing itself to a strike – 100 percent". In September 2009, President Barack Obama announced that plans for missile defense sites in Central Europe would be scrapped in favor of systems located on US Navy warships. On 4 February 2010, Romania agreed to host the SM 3 missiles starting in 2015. The missile defense system in Deveselu became operational on 18 December 2015. The BMD component in Romania underwent an upgrade in 2019; in the interim a THAAD unit, B Battery (THAAD), 62nd Air Defense Artillery Regiment, was emplaced in NSF Deveselu, Romania. Aegis Ashore was installed in Redzikowo, Poland with completion by 2022.

Скептицизм

Сарапшылар арасында тиімді зымыранға қарсы қорғаныс жүйесін құрудың техникалық жағынан мүмкін екендігі және әсіресе, GMD жүйесінің жұмыс істейтіндігі туралы пікір қақтығыстары туды. 2000 жылғы сәуірде «Уайымдаған ғалымдар одағы» мен Массачусетс технология институтының Қауіпсіздік зерттеулер бағдарламасы жүргізген зерттеулерде «ұзақ қашықтықтағы зымыранды қолдана алатын кез келген ел жоспарланған ҰҚЖ жүйесін жеңе алатын қарсы шараларды қолдана алады» деген қорытынды жасалды. Зерттелген қарсы шаралардың ішінде биологиялық немесе химиялық заттардан құралған шашырату бомбалары, сондай-ақ соғыс бас бөлігін жасыру және оны анықтауды қиын ету үшін алюминийленген шарлар, соғыс бас бөлігін салқындату арқылы оны жоюға арналған құралдың анықтау қабілетін төмендету сияқтылар болды. 2004 жылғы сәуірде Бас есептік кеңсесінің баяндамасында «MDA өзінің өнімділік мақсаттарына негіз болатын кейбір маңызды болжамдарды – мысалы, жаудың қолданатын алдау құралдарының түрін және санын – түсіндірмейді» делінген. «Қорғаныс министрлігі (DOD) қолданылып жатқан әрбір блок бойынша тәуелсіз, операциялық жағдайға сәйкес келетін сынақтар жүргізуі керек» деп ұсынылды, бірақ DOD «толық көлемде өндіріске кірмес бұрын ресми операциялық сынақтар міндетті емес» деп жауап берді. Мамандар, мысалы, бос және соғыс бас бөлігін қамтитын шарларды қалай ажырату керектігін нақты айтпады, бірақ осы «қарапайым» қарсы шараларды іске асыру қиын екенін және қорғаныс технологиясы оларды жеңу үшін қарқынды дамып жатқанын мәлімдеді. Зымыранға қарсы қорғаныс агенттігі (ЗҚА) алдау құралдарын анықтау әдістері құпия екенін хабарлады және жақын арада күшейту және соңғы кезеңдегі қорғаныс жүйесін ұсыну арқылы орта траекториядағы алдау құралдарының маңыздылығын азайтуға ниеттенгенін баса көрсетті. 2002 жылдың жазында ЗҚА ұшыру туралы егжей-тегжейлі ақпарат беруді тоқтатты және ұлттық қауіпсіздік аясында алдау құралдары туралы техникалық сұрақтарға жауап беруден бас тартты. Қытай АҚШ зымыранға қарсы қорғанысын бұзуға қабілетті гипердыбыстық жылғақ көлігін (HGV) әзірлеп жатыр, ол қазір DF ZF деп аталады. АҚШ Қорғаныс министрлігі бұл HGV-ны WU 14 деп белгілейді. Осыған жауап ретінде АҚШ Армиясы 2019 жылы АҚШ Әскери-теңіз күштері мен АҚШ Әуе күштерімен бірлескен бағдарламаға қатысып, гипердыбыстық жылғақ корпусын әзірдеуді жоспарлады, ал 2021 жылдан бастап әр алты ай сайын сынақ ұшырулар жүргізіледі.

There has been controversy among experts about whether it is technically feasible to build an effective missile defense system and, in particular, whether the GMD would work. An April 2000 study by the Union of Concerned Scientists and the Security Studies Program at the Massachusetts Institute of Technology concluded that "[a]ny country capable of deploying a long range missile would also be able to deploy countermeasures that would defeat the planned NMD system." Countermeasures studied in detail were bomblets containing biological or chemical agents, aluminized balloons to serve as decoys and to disguise warheads, and cooling warheads to reduce the kill vehicle's ability to detect them. In April 2004, a General Accounting Office report concluded that "MDA does not explain some critical assumptions—such as an enemy’s type and number of decoys—underlying its performance goals." It recommended that "DOD carry out independent, operationally realistic testing of each block being fielded" but DOD responded that "formal operational testing is not required before entry into full rate production." Proponents did not suggest how to discriminate between empty and warhead enclosing balloons, for instance, but said that these "simple" countermeasures are actually hard to implement, and that defense technology is rapidly advancing to defeat them. The Missile Defense Agency (MDA) said decoy discrimination techniques were classified, and emphasized its intention to provide future boost and terminal defense to diminish the importance of midcourse decoys. In summer 2002 MDA ceased providing detailed intercept information and declined to answer technical questions about decoys on grounds of national security. China is developing a hypersonic glide vehicle (HGV), now called the DF ZF, capable of penetrating US missile defenses. The US Department of Defense denotes this HGV as the WU 14. In response the US Army is participating in a joint program with the US Navy and US Air Force, to develop a hypersonic glide body in 2019, with test fires every six months, beginning in 2021.

Көтергіш фаза қорғанысы

Буст фазасының қорғанысы – зымыранды ұшыру басталғанда оны жоюға жасалған әрекет, ол кез келген баллистикалық зымыран ену құралдарын қолданбағандықтан, оңайырақ. Бұл, зымыран айтарлықтай жылдамдық пен биіктікке жеткен кездегі жоғарылау фазасының қорғанысынан өзгеше. Теориялық тұрғыдан алғанда, мұны әуедегі нысананы жоюға қабілетті кез келген қару жүйесімен іске асыруға болады, бірақ практикалық тұрғыдан алғанда, аймақтық қорғанысқа арналған жер-әуе ракеталары тиімдірек, себебі мүмкіндік терезесі өте қысқа. Мысалы, американдық Standard Missile 2 зымыранының тиімді қашықтығы 70 км-ден асады, бірақ Америкалық физика қоғамының зерттеуіне сәйкес, ол ұшыру нүктесінен 40 километр ішінде болуы керек. Бұл су астынан ұшырылатын баллистикалық зымырандар үшін қанағаттанарлық, бірақ құрлықта орналасқан континентаралық баллистикалық зымырандар үшін мүмкін емес.

Қатты отынмен жабдықталған МБР-ге қарсы күшейту фазасы бойынша қорғаныс

Бос фазаны қорғау қазіргі қатты отынмен жұмыс істейтін баллистикалық зымырандарға (ICBM) қарсы айтарлықтай қиын, себебі олардың ұшу фазасы қысқа. Қазіргі кездегі қатты отынмен жабдықталған баллистикалық зымырандарға ресейлік "Тополь", үнділік "Агни V", қытайлық DF-31 және DF-41, сондай-ақ АҚШ-тың "Минутмен" және "Трайдент" жатады. Ең соңғы қатты отынмен жабдықталған баллистикалық зымырандарға қарсы экономикалық тұрғыдан тиімді ұшу фазасында қорғануға ешқандай теориялық мүмкіндік жоқ, ол жердегі зымырандар, ғарышқа орналастырылған зымырандар немесе әуедегі лазер (ABL) болсын.