Оуайн маб Уриен: Регед патшасы және Артур аңыздарының кейіпкері
Owain mab Urien
Оуайн маб Уриен: тарих пен аңыз. 595 ж. қайтыс болған Регед патшасы, Артур аңыздарындағы Ивейн кейіпкері. «Арыстан рыцары» және «Бұлақтың ханшайымы» дастандары.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Регед патшасы
King of Rheged
Оуэйн маб Уриен (орта уэльс тілінде Оуэйн) (шамамен 595 жылы қайтыс болған) – Регед патшасы Уриеннің ұлы және шамамен 590 жылы Берникия аңғарларына қарсы әкесімен бірге шайқасқан. Оуэйннің тарихи тұлғасы Артур аңыздары циклына еніп, онда ол Ивейн, Ивейн, Эвейн немесе Увейн деп те аталады. Аңыз бойынша ол Хретьен де Труаның «Арыстан рыцары Ивейн» және уэльс романы «Оуэйн, немесе фонтан әйелі» – Хретьеннің поэмасына сәйкес келетін туындының басты кейіпкері болады.
Owain mab Urien (Middle Welsh Owein) (died c. 595) was the son of Urien, king of Rheged c. 590, and fought with his father against the Angles of Bernicia. The historical figure of Owain became incorporated into the Arthurian cycle of legends where he is also known as Ywain, Yvain, Ewain or Uwain. In his legendary guise he is the main character in Chrétien de Troyes's Yvain, the Knight of the Lion and the Welsh Romance Owain, or the Lady of the Fountain, which corresponds to Chrétien's poem.
Аңыздағы Оуэйн
Ғасырлар бойы Оуэйннің тарихын әңгімешілер білгендей болды, бірақ ол уэльстік Артур аңызына еніп, оның туралы әңгімелер континенттік Еуропаға тарады. Кристианның "Ивен, Арыстанның рыцарі" және оған байланысты "Мабиногион" әңгімесіндегі "Оуэйн, немесе Бұлақтың ханымы" романдары оның ерліктеріне арналған. Ол "Мабиногион" әңгімесінде "Ронабвидің арманы" және Джеффри Монмуттың "Британия тарихында" қысқаша көрінеді. XV ғасырдағы "Артурдың оқиғалары Терн Уэтлиде" романында ол сер Оуэйн фиц Вриен рыцарі ретінде де бейнеленген. Кейінгі романдарда, Ланселот Грааль циклында және сэр Томас Малоридің "Артурдың өлімінде" кейіпкер керемет рыцарь ретінде суреттелген. "Ронабвидің арманында" ол Артурмен шахмат ойнайды, ал Ронабви бақылап тұрады, ал сакстар шайқасқа дайындалады. Кристианның "Ивен, Арыстанның рыцарі" және "Оуэйн, немесе Бұлақтың ханымы" романдарының сюжеттері негізінен бірдей: Оуэйн Броселианде орманүндөгі сиқырлы дауылдан пайда болған бұлақ туралы естіп, оны іздейді, бірақ оны керемет рыцарь қорғап тұрғанын көреді. Ол осы жауынгерді жеңіп, оның әйелі Лаудинмен үйленеді, бірақ рыцарьтық ерліктерге беріліп, отбасылық міндеттерін ұмытып, оның махаббатын жоғалтады. Жыланнан құтқарып алған арыстанның көмегімен ол бірнеше оқиғаны аяқтап, әйелімен қайта қосылады. Ол кейінгі жазбалардың көпшілігінде кездеседі, оның маңыздылығы Гауэйнмен жақын достығымен және Ланселот Грааль циклының "Морт Арту" бөлімінде Артурдан бұрын соңғы рыцарьлардың бірі ретінде бейнеленуімен көрсетіледі. Артурийлік оқиғаның барлық нұсқаларында Оуэйн Уриеннің ұлы және Артурдың жүрегі туысы ретінде айтылады, ал кейінгі жазбаларда оның анасы Морган ле Фей, немесе корольдің басқа жарты әпкелерінің бірі деп есептеледі. Оның Оуэйн (немесе Ивен) есімді бауыры бар, ол Уриен мен оның сенешалының әйелінен туған. Уэльстер оған Морвид есімді егіз қарындасын сыйлайды, ал Артурдың анасының туысы ретінде ол Гауэйнмен және Оркни кланымен туыс.
Over the centuries, the history of Owain known to storytellers faded sufficiently that he was incorporated into Welsh Arthurian legend and stories about him spread to continental Europe. Chrétien's Yvain, the Knight of the Lion and the related Mabinogion story Owain, or the Lady of the Fountain are devoted to his exploits, and he appears prominently in the Mabinogion tale The Dream of Rhonabwy and briefly in Geoffrey of Monmouth's Historia Regum Britanniae. He also features as the knight Sir Owayne fytz Vryene in the fifteenth century romance Awntyrs of Arthure at the Terne Wathelyne. The character is portrayed as an excellent knight in the later romances, the Lancelot Grail cycle and Sir Thomas Malory's Le Morte d'Arthur, under one spelling of his name or another. In The Dream of Rhonabwy, he plays a game of chess against Arthur while Rhonabwy looks on and the Saxons prepare to fight. The outlines of Chrétien's Yvain, the Knight of the Lion and Owain, or the Lady of the Fountain are essentially the same; Owain hears of a magical storm making fountain in the forest of Brocéliande and seeks it out, only to find it defended by an excellent knight. He defeats this warrior and marries his wife Laudine, but forsaking his marital duties for knightly exploits, he loses her love. With the aid of a lion he rescues from a serpent, he completes several adventures and is eventually reunited with his lady. He appears in most of the later accounts, his importance indicated by his close friendship with Gawain and the passage in the Mort Artu section of the Lancelot Grail cycle where he is one of the last knights to die before Arthur. Almost all versions of the Arthurian story have Owain as Urien's son and Arthur's nephew, and the later accounts assume his mother is Morgan le Fay, if not one of the King's other half sisters. He has a half brother called Owain (or Yvain) the Bastard after him, the product of a union between Urien and his seneschal's wife. The Welsh give him a twin sister, Morvydd, and as Arthur's maternal nephew he is a cousin to Gawain and the Orkney clan.