Кіріспе
VIII ғасырдағы ирланд қолжазбасы. "Маллинг кітабы" немесе сирек кездесетін "Молинг кітабы" (Дублин, Тринити колледжі кітапханасы, MS 60 (A. I. 15)) – VIII ғасырдың соңы мен IX ғасырдың басында жазылған ирландтық кішкентай "Ізгі хабар" кітабы. Кітапқа төрт Ізгі хабар, "Апостолдардың иман шарты" кіретін діни қызмет және колофонда екі концентрлік шеңбермен белгіленген Әйіп Молинг монастырының жоспары кіреді. Атауы, бұл кітапты Лейнстер қасиеттісі Әйіп Молингтің (697 ж. қайтыс болды), Тех Молинг (Сент-Маллинс, графтық Карлоу) негізін қалаушының жазғаны деген ескі түсінікке байланысты, оның аты Сент-Жон Ізгі хабарының соңындағы колофонда кездеседі: [N]omen scriptoris Mulling dicitur. Дегенмен, қолжазба жасырақ және жазу стилі үш жазушының қатысқанын көрсетеді: біреуі кіріспелер үшін, екіншісі синоптикалық Ізгі хабарлар үшін (Матфей, Марк және Луқа), ал үшіншісі Сент-Жон Ізгі хабары үшін. Бұл кітап Әйіп Молингтің түпнұсқа қолжазбасынан көшірілген болуы мүмкін. Жазу ирланд тіліндегі кішкентай әріптермен жасалған. Бұл – әсем безенділген қолжазбаларда жоғары стильді қолданудың сақталған соңғы үлгілерінің бірі. Безендіруге жарықтандырылған әріптер мен үш евангелисттің портреттері кіреді: Матфей, Марк және Жохан. Оның зергерлік қобдишасы немесе кумдах Тринити колледжінде сақтаулы. Маллинг кітабы – ерекше аралдық форматтағы кітап, және "Маллинг кітабы" оның көрнекті мысалы болып табылады.
The Book of Mulling or less commonly, Book of Moling (Dublin, Trinity College Library MS 60 (A. I. 15)), is an Irish pocket Gospel Book from the late 8th or early 9th century. The text collection includes the four Gospels, a liturgical service which includes the "Apostles' Creed", and in the colophon, a supposed plan of St. Moling's monastery enclosed by two concentric circles. The name derives from a former notion that the scribe was the Leinster saint St. Moling (d. 697), founder of Tech Moling (St. Mullins, Co. Carlow), whose subscription occurs in the colophon at the end of St John's Gospel: [N]omen scriptoris Mulling dicitur. However, the manuscript is younger and the script reveals that three scribes were involved: one for the prefaces, another for the synoptic gospels (Matthew, Mark and Luke) and a third for St John's Gospel. It remains possible that the manuscript was copied from an autograph manuscript of St Moling. The script is written in Irish minuscule. This is in fact one of the latest surviving documents to use the high style in illuminated manuscripts. The decoration includes illuminated initials and three surviving Evangelist portraits: those of Matthew, Mark and John. Its jewelled shrine or cumdach is also preserved at Trinity College. The pocket gospel book is a distinctively Insular format, of which the Book of Mulling is a leading example.
Иоаннның суреті
Евангелист Жохан толық бейнеленген. Ол бір кітапқа немесе жазу тақтасына қолын тігіп, жүрегіне жақын ұстап тұр. Бұл, оның бірі Ілтебіштің жазушысы болғандығына сілтеу болуы мүмкін. Оның шашы сары, көзі көк, ал киімдері бай қызыл және көк түстерде. Киімдері ағып, шекарадағы пішіндерді еске түсіретін, құймаланған, дерлік геометриялық формаларды құрайды. Портреттің айналасында шекара бар. Осы жағдайда, Жоханның нұры, оның қасиетті статусын көрсететін белгі, шекараның құрамындағы жақтауды бұзады. Шекара Евангелисттің үстінде және астында салыстырмалы түрде сирек, бірақ сол және оң жақта шекара ішінде күрделі өрнектер жасалған. Ұқсас сызықтар төрт бұрыштағы шаршыларды толтырады, ал сол және оң жақтағы екі панельде бірімен бірі байланысқан жануарлардың пішіндері бейнеленген, олар созылып, құймаланып, көрінеу танылмайтын деңгейге жеткен. Бұл екі өрнек те сол дәуірде танымал болған металл өңдеу стилін еске салады. Түстері солған, бірақ алтынның қолданылуы және егжей-тегжейге назар аудару арқасында осы суреттің байлығы айқын көрінеді, бұл осы кезеңдегі жарықтандырылған қолжазба өнерінің көрнекті үлгілерінің біріне айналдырады.
Ирланд қолжазбасының жобасы
Дублиндегі Тринити колледжі өз коллекциясындағы ерте ирланд қолжазбаларын сақтау, зерттеу және цифрлық форматқа көшіру мақсатында «Ерте ирланд қолжазбалары жобасы» деп аталатын маңызды жобаны жақында іске қосты. Бұл қолжазбалардың ішінде Муллинг кітабы, Димма кітабы, Хаут гүлдестесі және Кодекс Уссерианус Примус бар. Бұл жоба осы қолжазбаларға қатысты жаңа зерттеулерді ынталандырып қана қоймай, олардың онлайн қолжетімділігін де арттырды. «Ерте ирланд қолжазбалары жобасының» мақсаты – Дублин Тринити колледжінің коллекциясындағы қолжазбалар бойынша жаңа зерттеулерді қолдау және жеңілдету. Зерттеу жұмысында бұзбайтын пигменттік талдау әдісі қолданылды.