Кіріспе
Американдық концептуалдық суретші Джозеф Косут (/k//ə/'/s//uː//t//, // /'/s//uː//θ/; 31 қаңтар 1945 жылы туған) – Еуропаның Гент және Рим сияқты түрлі қалаларында тұрғаннан кейін, қазір Нью-Йорк пен Лондонда тұратын американдық концептуалдық суретші.
Joseph Kosuth (/k//ə/'/s//uː//t//, // /'/s//uː//θ/; born January 31, 1945) is an American conceptual artist, who lives in New York and London, after having resided in various cities in Europe, including Ghent and Rome.
Ерте өмір және мансап
Огайо штатының Толедо қаласында туған Косуттың американдық анасы мен венгр әкесі болды. (Туысы Лайос Коссут 1848 жылғы Венгрия төңкерісіндегі рөлімен танымал болды.) Джозеф Косут 1955–1962 жылдары Толедо музейінің дизайн мектебінде оқыды және бельгиялық суретші Лайн Блум Дрейперден жеке сабақтар алды. 1963 жылы Косут стипендия бойынша Кливленд өнер институтына түсті. Келесі жылы Парижде болып, Еуропа мен Солтүстік Африканы аралады. 1965 жылы Нью-Йоркке көшіп, 1967 жылға дейін Бейнелеу өнері мектебінде оқыды. Бейнелеу өнері мектебінде ол студент болса да, маңызды әсер етіп, әрі студенттерге, әрі сол кездегі Мел Бохнер сияқты дәстүрлі оқытушыларға ықпал етті. Косуттың беделі артып, 1967 жылы мектептің негізін қалаушысы және президенті Силас Родс оны студенттер қатарынан алып тастап, мұғалімдікке тағайындады. Бұл факультеттің наразылығын тудырды, өйткені көптеген оқытушылар оның негізгі қағидаларға күмән келтіруіне қарсы болды. Оның мұғалімдікке тағайындалуы Косуттың сыртқы қызметінің нәтижесі болды, оның ішінде Нормальды өнер мұражайын (Роберт Райман, Он Кавара, Ханне Дарбовен сияқты суретшілерге алғашқы мүмкіндік берді) бірлесіп құру және кейіннен концептуалды өнер қозғалысы деп аталған бағытта суретшілерді насихаттау және ұйымдастыру. Ол өнері, жазуы және ұйымдастыруы арқылы тіл және контекстке қатысты идеяның қалыптасуының диалектикалық процесіне қызығушылығын білдірді. Ол өнердің «форма мен түстердің мәселесі емес, мағынаны өндірудің мәселесі» екенін айтты. Оның жазбалары модернизмді қайта қарастырып, Марсель Дюшаннің маңыздылығын қайта бағалауды бастады және қазір өнерде постмодернизм деп танылатын жаңа кезеңге көшуді көрсетті. Оның талдаулары оның суретші ретіндегі тәжірибесіне және көп ұзамай басқалардың тәжірибесіне үлкен әсер етті. Осы кезеңде ол академиялық қызығушылықтарын да сақтап қалды. Нью-Йорк қаласындағы Бейнелеу өнері мектебінің Көркемсурет кафедрасының факультетінде 1985 жылға дейін жұмыс істеді. 1988–1990 жылдары Гамбургтегі Hochschule für Bildende Künste, ал 1991–1997 жылдары Штутгарттағы Мемлекеттік көркемсурет академиясында профессор болды. Қазір Мюнхендегі Kunstakademie және Венециядағы Istituto Universitario di Architettura, Дизайн және өнер факультетінің профессоры. Ол соңғы тридцать жылда әртүрлі университеттер мен институттарда қонақ профессор және лекция оқыды, олардың ішінде: Йель университеті; Корнелл университеті; Нью-Йорк университеті; Дьюк университеті; UCLA; Cal Arts; Купер Юнион; Пратт институты; Нью-Йорктегі Заманауи өнер мұражайы; Чикаго өнер институты; Копенгагендегі Корольдік академия; Оксфорд университетінің Эшмолеон мұражайы; Рим университеті; Берлиннің Кунстакадемиясы; Лондонның Корольдік өнер колледжі; Глазго өнер мектебі; Лондонның Хейвард галереясы; Париждің Сорбонна университеті; Венаның Зигмунд Фрейд мұражайы. Косут өзінің жұмысын, жазуын, көрмелер ұйымдастыруын жалғастырды және концептуалды өнер мен инсталляциялық өнердің пионері ретінде танылды. Ол өнерде тілдің және мағынаның өндірісі мен рөлін үнемі зерттеді. Тіл мен өнердің қарым-қатынасын зерттеуге арналған 35 жыл бойы Косут Еуропа, Америка және Азияда инсталляциялар, музейлік көрмелер, қоғамдық тапсырыстар мен басылымдар түрінде жүзеге асты, оның ішінде бес Documenta және төрт Венеция биенналесі бар. Оның алғашқы жұмыстары, Protoinvestigations, жиырма жасында жасалды және концептуалды өнер қозғалысының алғашқы туындыларының бірі саналады, олар қазіргі заманғы өнер мұражайы, Гуггенхайм, Уитни, Помпиду орталығы, Тейт галереясы, Мадридтегі Реина София және басқа да көптеген коллекцияларға енді және осы ірі коллекциялардың көпшілігінде жастық шақтың куәлігін құрайды. Джозеф Косуттың мансабы әлемнің музейлері мен галереяларында 170-тен астам жеке көрмелерді қамтиды, олардың жиырма екісі оның жиырма бес жасқа толғанда өтті. 1989 жылы Косут Питер Пакешпен бірлесіп Венадағы Зигмунд Фрейд мұражайының бөлігі ретінде Өнерлер қорын құрды. Ол – қорының президенті. Қор Зигмунд Фрейдтің өліміне 50 жыл толуына орай құрылды және мүшелерінің үлесі арқылы Зигмунд Фрейдтің құрметіне және оның маңыздылығына орай қазіргі заманғы өнердің жинағын қалыптастыруға қатысатын суретшілер қоғамы болып табылады. Қордың көрме алаңы Венадағы Зигмунд Фрейд мұражайындағы Анна Фрейдтің бұрынғы кеңсесінде орналасқан.
Жұмыс
Косут 1960 жылдардың ортасында пайда бола бастаған концептуалды суретшілердің кең ауқымды халықаралық буынына жатады, олар өнерді жеке эмоциялардан айырып, оны таза ақпаратқа немесе идеяға дейін азайтып, өнер нысанының маңыздылығын едәуір төмендетті. Лоуренс Вайнер, Он Кавара, Ханне Дарбовен және басқалармен бірге Косут тілге ерекше мән береді. Оның өнері көбінесе дәстүрлі түрде «өнер» деп аталатын нәрсені жасаудың орнына, өнердің мәнін зерттеуге ұмтылады. Косуттың жұмыстары көбінесе өзіне сілтеме жасайды. 1969 жылы ол былай деді: «Дюшаннан кейінгі белгілі бір суретшілердің «құндылығы» өнердің мәніне қаншалықты күмән келтіргеніне қарай бағалануы мүмкін». Косуттың туындыларында Зигмунд Фрейдтің психоанализі және Людвиг Витгенштейннің тіл философиясы жиі кездеседі, мысалы, «су», «мағына» және «идея» сияқты сөздердің талдауы. Осы фотосуреттерге құжаттамалық және меншік құқығын растайтын сертификаттар (көрмеге қойылмайтын) қоса беріледі, олар туындыларды көрме мақсаты үшін жасауға және қайта жасауға болатынын көрсетеді. Оның ең танымал жұмыстарының бірі – «Бір және үш кресло». Бұл композицияда нақты кресло, сол креслоның суреті және «кресло» сөзінің сөздіктегі анықтамасының мәтіні бар. Сурет – жұмыстың алғы планында, еденде орналасқан нақты креслоның бейнесі. Суретпен бір қатарда орналасқан анықтама креслоның түрлі нұсқаларын сөздермен сипаттайды. Осы және басқа да ұқсас туындыларында, «Төрт түс, Төрт сөз» және «Шыны бір және үш» сияқты жұмыстарында Косут таутологиялық тұжырымдарды ұсынады, онда туындылар сөзбе-сөз олар қандай екенін көрсетеді. Тәуелсіз режиссер Марион Кажоримен бірлескен «1972 жылдың 11 қыркүйегі» – Кажори студиясындағы күн сәулесінің минималистік портреті. Оның 1968–1969 жылдары жазылған «Философиядан кейінгі өнер» атты мақаласы сол кездегі өнер туралы ойлауға зор әсер етті және концептуалды өнердің «манифесті» ретінде қарастырылды, себебі ол сол кездегі практика үшін жалғыз теориялық базаны ұсынды. (Нәтижесінде, ол 14 тілге аударылды және ондаған антологияға енгізілді.) Оны жазған жиырма төрт жасар Косут үшін бұл, ең алдымен, Гринберг формализміне жасалған «агитпроп» шабуыл болды, Косут оны институционалды модернизмнің соңғы бекінісі деп қарады. Сонымен қатар, ол сол кезде Витгенштейннен және басқалардың арасында Вальтер Бенджаминнен алған білімін өнердегі осы кезеңге қалай қолданғанын түйіндеді. 1970 жылдардың басында «ақ, еркек суретші ретінде этноцентристік» болғанына алаңдаған Косут антропологияны оқу үшін Жаңа мектепке түсті. Ол Тынық мұхитының оңтүстігіндегі Тробрианд аралдарына (антрополог Бронислав Малиновскийдің зерттеулерінде танымал болды) және Перу Амазонкасындағы Уаллага тайпаларына сапар шекті.
"The 'value' of particular artists after Duchamp can be weighed according to how much they questioned the nature of art." Kosuth's works frequently reference Sigmund Freud's psycho analysis and Ludwig Wittgenstein's philosophy of language. of words such as "water", "meaning", and "idea". Accompanying these photographic images are certificates of documentation and ownership (not for display) indicating that the works can be made and remade for exhibition purposes. One of his most famous works is One and Three Chairs. The piece features a physical chair, a photograph of that chair, and the text of a dictionary definition of the word "chair". The photograph is a representation of the actual chair situated on the floor, in the foreground of the work. The definition, posted on the same wall as the photograph, delineates in words the concept of what a chair is, in its various incarnations. In this and other, similar works, Four Colors Four Words and Glass One and Three, Kosuth forwards tautological statements, where the works literally are what they say they are. A collaboration with independent filmmaker Marion Cajori, Sept. 11, 1972 was a Minimalist portrait of sunlight in Cajori's studio. His seminal text Art after Philosophy, written in 1968–69, had a major impact on the thinking about art at the time and has been seen since as a kind of "manifesto" of Conceptual art insofar as it provided the only theoretical framework for the practice at the time. (As a result, it has since been translated into 14 languages, and included in a score of anthologies.) It was, for the twenty four year old Kosuth that wrote it, in fact more of a "agitprop" attack on Greenbergian formalism, what Kosuth saw as the last bastion of late, institutionalized modernism more than anything else. It also for him concluded at the time what he had learned from Wittgenstein dosed with Walter Benjamin among others as applied to that very transitional moment in art. In the early 1970s, concerned with his "ethnocentricity as a white, male artist", Kosuth enrolled in the New School to study anthropology. He visited the Trobriand Islands in the South Pacific (made famous in studies by the anthropologist Bronislaw Malinowski), and the Huallaga Indians in the Peruvian Amazon.
Ынтымақтастықтар
1992 жылы Косут Джон Кейлдің "Fragments of a Rainy Season" альбомының обложкасын жасады. Екі жыл өткен соң Косут Илья Кабаковпен бірлесіп, Варшавадағы қазіргі заманғы өнер орталығында көрсетілген "Екі банальдықтың дәлізін" атты инсталляцияны жасады. Бұл инсталляцияға 120 дастарханнан тұратын қатар енді, олар екеуінен шыққан мәдениеттерге тән мәтіндерді ұсынды.
Комиссиялар
1990 жылдан бастап Косут түрлі тұрақты қоғамдық тапсырыстарды орындауға кірісті. 1990 жылдардың басында ол Фигеак қаласында Розетта тасын жазып шығарған египтолог Жан Франсуа Шампольонға арналған, үкімет қолдауымен салынған ескерткіштің жобасын жасады; Жапонияда Токиодағы Barneys New York дүкенінің ашылуына арналған көрменің кураторы болды; ал Германияның Франкфурт қаласында және Огайо штатының Колумбус қаласында неміс мәдениеттанушысы Уолтер Бенджаминге арналған неон ескерткіштерді ойлап тапты. Deutsche Bundesbank (1997), Стокгольм Парламент үйі (1998) және Брюссель астанасы Парламенті (1999) сияқты қоғамдық ғимараттардағы жобалардан кейін, Косутқа 2001 жылы жаңадан жөнделген Бундестаг үшін жұмыс жасау ұсынылды. Ол Пол Лёбе Хаус үшін Рикарда Хух және Томас Маннның мәтіндерімен еденге орнатылатын инсталляцияны жобалады.
Оқытушы
Косут 1967-85 жылдары Нью-Йорк қаласындағы Бейнелеу өнері мектебінде, 1988-90 жылдары Гамбургтегі Бейнелеу өнері мектебінде, 1991-97 жылдары Штутгарттағы Мемлекеттік көркемөнер академиясында, ал 2001-06 жылдары Мюнхендегі Көркемөнер академиясында қонақ лекторы және факультет мүшесі ретінде кеңінен сабақ берді. Қазіргі уақытта Венециядағы Istituto Universitario di Architettura профессоры Косут соңғы қырық жылға жуық түрлі университеттер мен мекемелерде қонақ профессор және қонақ оқытушы болып жұмыс істеді, олардың арасында: Йель университеті, Корнелл университеті, Нью-Йорк университеті, Дьюк университеті, UCLA, Cal Arts, Cooper Union, Pratt институты, Нью-Йорктегі Заманауи өнер мұражайы, Чикаго өнер институты, Копенгагендегі Корольдік академия, Оксфорд университетінің Ашмолеан мұражайы, Рим университеті, Берлин Кунстакадемиясы, Лондонның Корольдік өнер колледжі, Глазго өнер мектебі, Лондонның Хейвард галереясы, Париждің Сорбонна университеті және Венадағы Зигмунд Фрейд мұражайы бар. Оның шәкірттерінің арасында Мишель Маджерус та болды.
Жазбалар
1969 жылы Косут «Art & Language» журналының американдық редакторы болды. Сол жылы ол өзінің «Он бес орын» атты жұмысының көрмесін ұйымдастырды, ол әлемнің он бес мұражайы мен галереясында бір уақытта өтті; сонымен қатар, ол Нью-Йорктегі Сет Сигелауб галереясындағы тұжырымдамалық өнердің маңызды көрмесіне қатысты.
Куратор
1967 жылы Нью-Йорктегі Ланнис галереясында өткен "Он бес адам сүйікті кітабын таныстырады" атты көрмеде Косут Роберт Моррис, Ад Райнхардт, Сол Левитт, Роберт Мангольд, Дэн Грэм, Роберт Смитсон, Карл Андре, Роберт Райман сияқты әріптес суретшілерді біріктірді. Сол жылы ол Кристин Козловпен бірге Нью-Йорктегі Қалыпты өнер мұражайын құрды, олар екеуі де Визуалды өнер мектебінде оқып жүрген кезде. 1989 жылы Зигмунд Фрейд мұражайына (Вена) туындысын сыйлағаннан кейін, Фрейдтің күшті ықпалында болған Косут, басқа суретшілерді де осылай істеуге шақырды; бүгінде мұражайда Фрейдтің идеяларымен шабыттанған он үш концептуалисттің он үш жұмысы сақталуда. Сондай-ақ 1989 жылы Косут философтың 100 жылдығына арналған Людвиг Витгенштейн "Айтылмағанның ойыны" көрмесіне кураторлық жасады, онда ол әріптес суретшілердің көптеген туындыларын көрсетті. Ол мұражайдың дерлік барлық бөлімдерінен экспонаттарды іріктеді, оның ішінде діни суреттер, көптеген бейнеленген жалаңаштар, әлеуметтік сатира және кейбір эротикалық туындылар бар еді. Таңдалған жұмыстардың арасында Огюст Роденнің лесбиянды құшақтасқан скульптуралары және нацистер жапқан авангардтық неміс дизайн мектебі – Баухаустан алынған жиһаздар болды.
Тану
Косут 1968 жылы 23 жасында Марсель Дюшанның қайтыс алғанға бір апта қалғанда таңдауымен Кассандра қорының грантына ие болды. 1993 жылы ол Венеция биенналесінде Menzione d'Onore сыйлығын алды және «Өнер мен әдебиет орденінің» шавалиері атағымен марапатталды. 1999 жылы оның еңбегін құрметтеп, Франция үкіметі Фигеак қаласында 3 франк номиналындағы пошта маркасын шығарды. 2001 жылы Болонья университетінен философия және әдебиет саласында құрметті докторлық дәрежесін алды. 2003 жылы Косут ғылым мен мәдениет саласындағы жетістіктері үшін Австрия Республикасының ең жоғары наградасы – Алтын құрмет орденімен марапатталды. 2017 жылы Косутқа заманауи өнер арқылы мағына жасауға өмір бойы арнаған қызметі үшін Еуропалық мәдени орталықтың өнер сыйлығы табысталды. Басқа наградалар: Брандейс сыйлығы (1990) және Фредерик Вайсман сыйлығы (1991). Джозеф Косуттың туындылары Американдық өнердің Аддисон галереясында (Андовер, Массачусетс), Фред Джонс кішінің атындағы өнер мұражайында (Норман, Оклахома), Гонолулу өнер мұражайында, Халықаралық жарық өнері орталығында (Унна, Германия), Лион қаласындағы заманауи өнер мұражайында (Лион, Франция), Виктория ұлттық галереясында (Мельбурн, Австралия), Сент-Луис өнер мұражайында (Сент-Луис, Миссури), Аризона университетінің өнер мұражайында (Тусон, Аризона) және Уитни американдық өнер мұражайында (Нью-Йорк) сақталуда.