Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Кіріспе
Royal Armouries Ms. I.33 – ең ерте белгілі еуропалық фехтбух (жауынгерлік нұсқаулық) және бүкіл әлемдегі қарулы шайқасқа арналған ең көне сақталған жекпе-жек өнері нұсқаулықтарының бірі. I.33 қолжазбаның соңғы бөлімінде бейнеленген Уолпургис есімді тұлғаның құрметіне «Уолпургис қолжазбасы» деп те аталады және Корольдік қару-жарақ мұражайымен байланысты болғандықтан осылай аталды.
Royal Armouries Ms. I.33 is the earliest known surviving European fechtbuch (combat manual), and one of the oldest surviving martial arts manuals dealing with armed combat worldwide. I.33 is also known as the Walpurgis manuscript, after a figure named Walpurgis shown in the last sequence of the manuscript, and is so titled through an association with the Royal Armouries Museum.
Қолжазба
Мәтінді қоса алған қолжазба шамамен 1270–1320 жылдарға жатады. Ол алғаш рет 1579 жылы Генрикс а Гюнтерродттың «De veriis principiis artis dimicatoriae» еңбегінде еске алынады. Онда ол өзінің досы, Вюрцбургтық Йоханнес Гербарттың оны сатып алғанын (тоналғанын) хабарлайды. Йоханнес Гербарт Альберт Альбициад, Бранденбург-Кульмбах маргравының әскерінде қызмет еткен кезде, 1552/3 жылғы жорықтарда оны иеленген. 16 ғасырдың ортасына дейін ол франкондық монастырда (демек, Жоғарғы Франконияда) сақталды. 17 ғасырдан бастап қолжазба Гота герцогтық кітапханасының құрамына кірді (көрсеткіші Cod. Membr. I, № 115) және Екінші дүниежүзілік соғыста жоғалып, 1950 жылы Sotheby's аукционында қайта пайда болды, онда оны Корольдік қару-жарақтар қоры сатып алды. Трактаттың авторы – Лютегерус (яғни, неміс есімі Лютгердің латыншаланған түрі). Трактат, ұстаз бен шәкірт арасындағы қорғаныс және шабуыл техникасының әскери жүйесін баяндайды, олар «sacerdos» (қасиетті) және «scolaris» (оқушы) деп аталады, әрқайсысы қылыш пен қалқанмен қаруланған, суреттері сыя және акварельмен салынған, латын мәтінімен және неміс фехтование терминдерімен толықтырылған. Соңғы екі бетте шәкіртті Вальпургис есімді әйел алмастырады. Қолжазбаның беттері пергаменттен жасалған, 32 пергамент фолиосы (64 бет) сол кездегі стандартты түрде қолданылған түрлі сиглуламен жазылған латын мәтінін қамтиды (бірақ орта ғасырдың соңында қолданыстан шығып қалды); қолжазбадан алынған бір сурет (26-беттегі екінші сурет) 1600 жылдары Codex Guelf 125.16. Extrav. кітабына көшірілген, суретші суретінің астында латын мәтінін түсіне алмағанын жазған.
The manuscript including the text date to about 1270 1320 AD It is first mentioned by Henricus a Gunterrodt in his De veriis principiis artis dimicatoriae of 1579, where he reports it to have been acquired (looted) by a friend of his, one Johannes Herbart of Würzburg when serving in the force of Albert Alcibiades, Margrave of Brandenburg Kulmbach in the campaigns of 1552/3. It remained in a Franconian monastery (presumably in Upper Franconia) until the mid 16th century. From the 17th century, the manuscript was part of the ducal library of Gotha (signature Cod. Membr. I. no. 115) until it disappeared in World War II and resurfaced at a Sotheby's auction in 1950, where it was purchased by the Royal Armouries. The author of the treatise may be a cleric called Lutegerus (viz. a Latinised form of the German proper name Liutger). The treatise expounds a martial system of defensive and offensive techniques between a master and a pupil, referred to as sacerdos (priest) and scolaris (student), each armed with a sword and a buckler, drawn in ink and watercolour and accompanied with Latin text, interspersed with German fencing terms. On the last two pages, the pupil is replaced by a woman called Walpurgis. The pages of the manuscript are vellum, the 32 parchment folia (64 pages) of the manuscript show Latin text written in a clerical hand, using the various sigla which were standard at the time (but which fell out of use at the end of the medieval period; an image from the manuscript (the second image on fol 26r) was copied into Codex Guelf 125.16. Extrav. in the 1600s by a draughtsman who under his drawing stated that he could not decipher the Latin text).