Кіріспе

Француз синологы (1929 жылы туған)

Франсуа Ченг (1929 жылғы 30 тамызда туған) – қытайда туған француз ғалымы, жазушы, ақын және каллиграф. Ол француз тілінде жазылған эсселер, романдар, өлеңдер жинақтары мен өнерге арналған кітаптардың авторы, сондай-ақ француз ақындарының кейбір туындыларын қытай тіліне аударған.

Өмірбаян

1929 жылы Цзянси провинциясының Наньчан қаласында туған Чэн 1948 жылы он тоғыз жасында Францияға сапар шегеді. 2002 жылы Француз академиясында сөйлеген сөзінде Чэн былай деді: «Мен отыз жылдан астам бұрын, әсіресе француз тіліне толыққандай көшкеннен бастап, заң бойынша да, ой-санасы бойынша да, жүрегімен де француз болдым – осы тілді шығармашылық еңбегімнің құралы немесе жаны етіп қабылдаған сәттен бастап. Осы тілге мен неше қарызды екенімді қалай жеткізе аламын? Ол менің өмір салтыммен және ішкі әлеміммен тығыз байланысты, сондықтан менің тағдырымның символына айналды». Чэннің алғашқы еңбектері – қытай поэзиясы мен сурет өнеріне арналған академиялық зерттеулер. 1960 жылдардың соңы мен 1970 жылдардың басында ол психоаналитик Жак Лаканмен бірге классикалық қытай әдебиетінен мәтіндерді зерттеу және аудару жұмыстарын жүргізді. Бұл алмасулар Лаканның психоаналитикалық интерпретация туралы соңғы дәрістерін қалыптастыруға ықпал етті. Кейіннен ол француз тілінде өлеңдер жаза бастады, содан кейін роман жазуға көшті. Чэн 1998 жылы «Le Dit de Tianyi» («Тяньи туралы әңгіме») романы үшін «Фемина» сыйлығын жеңіп алды (Albin Michel, Париж, 1998). 2002 жылы ол Француз академиясының мүшесі болып сайланды, бұл құрметке ие болған Азия тегіндегі алғашқы адам болды. 2008 жылдан бері Ширак қорының құрметті комитетінің мүшесі.

Неке және отбасы

Ченг қытай азаматы болған суретшіге үйленді. Олар француз азаматтығын алды және отбасын құрды. Олардың 1955 жылы Парижде туған қызы Анн Ченг те ғалым және Қытайтанушы болды.