Кіріспе

Шотландтық англикандық дін қызметкері және эссеші Арчибальд Элисон (13 қараша 1757 – 17 мамыр 1839) – шотландтық англикандық дін қызметкері және эссеші.

Ерте өмір

Ол Эдинбургте, Эдинбург судьясы Патрик Элисонның ұлы болып дүниеге келді, ал Патрик Элисонның өзі Купар-Ангустың жанындағы Ньюхолл Элисондарының кіші ұлы еді. Глазго университетінде оқып, Дугальд Стюартпен өмір бойына сақталатын достық қарым-қатынас орнатқаннан кейін, ол Оксфордтың Баллиол колледжінде азаматтық құқықты зерттеді. 1779 жылы Англия шіркеуінде диакен, ал 1782 жылы священник болып тағайындалды. 1778 жылы Дарем қаласының жанындағы Брансепет шіркеуіне пастор болып тағайындалды. 1784 жылы Эдинбург профессоры Джон Грегоридің кіші қызы Доротея Грегориге үйленді. Ол Элисонмен кездескенге дейін, жұмыс берушісі Элизабет Монтегю оны өзінің немере інісі және мұрагерімен күйеуге беруді жоспарлаған, бірақ ол бұл жоспарланған некеден қашып келді.

Мансап

Оның өмірінің келесі 20 жылын Англияда өткізді, онда ол High Ercall, West Lavington, Rodington және Kenley-дегі діни қызметтерді кезекпен атқарды. 1791 жылдан өліміне дейін ол Солсбери соборының пребендарийы лауазымын иеленді. 1800 жылы ол Эдинбургке қайтып келді, Коугейттегі епископтық Сент-Полс шіркеуінің аға пасторы болып тағайындалды. Ол 34 жыл бойы бұл қызметті үлкен шеберлікпен атқарды; оның уағыздары тыныш ой-пікірдің әдемілігімен және көркем тілмен ерекшеленді. Оның уағыздары соншалықты көп адамдарды тартты, оған арнап жаңа, үлкен шіркеу салынды. 1832 жылы ол Эдинбург қаласының орталығындағы Гериот Роу көшесіндегі 44-үйінде тұрды. Өмірінің соңғы жылдарын Эдинбургке жақын Колинтон ауылында өткізіп, 1839 жылдың 17 мамырында қайтыс болды.

Шығармалары

Элисон Лорд Вудхауслидің өмірінен бұрын, бірнеше рет қайта басылған уағыздар жинағын және идеялардың байланысу принципіне негізделген "Тат табиғаты мен қағидалары туралы эсселер" (1790) атты еңбегін жариялады.