Кіріспе
Британдық модернист ақын (1900–1985)
Базил Чизман Бантинг (1 наурыз 1900 – 17 сәуір 1985) – британдық модернист ақын, оның «Бриггфлатс» (1966) басылымымен қалыптасқан әйгілігі ағылшын әдебиетіндегі модернизм дәстүрінің маңызды жетістіктерінің бірі саналады. Ол өмір бойы музыкаға қызығушылық танытып, поэзияның дыбыстық ерекшеліктерін, әсіресе поэзияны жоғары дауыспен оқудың маңыздылығын баса көрсетті: ол өзінің туындыларын шебер оқыған.
Өмір және мансап
Ол Ньюкасл-апон-Тайн қаласына жақын Скотсвудта квакер отбасында дүниеге келген. Ол екі квакер мектебінде оқыды: 1912 жылдан 1916 жылға дейін Йоркширдің Батыс Ридингіндегі Акворт мектебінде және 1916 жылдан 1918 жылға дейін Беркширдегі Лейтон Парк мектебінде. Оның квакерлік білімі Бірінші дүниежүзілік соғысқа бейбітшілікпен қарсылығын күшейтті, ал 1918 жылы соттар мойындамағандықтан және шақыруға жауап беруден бас тартқандықтан, ол ар-ожданға қарсылық білдіргені үшін тұтқындалды. Әскерилерге тапсырылғаннан кейін, бұйрықтарды орындамағаны үшін әскери сотталып, Вормвуд Скрабс және Винчестер түрмелерінде бір жылдан астам мерзімге сотталды. Бантингтің досы Луи Зукофски оны «консервативті/антифашист/империалист» деп сипаттады, бірақ Бантинг өзінің көркемдік және жеке көзқарастарына әсер еткен негізгі факторларды «Түрмелер мен теңіз, квакер мистицизмі және социалистік саясат, ұзаққа созылған бақытсыз ғашықтық, Ламбет пен Хокстонның кемқорлыққа толы аудандары» деп атады. Осы оқиғалар оның алғашқы маңызды өлеңі «Вильон» (1925) үшін маңызды рөл атқарды. «Вильон» Бантингтің «соната» деп атаған, күрделі құрылымды өлеңдердің сирек жиынтығының бірі болды, осылайша оның өлеңдерінің дыбыстық ерекшеліктерін көрсетіп, музыкаға деген құштарлығын еске түсірді. Басқа «сонаталар» қатарында «Аттис: немесе, бір нәрсе жоқ», «Аус Дем Звейтен Рейх», «Ликополис құдығы», «Жеңіс» және, соңында, «Бриггфлатс» бар. 1919 жылы түрмеден босатылғаннан кейін, онда өткізген уақытының ауыртпалығын сезіне, Бантинг Лондонға барды, онда Лондон экономика мектебінде оқыды және журналистермен, әлеуметтік белсенділермен және богемиялық өкілдермен алғашқы байланыстар жасады. Нина Хамнетт Бантингті Езра Паундтың шығармаларымен таныстырып, оған «Секст Проперцийге арналған құрмет» кітабының көшірмесін берді. Нина Хамнетт пен Мина Лойдың космополиттік модернистік бейнесі Бантингтің Лондоннан Парижге көшуіне ықпал еткен сияқты. Солтүстік Еуропаға саяхаттағаннан кейін Бантинг Лондон экономика мектебін бітірмей, Францияға кетті. 1923 жылы ол Езра Паундпен достық қарым-қатынас орнатты, ол кейін жылдар өткен соң өзінің «Мәдениетке нұсқаулық» (1938) кітабын Бантинг пен Луи Зукофскиге арнады, оларды «шөлде күрескендер» деп атады. 1927 жылдың ақпаннан қазанға дейін Бантинг «The Outlook» журналы үшін мақалалар мен рецензиялар жазды, содан кейін журнал жабыла салғанға дейін 1928 жылға дейін музыка сыншысы болды. Бантингтің поэзиясында Паундпен достығының ықпалы байқалды, ол Италияның Рапалло қаласына сапар шегіп, кейіннен 1931 жылдан 1933 жылға дейін отбасымен бірге сол жерге қоныстанды. Оның өлеңдері «Poetry» журналының Objectivist санында, «Objectivist Anthology» және Паундтың «Active Anthology» жинағында жарияланды. 1930 жылдары Бантинг ортағасырлық парсы әдебиетіне қызығушылық танытып, тілді белгілі бір деңгейде зерттеп, Фердоуси, Манучехри, Сади, Хафез және Обайд Заканидің парсы өлеңдерінің бейімделулерін жариялай бастады; олардың дыбыстық үлгілерін қолдануы оның өзіне де әсер еткен сияқты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Бантинг Персиядағы британдық әскери барлау қызметінде қызмет етті. Соғыстан кейін, 1948 жылы, ол мемлекеттік қызметтен кетіп, «The Times» газетінің тілшісі болып Иранға барды. Ол өзінен отыз жас кіші күрд әйелі Сима Аллададианға үйленді. Жасөспірім қызға үйленгені үшін Бантинг британдық елшіліктен шығарылды. Ньюкаслға оралғаннан кейін ол 1960 жылдары модернистік дәстүрде жұмыс істеуге қызығушылық танытқан жас ақындар, әсіресе Том Пикард пен Джонатан Уильямс, оны қайта ашқанға дейін «Evening Chronicle» газетінде журналист болып жұмыс істеді. 1966 жылы ол өзінің маңызды ұзақ өлеңін «Бриггфлатс» жариялады, ол Камбриядағы ауылдың атымен аталады, онда ол қазір квакер зиратында жерленген. Өмірінің соңғы жылдары «Жас ақындарға кеңес» атты еңбегін жариялады, оны «ДАУЫСТАП ЖАЗЫҢЫЗДАР; поэзия – дыбыс» деген сөздермен бастады.
These events were to have an important role in his first major poem, "Villon" (1925). "Villon" was one of a rather rare set of complex structured poems that Bunting labelled "sonatas", thus underlining the sonic qualities of his verse and recalling his love of music. Other "sonatas" include "Attis: or, Something Missing", "Aus Dem Zweiten Reich", "The Well of Lycopolis", "The Spoils" and, finally, "Briggflatts". After his release from prison in 1919, traumatised by the time spent there, Bunting went to London, where he enrolled in the London School of Economics, and had his first contacts with journalists, social activists and Bohemia. Bunting was introduced to the works of Ezra Pound by Nina Hamnett who lent him a copy of Homage to Sextus Propertius. The glamour of the cosmopolitan modernist examples of Nina Hamnett and Mina Loy seems to have influenced Bunting in his later move from London to Paris. After travelling in Northern Europe, Bunting left the London School of Economics without a degree and went to France. There, in 1923, he became friendly with Ezra Pound, who years later would dedicate his Guide to Kulchur (1938) to both Bunting and Louis Zukofsky, "strugglers in the desert". Between February and October 1927, Bunting wrote articles and reviews for The Outlook, and then became its music critic until the magazine ceased publication in 1928. Bunting's poetry began to show the influence of the friendship with Pound, whom he visited in Rapallo, Italy, and later settled there with his family from 1931 to 1933. He was published in the Objectivist issue of Poetry magazine, in the Objectivist Anthology, and in Pound's Active Anthology. In the 1930s, Bunting became interested in medieval Persian literature, studied the language to some degree, and began publishing adaptations of Persian poems by Ferdowsi, Manuchehri, Sa’di, Hafez, and Obayd Zakani; their use of sound patterning seems to have influenced his own. During the Second World War, Bunting served in British Military Intelligence in Persia. After the war, in 1948, he left government service to become the correspondent for The Times. in Iran. He married a Kurdish woman, Sima Alladadian, who was thirty years his junior. Because of his marriage to the underage girl, Bunting was fired from the British embassy. Back in Newcastle, he worked as a journalist on the Evening Chronicle until his rediscovery during the 1960s by young poets, notably Tom Pickard and Jonathan Williams, who were interested in working in the modernist tradition. In 1966, he published his major long poem, Briggflatts, named after the village in Cumbria where he is now buried in the Quaker graveyard. In later life he published Advice to Young Poets, beginning "I SUGGEST / 1. Compose aloud; poetry is a sound."
Бригфлаттар
Бес бөлімге бөлінген және дыбыс пен резонансты ортағасырлық әдебиетпен күрделі байланыстыру арқылы ерекшеленетін «Бриггфлатс» – Бантингтің жасөспірімдік махаббатына және жоғары модернистік дәуірдегі қатысуына көз тастаған автобиографиялық ұзақ өлең. Бұған қоса, «Бриггфлатс» өмірдің шектері туралы толғаныс және Нортумбрия мәдениеті мен диалектісін, Эрик Қанды Балта сияқты тағдырлы викинг королінің бейнесімен сияқты оқиғалар мен тұлғалар арқылы тойлау ретінде қарастырылуы мүмкін. Сыншы Сирил Коннолли бұл өлеңнің құндылығын алғашқылардың бірі болып танып, оны «Т. С. Элиоттың «Төрт квартеттен» кейін Англияда жарық көрген ең ұлы ұзақ өлең» деп атады.
Базиль Бантингтің портреті
Базиль Бантинг мүсінші Алан Торнхилл үшін Нортумберлендте отырды, нәтижесінде бронзаға арналған терракота мүсін жасалды. Бантингтің портреттік бюстіне қатысты хат алмасулары Генри Мур қорының Лидстегі Генри Мур институтының мұрағатындағы Торнхилл қағаздарының (2006:56) бір бөлігі ретінде сақталады, ал терракота мүсін суретшінің қорында қалады. 1973 жылғы портрет Бэнтингтің Бертон (2014) өмірбаянында жарияланған.