Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
1957–1994 жылдар аралығында Оңтүстік Африканың ұлттық әнұраны (1938–1957 және 1994–1997 жылдары бірге ресми түрде қолданылды)
1957–1994 national anthem of South Africa (co official 1938–57, 1994–97)
Бастапқы және бастама
1918 жылы мамыр айында К. Лангенховен "Die Stem" деп аталатын африкаанс тіліндегі өлеңін жазды, оған 1921 жылы пастор музыка жазды. Қабылданған музыканың өзі екінші нұсқасы болды; алғашқысы Лангенховенді қанағаттандырмады. Ол 1920 жылдары Оңтүстік Африка радио хабар тарату корпорациясы тарапынан кеңінен қолданылды, ол күнделікті хабар таратуды аяқтағанда "God Save The King" әнімен бірге ойнатты. Ол алғаш рет 1926 жылы жазылды, оның бірінші және үшінші шумақтары Англияда Бетти Стейн орындады; алғаш рет 1928 жылдың 31 мамырында Оңтүстік Африканың жаңа ұлттық туы көтерілген кезде көпшілік алдында орындалды. Екі нұсқа да мемлекет тарапынан ресми мәртебеге ие болды, ал "God Save the Queen" әнұраны 1957 жылдың мамырына дейін қосымша ұлттық әнұран болды, содан кейін ол осы рөлінен алынды. Алайда, ол 1961 жылға дейін елдің патшалық әнұраны болып қала берді, өйткені ол сол уақытқа дейін Ұлттар Достастығына мүше болды. Өлең бастапқыда үш шумақтан тұрды, бірақ үкімет автордан діни тақырыпта төртінші шумақ қосуды сұрады. Ағылшын тіліндегі нұсқа көбінесе африкаанс тіліндегі нұсқаның адал аудармасы болып табылады, кейбір шағын өзгерістермен.
In May 1918, C. J. Langenhoven wrote an Afrikaans poem called "Die Stem", for which music was composed in 1921 by af, a reverend. The music composed that ended up being accepted was actually a second version; the first did not satisfy Langenhoven. It was widely used by the South African Broadcasting Corporation in the 1920s, which played it at the close of daily broadcasts, along with "God Save The King". It was recorded for the first time in 1926 when its first and third verses were performed by Betty Steyn in England for the Zonophone record label; it was sung publicly for the first time on 31 May 1928 at a raising of the new South African national flag. with both versions having official status in the eyes of the state, while "God Save the Queen" did not cease to be a co national anthem until May 1957, when it was dropped from that role. However, it remained the country's royal anthem until 1961, as it was a Commonwealth realm until that point. The poem originally had only three verses, but the government asked the author to add a fourth verse with a religious theme. The English version is for the most part a faithful translation of the Afrikaans version with a few minor changes.
Құрамы
Бұл ән көтеріңкі рухта, Атамекен мен Құдайға деген адалдық туралы айтады. Дегенмен, оңтүстік африкалық қара нәсілді халықтың көпшілігі оны мақтанға толы деп санап, апартеид режимімен байланыстырды. Әннің бір шумағы африканерлерге арналған (ағылшын нұсқасында африканерлер туралы тікелей айтылмаған, бұл британдық текті ағылшын тілінде сөйлейтін ақ адамдарды ренжітуден сақтану үшін жасалған, себебі олар африканерлер деп есептелмейді), ал екінші шумағы Вуртреккерлердің Ұлы сапарына толы. 1980 жылдары Оңтүстік Африка мемлекетінің президенті болған П. В. Бота осы әнді өте жақсы көріп, президенттік кезінде Швейцарияға сапарлағанда өзінің сүйікті әнін серіктеріне айттырушы еді.
It is uplifting in tone, addressing throughout of commitment to the Vaderland and to God. However, it was generally disliked by black South Africans, who saw it as triumphalist and strongly associated it with the apartheid regime where one verse shows dedication to Afrikaners (though the specific mention of Afrikaners is omitted in the English version to avoid alienating the British descent Anglophone whites living in South Africa as they are not considered Afrikaners) and another to the Great Trek of the Voortrekkers. P. W. Botha, who was the state president of South Africa during the 1980s, was fond of the song and made his entourage sing it when they visited Switzerland during his presidency.
Құлдырау
1990 жылдардың басында апартеидтің таратылуы басталғанда, Оңтүстік Африка командалары халықаралық спорттық жарыстарға қайта қабылданды, бұл Оңтүстік Африканың қандай ұлттық бейне көрсетуі керектігі мәселесін тудырды. Африка Ұлттық Конгресімен (АҰК) «Die Stem van Suid Afrika» әнінің регби матчтарында орындалмауы туралы келісім жасалды, себебі ол апартеид жүйесімен және азшылық үстемдігімен байланысты болды (сол кезде АҰК және басқа да ұқсас топтар бұл әнді ұнатпады). Ән орындалмауы туралы алдын ала келісім болғанымен, Жаңа Зеландияның әнұраны орындалғаннан кейін стадионның үнтаспасы арқылы «Die Stem» әнінің аспаптық нұсқасы ойнатылды, көрермендер әнге қосылып айтты, бұл кейін дауға себеп болды. Бұл кезеңде ән мемлекеттік әнұран мәртебесін сақтап тұрғанымен, оның қолданылуы және сол кездегі ұлттық тудың қолданылуы мүмкіндігінше, әсіресе шетелде азая бастады. Мысалы, 1992 жылы Барселонада өткен жазғы Олимпиада ойындарында Бетховеннің музыкасына жазылған Шиллердің «Қуанышқа одасы» әні қолданылды, ал сол кездегі Оңтүстік Африка туының орнына бейтарап Олимпиада стиліндегі ту қолданылды. Ел көпшілік билікке көшуге дайындалып жатқанда «Die Stem van Suid Afrika» әнінің болашағы күмәнді болып көрінді, көптеген адамдар оның жаңа демократиялық жүйеге көшкеннен кейін сақталмайтынын болжады. 1993 жылы комиссия Оңтүстік Африка үшін жаңа әнұран іздеді, 119 үсыныс келіп түсті, бірақ ешқайсысы таңдалмады. Оның орнына, 1994 жылғы жалпы сайлаудан кейін толыққанды көпұлтты демократия орнағаннан кейін «Die Stem» әнінің ресми мәртебесін сақтау туралы шешім қабылданды. Кейптаундағы парламент ғимаратында Оңтүстік Африканың ескі туы соңғы рет түсірілгенде, «Die Stem» әні африкаанс тілінде, содан кейін ағылшын тілінде орындалды, ал жаңа Оңтүстік Африка туы көтерілді. 1994 жылдан бастап ол АҰК-ның дәстүрлі әнұраны болған «Nkosi Sikelel' iAfrika» әнімен тең мәртебеге ие болды. 1995 жылы «Die Stem van Suid Afrika» әні регби әлем чемпионатының финалдық матчында қара нәсілді хордың орындауында шырқалды, бұрынғыдай, 1994 жылы Преторияда Оңтүстік Африка президентінің инаугурациясында африкаанс тілінде, содан кейін ағылшын тілінде орындалды.
As the dismantling of apartheid began in the early 1990s, South African teams were readmitted to international sporting events, which presented a problem as to the choice of national identity South Africa had to present. Agreements were made with the African National Congress (ANC) that "Die Stem van Suid Afrika" would not be sung at rugby matches, due to its connection to the apartheid system and minority rule (which led the ANC and other such groups at the time to view the song as offensive). and although it was ostensibly agreed upon beforehand that it would not be played, an instrumental recording of "Die Stem" was played over the stadium's PA system's loudspeakers after the New Zealand national anthem was performed, and spectators sang along, sparking controversy afterwards. Although it remained the official national anthem of the state during this time period, both the usage of it and the then national flag began to dwindle whenever possible, particularly overseas. For example, at the 1992 Summer Olympics in Barcelona that year, Schiller's "Ode to Joy", as set to Beethoven's music, was used instead of it, along with a neutral Olympic style flag instead of the South African flag at the time. "Die Stem van Suid Afrika"'s future seemed in doubt as the country prepared to transition to majority rule, with many predicting that it would not remain after the transition into the new democratic dispensation. In 1993, a commission sought out a new national anthem for South Africa, with 119 entries being suggested, but none were chosen. Instead, it was decided to retain "Die Stem"'s official status after the advent of full multi racial democracy which followed the 1994 general election. When the old South African flag was lowered for the last time at the parliament building in Cape Town, "Die Stem" was performed in Afrikaans and then in English as the new South African flag was raised. After 1994, it shared equal status with "Nkosi Sikelel' iAfrika", which had long been a traditional hymn used by the ANC. In 1995, "Die Stem van Suid Afrika" was sung by a black choir at the Rugby World Cup final match, as it had been done at the 1994 South African presidential inauguration in Pretoria, first in Afrikaans and then in English.
Консолидациялау
Екі түрлі ұлттық әнұранды орындау тәжірибесі апартеідтен кейінгі Оңтүстік Африкаға өту кезеңінде қиындық тудырды. Көп жағдайда, 1994 жылға дейін екі ресми тілде "Die Stem van Suid Afrika" әнінің бірінші шумағы салтанаттарда орындалатын. Сол кездегі Натал провинциясындағы кейбір ағылшын тіліндегі мектептер бірінші шумақты африкаанс тілінде, ал екіншісін ағылшын тілінде айтатын. Екі ұлттық әнұран болған кезеңде, ұлттық әнұран орындау қажет болған жағдайларда "Die Stem" және "Nkosi Sikelel' iAfrika" әндерінің екеуі де ойналатын. Дегенмен, екі әнұранды орындауға бес минутқа дейін уақыт кеткендіктен, бұл қиындыққа айналды. 1997 жылы жаңа ұлттық конституция қабылданып, "Nkosi Sikelel' iAfrika" және "Die Stem van Suid Afrika" әндерінің бөліктерін біріктіретін, жаңа ұлттық әнұран енгізілді, осылайша жаңа гибридтік ән құрылды.
The practice of singing two different national anthems had been a cumbersome arrangement during the transition to post apartheid South Africa. On most occasions, it was usually the first verse of "Die Stem van Suid Afrika" that was sung at ceremonies, in both official languages prior to 1994, with some English medium schools in what was then Natal Province singing the first verse in Afrikaans and the second in English. During this period of two national anthems, the custom was to play both "Die Stem" and "Nkosi Sikelel' iAfrika" during occasions that required the playing of a national anthem. However, this proved cumbersome as performing the dual national anthems took as much as five minutes to conclude. In 1997, with the adoption of a new national constitution, a new composite national anthem was introduced, which combined part of "Nkosi Sikelel 'iAfrika" and part of "Die Stem van Suid Afrika" into a single composition in order to form a new hybrid song.
Мұра
Апартеид режимі аяқталғаннан кейін және 1990 жылдары жаңа ұлттық әнұран қабылданғаннан бері "Die Stem" статусы қазіргі Оңтүстік Африкада апартеид режимімен және ақ нәсілді азшылық үстемдігімен байланысы болғандықтан, даулы мәселеге айналды. Оның элементтері қазіргі Оңтүстік Африканың ұлттық әнұранында қолданылғанымен, соңғы жылдары кейбір оңтүстікафрикалықтар апартеидпен байланысы бар деген себеппен осы бөлімдерді жоюды талап етіп отыр, ал басқалары апартеидтен кейінгі келісімділік мақсатымен енгізілгенін қорғайды. 2012 жылы Ұлыбританияда өткен әйелдердің шалқыма хоккей матчында іс-шара ұйымдастырушылары қазіргі Оңтүстік Африка әнұранының орнына қателікпен "Die Stem" әнін ойнағанда, бұл Оңтүстік Африка қызметкерлері мен қатысқан ойыншылар арасында наразылық пен шатасу тудырды. Африкаанс тіліндегі нұсқасы әлі де африканер ұлтшылдары мен "Afrikaner Weerstandsbeweging" сияқты ашық оңшыл ұйымдардың арасында танымал, оны кейде олардың мүшелерінің қорымдағы рәсімдерінде немесе наразалық акцияларында орындайды. "Die Stem" апартеид дәуірінде ашық оңшыл басылымның атауы болған.
Since the end of apartheid and the adoption of a new national anthem in the 1990s, the status of "Die Stem" has become somewhat controversial in contemporary South Africa, due to its connection with the apartheid regime and white minority rule. Although elements of it are used in the current South African national anthem, in recent years some South Africans have called for those segments to be removed due to their connection with apartheid, whereas others defend the inclusion of it, as it was done for post apartheid re conciliatory reasons. When "Die Stem" was mistakenly played by event organisers in place of the current South African national anthem during a UK hosted women's field hockey match in 2012, it sparked outrage and confusion among the South African staff members and players present. The Afrikaans version remains popular with Afrikaner nationalists and far right organisations such as the Afrikaner Weerstandsbeweging, where it is sometimes performed at the funerals of such groups' members or at demonstrations by them. Die Stem was also the name of a far right periodical during the apartheid era.
Танымал мәдениетте
"Die Stem van Suid Afrika" Catch a Fire және Invictus фильмдерінде пайда болған. "Die Stem van Suid Afrika" Найджел Манселлдің World Championship Racing бейне ойынында да қолданылған. Оңтүстік Африка әншісі Лэнс Джеймс "Die Stem van Suid Afrika" әнінің кантры-вестерн нұсқасын Die Stem Op Spesiale Versoek альбомы үшін жазды. Оңтүстік Африка әншісі Мануэль Эскорсио "Ons vir jou, Suid Afrika" әнінде осы өлеңнің сөздерін пайдаланды. Оңтүстік Африка рэпері Джек Пароу өзінің "Veilig" әнінде алғашқы үш шумақтың бірнеше жолдарын қолданды.
"Die Stem van Suid Afrika" is featured in the films Catch a Fire and Invictus. "Die Stem van Suid Afrika" is featured in the video game Nigel Mansell's World Championship Racing. South African singer Lance James recorded a country western rendition of "Die Stem van Suid Afrika" for his album Die Stem Op Spesiale Versoek. South African singer Manuel Escórcio used the lyrics in his song "Ons vir jou, Suid Afrika". South African rapper Jack Parow used some lines of the first three verses in his song "Veilig".