Кіріспе

Неміс заңгері және саясаткер Мартин Хоманн (4 ақпан 1948 жылы туған) – неміс заңгері және AfD партиясының саясаткері. Ол 1998 жылдан 2005 жылға дейін оңшыл Христиан-демократиялық одақ (ХДС) партиясынан Германия парламентіне ("Бундестаг") мүше болып сайланды. 2017 жылдан 2021 жылға дейін ол AfD партиясынан Германия парламентіне қайтадан депутат болып сайланды.

2003 жылғы Германияның бірлігі күніне арналған сөз

Ол 2003 жылғы 3 қазанда Германияның бірлігі күніне арналған сөйлеген сөзімен көпшіліктің назарын аударды. Ол Холокост кезінде немістерді "қылмыс жасаған ұлт" (Tätervolk, бұл термин кейін тіл білімі мамандарының қазылар алқасы "Жылдың неміс сөзі" деп атады) деп есептелген деген күдікті жоққа шығаруға тырысты. Осы мақсатта ол 1917 жылғы Ресей революциясына еврейлердің қатысқандығын айтады. Хоманн немістердің өзіне деген жек көру сезімі күшті екенін атап, Германия өнеркәсіп федерациясының вице-президенті Ханс Олаф Хенкельдің: "Біздің іргелі күнәміз елді парализге түсіреді" деген сөзін келтіреді. Хоманн Германияның тарихымен артық айналысу – ол оны неміс қылмыстарын мойындау және есте сақтаудан ажыратады – отандастарына қатысты кемсітушіліктердің себебі деп санайды. Мысал ретінде ол Германия үкіметінің қызметкерлерінің Екінші дүниежүзілік соғыста мәжбүрлі жұмыс істеген неміс жұмысшылары атынан Ресей, Польша және Чехиядан өтемақы талап етуді қарастырудан бас тартуын айтады, Германия өз кезегінде мәжбүрлі еңбек лагерьлеріне жібергендерге өтемақы төлейді.

Саяси салдарлар

Бұл сөзді ол 3 қазанда өзінің сайлау округінде 120 адамға арнады. Бастапқыда ол ешкімнің назарына ілінбеді, бірақ кейін интернетте табылды. Бұл жағдай жұртшылықта және ХДС-те (Христиан-демократиялық одақ) қызу пікірталас тудырды. Хоманн сөздерінен бас тартпағаннан кейін, ол 2003 жылы Бундестагтағы ХДС парламенттік тобынан, ал 2004 жылы партиядан шығарылды. Бірақ бұрынғы шешімге тек екі аптадан кейін, 15 қарашада келді, бұл партияның оның сыншыларының ынтасын бөліспегеніне қатысты алаңдаушылық тудырды. ХДС депутаттары 195 дауыспен 28-ге қарсы (16-сы дауыс бермеді) оны партиялық топтан шығаруға дауыс берді, яғни 81 пайыз оны шығаруды қолдады. "The Independent" газетінің мәліметінше, сөз бостандығына қолдау күткеннен де жоғары болды. Хоманн партия шешіміне сотқа шағымданып, бірақ шығарылуы күшінде қалды. Берлиннің Камергерхитт соты Хоманнның «өзінің антисемиттік көзқарастарын қолдады немесе, кемінде, аудиторияның бір бөлігіне осы бағалауға қажетті фактілер ұсыну арқылы оларға көмектесті» деген айыптамасы сөздерінің негізгі мәлімдемелеріне сәйкес келеді деп шешті. Неміс элитасының көпшілігі Хоманнды айыптаса да, партия өкілдері оның сөзін тез айыптады, бірақ кейбір партия басшылары жеке сөйлесулерде Хоманнның шығарылуға лайық еместігін айтты. Оны партиядан шығару шешімі партия қатарынан қатты сынға ұшырады. Рур аймағындағы Реклингаузен қаласындағы ХДС өкілдері наразылыққа қосылып, жергілікті партия кеңсесінен баннер іліп қойды. Онда: «Германияда ешкімге шындықты айтуға рұқсат жоқ» делінген. Ол 2005 жылғы келесі Бундестаг сайлауына дейін тәуелсіз депутат ретінде парламентте қызмет етті. Ол сол сайлауда тәуелсіз кандидат ретінде басылмады. Ол дауыстардың 21,5 пайызын алды. Қазір Хоманн Германия парламенті Бундестагтың AfD (Альтернативтер үшін Германия) фракциясының депутаты.