Кіріспе

Италиядағы Турин қаласындағы Рим-католик соборы. Турин соборы – Италияның солтүстігіндегі Туриндегі Рим-католик соборы. Ол Әулие Иоанн Баптистқа арналған және Турин архиепископтарының тақ орны болып табылады. 1491–1498 жылдары, 1470 жылы салынған қоңырау мұнарасының қасында салынған. Гуарино Гуарини жобалаған Киелі Жәмиле капелласы (қазіргі Турин жәмилесі орналасқан жер) 1668–1694 жылдары құрылысқа қосылды.

Ломбард шіркеуі

Ғибадатхана ежелгі Рим қаласындағы театрдың орналасқан жерінде салынған. Кейіннен бұл жерде Киелі Құтқарушыға, Домпноның қасиетті Мариясына (Санта Мария де Домпно) және (ең ірісі) Жақсы Хабаршы Иоаннға арналған үш христиан шіркеуінен тұратын кешен бой көтерді. Кейбір деректерге сәйкес, бас шіркеуді 591 жылдан 613 жылға дейін Солтүстік Италияның Ломбард патшасы Агилульф қадірлеген. 662 жылы Турин герцогы Гарибальд (it) шіркеуде Годеперттің ізбасарларының қолынан қаза тапты, ал Гарибальд оның өліміне қатысқан деп есептеледі. Алғашқы үш шіркеу 1490 және 1492 жылдар аралығында бұзылды. Жаңа собордың құрылысы 1491 жылы басталды. Оны Амедео де Франсиско ди Сетигнано, сондай-ақ Мео дель Каприно деп те аталды, жобалап, жеті жылда аяқтады. Бұрынғы қоңырау мұнарасы сақталды. Филиппо Джуварра 17 ғасырда мұнараны қайта жаңартып, өзгертіске ұшыратты. Рим папасы Лев X 1515 жылы шіркеуді митрополиттік орын ретінде ресми түрде бекітті. 1649 жылы Бернардино Куадри қасиетті Жинаның (Shroud) үшін әсерлі орын құру мақсатында соборды кеңейту жобасын дайындады. Куадри Римнен Савой герцогы Карл Эммануэль II-нің сарайына қызмет ету үшін Туринге көшіп келді. Оның жобасы Карло ди Кастельмаонтедің бұрынғы жобасына негізделген: ол хордың артында дөңгелек тәрізді шағын ғибадатхана салуды көздейтін. 1667 жылы жобаны аяқтау үшін Гуарино Гуарини шақырылды. Куполдың құрылысы 28 жылға созылды: ол 1694 жылы Карл Эммануэль II-нің жесірі, Савойялық Мари Жаннаның басшылығымен аяқталды. Собор – Турин тумасы, жақын спортшы және кедейлерге көмектескен, «Үшінші мыңжылдықтың жастары үшін қасиетті» деп аталатын Пьер Джорджо Фрассатидің (1901–1925) мәңгілік бейіті. Ол 1990 жылы Иоанн Павел II-нің қолдауымен қасиетті деп жарияланды. 2009 жылы собордың артындағы қасиетті Жина ғибадатханасы жөндеуден өткен кезде, Жина собордың ішіндегі шағын ғибадатханада сақталды.