Кіріспе

"Жақсы өмір" телеэпизоды – американдық жазушы Джером Биксбидің 1953 жылы жазған қысқа әңгімесі. 1970 жылы Америка ғылыми-фантастика жазушылары оны "Ғылыми-фантастиканың атақ-даңқ залы" бірінші томына, "Небула" сыйлығына дейін жарияланған 20 үздік ғылыми-фантастикалық әңгімелердің бірі ретінде қосты. Алғашқы рет бұл әңгіме "Жұлдызды ғылыми-фантастикалық әңгімелер" №2 журналында жарияланды. 1961 жылы бұл оқиға "Түйсік зонасы" телесериалының бір бөліміне бейімделді.

Сюжеттің қысқаша мазмұны

Энтони Фримонт – үш жасар бала, құдайға тәңірлік күш-қуаты бар: ол басқа адамдарды, жануарларды немесе заттарды қалағанына айналдыра алады, жаңа нәрселерді ойлап шығарады, өзін және басқаларды қалаған жеріне телепорттай алады, адамдар мен жануарлардың ойларын оқи алады, тіпті өлгендерді қайта тірілте алады. Оның сыртқы келбеті толық сипатталмаған: әңгімеде оның "ерекше көлеңкесі" және "жарық, ылғал, қызғылт көздері" айтылады, ал оның туғанда акушері "қайқайлап, оны тастап, өлтіруге тырысқан". Қала балаларына Энтони – "жақсы гоблин" дейді, бірақ оған жақындаспау керек. Энтонидің күші туған кезде болған, ол акушерді өлтіріп, содан кейін, инстинктивті түрде, туған жері – Огайо штатының Пиксвилл қаласын, дүниеге келгеннен кейін қалған әлемнен бөліп алған. Ешкім Энтони Пиксвиллді бір жерге көшіргенін немесе қалған әлемнің жойылғанын және қала ғана қалғанын білмейді. Электр жоқ, тұрғындар өздеріне керек заттар жасап, өсіруі керек; соңғысы қиын, себебі Энтони ауа райын өз қалауынша өзгерте алады. Ересектер Энтонидің барлық тілегін орындауы керек, әйтпесе оның ықыласын жоғалтуы мүмкін. Энтониден ешкім аман емес, тіпті оның отбасы да, бірақ кейде олар оған аздап әсер ете алады; әкесінің "күлімсіреп" айтқан тілегінен кейін Энтони құрбандарының қалдықтарын жұмыс бітірген соң отбасылық жүгері егістігіндегі қабірлерге жібереді. Энтони ойларды оқи алатындықтан, қала тұрғындары оның қасында болғанда жағдайға ризашылықпен қарауы керек, сонымен қатар әрқашан бақытты екенін ойлауы керек. Бірақ бұл әңгіме Энтониді зұлым немесе жаман деп көрсетпейді; ол жай ғана үш жасар бала, кез келген кішкентай баланың әлемді шектеулі түсіну қабілетімен, бірақ құдайға тәңірлік күштермен. Тіпті мұқтаждарға көмектесуге тырысқанда да, бәрі нашар аяқталуы мүмкін, сондықтан барлығы жақсы сияқты әрекет етеді, Энтони жасаған өзгерістер одан да жаман болуы мүмкін. Энтони кез келген тілегімен бірден әрекет ете алатындықтан, оған ұнамайтын адамдардың аяғы қысқа болуы мүмкін, тіпті кейін өкініп қалса да, ешкім оның жасаған ісін кері қайтаруды ұсынбайды, себебі нәтижесі одан да жаман болуы мүмкін. Оқиғаның көп бөлігі Фремонттардың көршісі Дэн Холлистің туған күнін тойлау кезінде өтеді. Тұрғындар кітаптар, музыка немесе жиһаз сияқты белгілі бір заттарды кезекпен беріседі, себебі сыртқы әлемнен жаңа ештеңе алуға мүмкіндік жоқ. Дэн туған күніне жаңадан табылған Перри Комо пластинкасын алады және оны бірден ойнағысы келеді, бірақ Энтони ән айтуды ұнатпағандықтан, басқалары оған үйге келгенше күтуге кеңес береді. Дэн мас болып, олардан "Туған күніңмен" және "Сен менің күн сәулемсің" әндерін айтуды талап етеді. Ол ашуланып, Энтонидің ата-анасына бұрылып, "Сендер оны дүниеге әкеп алғандарыңды қалайша ойладыңдар?" – деп жылайды, содан кейін Энтони бөлмеге кіргенде ән айтуды жалғастырады. Энтони Дэннің "жаман адам" екенін шешеді және оны жүгері егісіне терең "ойлап" жібермес бұрын, "ешкімнің ойламаған нәрсеге ұқсайтын" қорқынышты нәрсеге айналдырады. Энтонидің тәтесі Эми бұрын ыстыққа шағымданғандықтан, келесі күні Энтони қар жаудырады, бұл "өнімнің жартысын құртты, бірақ бұл жақсы күн болды".

Қабылдау

Флойд Гейл 1961 жылы бұл әңгімені "супер-дуперлік үздік туынды" деп атады. 1986 жылы ол "Исаак Азимов ұсынады: Ұлы ғылыми-фантастикалық әңгімелер 15" антологиясына 1953 жылғы ең жақсы ғылыми-фантастикалық әңгімелердің бірі ретінде қосылды. 2004 жылы бұл әңгіме 1954 жылғы ең үздік қысқа әңгіме үшін "Ретро Хьюго" сыйлығының финалисі атанды.