Кіріспе

Мифологиялық жанұя

фильмдер

Кунтиланак (индонезиялық аты), сондай-ақ Понтианак (малай тіліндегі аты) немесе Якши (индуизм/ индуистік мифологияда) – Индонезия, Малайзия және Сингапурдағы мифологиялық жанұя. Ол Оңтүстік-Шығыс Азияның басқа аймақтарындағы Лангсуирге ұқсас. Понтианак көбінесе босану кезінде қайтыс болған жүкті әйел түрінде болады. Басқаша айтқанда, ол әдетте кекшіл әйел рухы ретінде сипатталады. Понтианақтың тағы бір түрі – Оңтүстік-Шығыс Азия халық ауыз әдебиетіндегі әуежай немесе ақ әйел. Понтианак көбінесе ұзын шашты, ақ киім киген әйел ретінде бейнеленеді. Ол күдіксіз ер адамдарды қорқыту және кек алу үшін өз басына тартады. Понтианак жақын жерде екенін көрсететін белгілерге нәрестелердің жылауы, шіріген мәйіттің иісі немесе плюмерия гүлдерінің хошы иісі жатады.

Этимология

Кунтиланк немесе Понтианак көбінесе астралдық әйел рухы ретінде сипатталады; осы бейненің тағы бір түрі – ұзын, өткір тістері мен тырнақтары бар әйел рухы. Бұл, баласын тудыра алмаған әйелдің, құрсағында өлген баласымен бірге жүрген рухына ұқсайды. Бұл рух негізінен Понтианак қаласын қамтитын Калимантан аймағында мекендейді деп есептеледі. Понтианак өз жемтігін алдау үшін әдемі әйел кейпіне еніп, жасырына алады. Малайзиядағы халық әңгімелерінде олар "вампирлік" қан сорғыштар ретінде бейнеленеді, ер адамдардың ішкі органдарын жарып тастайды. Понтианак – мифтер мен халық ертегілерінен тараған, олардың кейбіреулері Калимантанда (Борнео) ерекше танымал. Индонезиялық фольклордың ең белгілі туындыларының бірі ретінде, ол Батыс Калимантан аймағындағы астанаға, Понтианакқа ат берді. Понтианак қаласының тарихы ұзақ, ол арбақтармен толы болған, бірақ Сиариф Абдурахман Алқадри оларды жойғанға дейін. Екі оқ дәл сол жерге атылып, сол орманға мешіт және сарай салу жоспарланған. 1771 жылдан 1808 жылға дейін билік құрған Понтианак сұлтанатының алғашқы сұлтаны осы зұлым жандардың құрбаны болды. Бүгінде бұл жер ағаштармен жабылған, жергілікті тұрғындар әлі де Понтианақтың арбақтары бар деп сенеді. Сұлтанға құрмет көрсету үшін ағаштан жасалған карбидтің көмегімен оқ ату – дәстүрге айналған.

Физикалық көрінісі мен мінез-құлқы

Кунтиланка (Понтианак) көбінесе әдемі, сұлу, ақшыл терілі, қызыл көзді және ұзын қара шашты әйел ретінде бейнеленеді. Ол көбінесе қанға малынған ақ көйлек киеді. Кунтиланканың олжасын ұстаған кезде, әдетте ер адамдар немесе әлсіз жандар, одан да қатыгезді түрге айналатыны айтылады. Ол қанқұмар және ет жейтін табиғатымен, Понтианак жыртқыш жануарға немесе арбаға айналып, Дракула вампиріне ұқсауы мүмкін. Понтианак тек толық ай кезінде ғана көрінеді және әдетте оның келуін нәрестелердің жылауы немесе әйелдердің күлкісімен хабарлайды. Дыбыстар тыныш болса, ол жақын, ал дыбыстар қатты болса, ол алыс болады деседі. Кейбір дереккөздерде түнде ұлыған иттің дауысы Понтианақтың бар екенін көрсетеді, бірақ ол тым жақын емес; егер ит сықырласа, онда Понтианак жақын. Оның келуі гүлдің хош иісімен, одан кейін шіріген мәйіттің иісімен хабарланады. Понтианак ұзын тырнақтарымен құрбандарының ішкі мүшелерін алып, жеу арқылы өлтіреді. Понтианак егер біреуден кек алуды және жазалауды қаласа, құрбанын қолымен тілкейді. Егер құрбанның көзі ашық болса, Понтианак оны басынан сорып алады. Понтианак өз олжасын таза кір иісімен табады; осы себепті кейбір малайзиялықтар түнде киімді үйден тыс қалдырудан бас тартады. Понтианак банан ағаштарымен байланысты, оның рухы күндіз оларда мекендейді. Халық аңызына сәйкес, Понтианақты мойнының артындағы тесікке шеге қағып, оны жеңуге болады, бұл оны шеге алынғанша әдемі және жақсы әйелге айналдырады. Индонезиялық Кунтиланк Малайзиядағы Понтианаққа ұқсас, бірақ көбінесе құс түрінде болып, бойжеткен қыздар мен жас әйелдердің қанын сорады. Ұшып бара жатқанда "Ке-ке-ке" деп дыбыстайтын құс, қара магия арқылы әйелді ауруға шалдықтыру үшін жіберілуі мүмкін; бұл жағдайдың ерекше белгісі - қыннан қан кету. Әйел түріндегі Понтианаққа ер адам жақындағанда, ол кенеттен бұрылып, арқасы ойыс екенін көрсетеді, бұл арқасында үлкен тесігі бар арба сияқты, Сундель Болонгқа ұқсайды. Понтианақты басына өткір шеге қағып бағындыруға болады.