Кіріспе
Фордтың конвейерлік құрастыру желісі – жаппай өндіріс және тұтынуды қамтамасыз ететін өндіріс жүйесі. Фордизм – индустриалды, стандартталған жаппай өндіріс пен жаппай тұтынуды қолдайтын қазіргі заманғы әлеуметтік және еңбек экономикалық жүйелердің негізі болып табылатын өндірістік инженерия және өндіріс жүйесі. Бұл ұғым Генри Фордтың атымен аталады. Ол өндіріс, еңбек жағдайлары, тұтыну және осымен байланысты құбылыстар туралы әлеуметтік, экономикалық және басқару теорияларында, әсіресе 20 ғасырға қатысты қолданылады. Фордизм – соғыстан кейінгі экономикалық өркендеу кезеңінде қалыптасқан американдық әлеуметтік-экономикалық жүйелерге негізделген дамыған капитализмнің идеологиясын көрсетеді.
Fordism is an industrial engineering and manufacturing system that serves as the basis of modern social and labor economic systems that support industrialized, standardized mass production and mass consumption. The concept is named after Henry Ford. It is used in social, economic, and management theory about production, working conditions, consumption, and related phenomena, especially regarding the 20th century. It describes an ideology of advanced capitalism centered around the American socioeconomic systems in place in the post war economic boom.
Өмірбаян
Форд Мотор Компаниясы 1890-1910 жылдар аралығында пайда болған жүздеген шағын автомобиль өндірушілердің бірі болды. Бес жыл бойы автомобильдер шығарып келгеннен кейін, Форд елдегі қиын жолдарда жүруге жеткілікті қарапайым, жеңіл, бірақ берік Т моделін ұсынды. Бұл автомобильдің жаппай өндірісі оның бірлігінің бағасын төмендетіп, оны орташа тұтынушыға қолжетімді етті. Сонымен қатар, Форд жұмысшыларының жалақысын айтарлықтай арттырды, себебі жұмыстан қалу және жылдық жұмысшылар айналымы 400%-ға жуықтап, кең таралған мәселе болды. Бұл оларға клиенттерге айналуға мүмкіндік берді. Осының нәтижесінде жаппай тұтыну пайда болды. Шындығында, Т моделі барлық күтулерден асып, АҚШ-тағы автомобиль өндірісінің 60%-ын құрады. Фордтың өндіріс жүйесі компания ішінде синхрондау, дәлдік және мамандануды қамтиды. Форд және оның басқарушылары өздерінің ниеттерін немесе дүниетанымын сипаттау үшін "Фордизм" деген сөзді қолданған жоқ, оны идеология деп санамады. Дегенмен, көптеген замандастары олардың дүниетанымын бір идеология ретінде қарастырып, оған "Фордизм" деген ат берді.